Χιλιάδες πολίτες στη Σλοβακία και την Τσεχία βγήκαν τη Δευτέρα στους δρόμους, τιμώντας τα 35 χρόνια από τη Βελούδινη Επανάσταση του 1989. Οι μαζικές συγκεντρώσεις, που πραγματοποιήθηκαν υπό το βάρος αυξημένης πολιτικής πόλωσης, μετατράπηκαν σε δυναμικές διαμαρτυρίες κατά των σημερινών κυβερνήσεων.
Τι ήταν η Βελούδινη Επανάσταση
Στις 17 Νοεμβρίου 1989, η βίαιη καταστολή φοιτητικών διαδηλώσεων στην Πράγα προκάλεσε ντόμινο κοινωνικής αντίδρασης, οδηγώντας μέσα σε λίγες εβδομάδες στην πτώση του σοσιαλιστικού καθεστώτος χωρίς αιματοχυσία. Η ειρηνική μετάβαση οδήγησε στην εκλογή του Βάτσλαβ Χάβελ και, αργότερα, το 1993, στη συναινετική διάσπαση της Τσεχοσλοβακίας σε Τσεχία και Σλοβακία. Και οι δύο χώρες ακολούθησαν σταθερή πορεία προς την ΕΕ και το ΝΑΤΟ.
Μαζική πορεία στη Σλοβακία
Στη Μπρατισλάβα, δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι διαδήλωσαν παρά τις κακές καιρικές συνθήκες, στρέφοντας τα πυρά τους κατά του πρωθυπουργού Ρόμπερτ Φίτσο και της φιλορωσικής του πολιτικής. Οι διαδηλωτές ζήτησαν ενίσχυση του κράτους δικαίου, περισσότερη διαφάνεια και διατήρηση της δυτικής πορείας της χώρας.
Ο επικεφαλής του κόμματος «Προοδευτική Σλοβακία», Μίχαλ Σίμετσκα, σημείωσε ότι η κινητοποίηση «αντικατοπτρίζει πόσο βαθιά ριζωμένη είναι η ανάγκη για ελευθερία και δημοκρατία στη σλοβακική κοινωνία».
Αντίστοιχες συγκεντρώσεις πραγματοποιήθηκαν και σε άλλες πόλεις της χώρας.
Αντιδράσεις και στην Τσεχία
Στην Πράγα και σε άλλες πόλεις της Τσεχίας, οι πολίτες διαμαρτυρήθηκαν για τον τρόπο σχηματισμού της νέας κυβέρνησης από τον Αντρέι Μπάμπις, ο οποίος, χωρίς κοινοβουλευτική αυτοδυναμία, προχώρησε σε συμφωνίες με δεξιά κόμματα που αντιτίθενται στην ΕΕ και το ΝΑΤΟ.
Ο Μικουλάς Μινάρ, από την οργάνωση “Million Moments for Democracy”, υπογράμμισε ότι οι κινητοποιήσεις «δεν στρέφονται κατά των εκλογικών αποτελεσμάτων, αλλά υπέρ του σεβασμού των δημοκρατικών κανόνων».
«Η δημοκρατία δεν είναι δεδομένη»
Για πολλούς, η φετινή επέτειος λειτουργεί ως υπενθύμιση ότι η δημοκρατία απαιτεί συνεχή επαγρύπνηση. Σε μια περίοδο κατά την οποία η Κεντρική Ευρώπη βλέπει την άνοδο λαϊκιστικών και αντισυστημικών δυνάμεων, η παρουσία χιλιάδων πολιτών στους δρόμους επιβεβαιώνει ότι τα αιτήματα για διαφάνεια, ευρωπαϊκό προσανατολισμό και σεβασμό των θεσμών παραμένουν στον πυρήνα της δημόσιας συζήτησης.
