Η αναδιάταξη ισχύος στα ελληνικά λιμάνια εξελίσσεται σε πραγματικό γεωοικονομικό θρίλερ, με την Ελευσίνα να εισβάλλει δυναμικά στο παιχνίδι και την Cosco να βλέπει για πρώτη φορά ότι η ηγεμονία της στον Πειραιά αποκτά έναν «αντίπαλο» που δεν μπορεί να υποτιμήσει. Τα ρεπορτάζ των τελευταίων ημερών αποτυπώνουν ένα φαινόμενο που έρχεται από βαθιά: Η μάχη ΗΠΑ – Κίνας στην Ελλάδα περνά πλέον από τα docks.
Η νέα Ελευσίνα και το αμερικανικό αποτύπωμα
Η υπόθεση του νέου λιμανιού της Ελευσίνας δεν είναι μια ακόμη επένδυση. Πρόκειται για δομική ανατροπή στον χάρτη των logistics, με στρατηγικούς επενδυτές, πολιτική στήριξη και αμερικανικό ενδιαφέρον που δεν κρύβεται πλέον. Όπως σημειώνεται στα σχετικά ρεπορτάζ, η Ελευσίνα έχει όλα τα χαρακτηριστικά για να εξελιχθεί σε εμπορευματικό κόμβο πρώτης γραμμής: πρόσβαση στον δυτικό άξονα της Αττικής, σύνδεση με τη βιομηχανική ζώνη, άμεση δυνατότητα επέκτασης και, κυρίως, γεωπολιτικό βάθος.
Το ενδιαφέρον των ΗΠΑ εμφανίζεται σαφές, με υψηλόβαθμους αξιωματούχους να μιλούν πλέον ανοιχτά για την Ελλάδα ως «παίκτη πρώτης γραμμής» στη Μεσόγειο. Το κλίμα που διαμορφώθηκε στην πρόσφατη συνάντηση στο Μέγαρο Μαξίμου, όπου ο Τάι Γκίλφοϊλ έστειλε μήνυμα στήριξης και κοινής στρατηγικής Ελλάδας–ΗΠΑ, δείχνει ότι η Ουάσινγκτον θέλει τα ελληνικά λιμάνια να αποτελέσουν αντίβαρο στις κινεζικές υποδομές.
Το Πεκίνο «απαντά» και βλέπει απειλή στον Πειραιά
Στον αντίποδα, η Κινεζική Πρεσβεία δεν κρύβει την ενόχλησή της. Η επίθεση που εξαπέλυσε κατά του Γκίλφοϊλ, επειδή έθιξε ζητήματα διαφάνειας και λειτουργίας του λιμανιού του Πειραιά, είναι ενδεικτική του κλίματος. Το Πεκίνο βλέπει ότι ο Πειραιάς —το crown jewel του Belt & Road στην Ευρώπη— μπαίνει ξανά στο μικροσκόπιο, την ώρα που οι ΗΠΑ ενισχύουν παρουσία στην περιοχή.
Η Cosco βρίσκεται αντιμέτωπη όχι μόνο με ζητήματα καθυστερήσεων και διαχείρισης, αλλά και με το ευρύτερο ερώτημα: μπορεί να διατηρήσει μονοπωλιακή δύναμη σε μια χώρα που πλέον είναι σαφώς πιο ευρωατλαντικά προσανατολισμένη; Η απάντηση των Κινέζων, με δημόσια ανακοίνωση, δείχνει ότι ο ανταγωνισμός δεν είναι απλός επιχειρηματικός καβγάς — είναι σύγκρουση επιρροής.
Ελλάδα: Το γεωπολιτικό φιλέτο της Μεσογείου
Μέσα σε όλα αυτά, η Ελλάδα φαίνεται να βρίσκεται σε θέση ισχύος. Η κυβέρνηση επενδύει στη διεύρυνση των σχέσεων με τις ΗΠΑ, αξιοποιεί τις ευρωπαϊκές συμφωνίες και δίνει χώρο σε νέες επενδύσεις που μπορούν να μεταβάλουν τη δυναμική της Αττικής. Ο Πειραιάς παραμένει κομβικό λιμάνι, αλλά η Ελευσίνα αναδύεται ως το «νέο χαρτί», ικανό να αλλάξει ισορροπίες που εδώ και μια δεκαετία θεωρούνταν δεδομένες.
Το επόμενο διάστημα θα κρίνει πολλά. Οι ΗΠΑ έχουν αποφασίσει να μην αφήσουν την κινεζική επιρροή να κυριαρχήσει στο ευρωπαϊκό logistics chain, ενώ η Κίνα δεν σκοπεύει να χάσει έδαφος χωρίς μάχη. Και στο επίκεντρο; Ένα μικρό, άλλοτε ξεχασμένο λιμάνι που τώρα αναδεικνύεται σε παιχνιδάκι γεωπολιτικών γιγάντων.
Οι αριθμοί, τα έργα και οι επενδύσεις θα παίξουν ρόλο, αλλά όλα δείχνουν ότι το πραγματικό διακύβευμα είναι αλλού: ποιος θα κρατά τον έλεγχο των πυλών της Ευρώπης στη Μεσόγειο.
Και όπως όλα δείχνουν, μέχρι να κριθεί η μάχη, η ποδιά της Cosco θα έχει πολύ κόσμο μαζεμένο…
