Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, Μπενιαμίν Νετανιάχου, δήλωσε σήμερα (16/10) πως είναι αποφασισμένος να εξασφαλίσει την επιστροφή όλων των σορών των ομήρων που κρατά η Χαμάς. Η δήλωσή του έρχεται μία ημέρα μετά την απειλή του υπουργού Άμυνας, Ισραέλ Κατς, για επανέναρξη των εχθροπραξιών στη Λωρίδα της Γάζας, εφόσον η Χαμάς δεν τηρήσει τη συμφωνία κατάπαυσης του πυρός.
Σύμφωνα με το Ισραήλ, η Χαμάς έχει παραβιάσει τη συμφωνία, καθώς όφειλε να παραδώσει όλους τους ομήρους –ζωντανούς και νεκρούς– εντός 72 ωρών από την έναρξη της εκεχειρίας, δηλαδή έως το μεσημέρι της Δευτέρας. Αν και απελευθέρωσε 20 εν ζωή ομήρους, έχει παραδώσει μόνο 9 από τις 28 σορούς που διαθέτει.
Το Φόρουμ Οικογενειών των Ισραηλινών Ομήρων κάλεσε την κυβέρνηση να σταματήσει άμεσα την εφαρμογή της συμφωνίας, έως ότου παραδοθούν οι σοροί των 19 υπολοίπων ομήρων. «Η κυβέρνηση πρέπει να αναστείλει κάθε περαιτέρω στάδιο της συμφωνίας, όσο η Χαμάς συνεχίζει να παραβιάζει τις δεσμεύσεις της», αναφέρει η ανακοίνωσή τους.
Νετανιάχου: «Η μάχη δεν έχει τελειώσει»
Κατά τη διάρκεια τελετής για τη δεύτερη επέτειο της επίθεσης της 7ης Οκτωβρίου 2023, ο Νετανιάχου επανέλαβε ότι το Ισραήλ θα συνεχίσει τον αγώνα για την επιστροφή όλων των ομήρων, υπογραμμίζοντας:
«Η μάχη δεν έχει τελειώσει. Όποιος στραφεί εναντίον μας θα πληρώσει βαρύ τίμημα.»
Από την πλευρά του, ο υπουργός Άμυνας Ισραέλ Κατς προειδοποίησε πως αν η Χαμάς δεν τηρήσει τη συμφωνία, το Ισραήλ –σε συνεργασία με τις ΗΠΑ– θα επανεκκινήσει τη στρατιωτική επιχείρηση με στόχο την πλήρη εξουδετέρωσή της.
Η Χαμάς ισχυρίζεται πως χρειάζεται εξοπλισμό για να ανακτήσει τις σορούς
Η Χαμάς απαντά πως έχει ήδη παραδώσει τις σορούς στις οποίες είχε άμεση πρόσβαση και ότι για τις υπόλοιπες χρειάζεται «ειδικό εξοπλισμό» προκειμένου να τις ανασύρει από τα ερείπια και τα τούνελ.
Ο πρώην πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, σχολίασε πως «η Χαμάς σκάβει για να βρει πτώματα», επισημαίνοντας ότι πολλά εξ αυτών βρίσκονται σε δύσβατες περιοχές κάτω από συντρίμμια ή υπόγειες υποδομές.
Ανταλλαγή σορών – Καταγγελίες για παραβίαση της εκεχειρίας
Ως μέρος της συμφωνίας, το Ισραήλ έχει ήδη παραδώσει δεκάδες σορούς Παλαιστινίων στη Γάζα, σε αντάλλαγμα για τις σορούς των Ισραηλινών ομήρων.
Ωστόσο, υψηλόβαθμος αξιωματούχος της Χαμάς κατηγόρησε σήμερα το Ισραήλ ότι παραβίασε την εκεχειρία, καθώς από την Παρασκευή έχουν σκοτωθεί τουλάχιστον 24 άτομα από ισραηλινά πυρά.
Ο ισραηλινός στρατός απάντησε ότι άνοιξε πυρ μόνο σε περιπτώσεις όπου Παλαιστίνιοι παραβίασαν προειδοποιήσεις και προσέγγισαν στρατιωτικές θέσεις, θέτοντας απειλή.
Ανθρωπιστική κρίση και περιορισμένη βοήθεια
Η συμφωνία προβλέπει κατάπαυση του πυρός, απελευθέρωση ομήρων, αποχώρηση του ισραηλινού στρατού από τμήματα της Γάζας και αύξηση της ανθρωπιστικής βοήθειας. Στα επόμενα στάδια προβλέπεται πλήρης αφοπλισμός της Χαμάς, εξορία ή αμνηστία για τους μαχητές της, καθώς και συνέχιση της ισραηλινής αποχώρησης. Αυτά τα σημεία παραμένουν υπό διαπραγμάτευση.
Το Ισραήλ, μετά την εκεχειρία, οφείλει να ανοίξει το συνοριακό πέρασμα της Ράφα για ανθρωπιστική βοήθεια. Μέχρι στιγμής, ωστόσο, οι ισραηλινές αρχές δήλωσαν ότι η ημερομηνία ανοίγματος θα ανακοινωθεί σύντομα και ότι η διέλευση θα περιοριστεί αρχικά μόνο σε ανθρώπους.
Ο Τομ Φλέτσερ, επικεφαλής των ανθρωπιστικών επιχειρήσεων του ΟΗΕ, τόνισε ότι η πρόσβαση πρέπει να είναι «απόλυτα ελεύθερη» και πως χιλιάδες φορτηγά βοήθειας χρειάζονται εβδομαδιαίως για να καλυφθούν οι ανάγκες. Από την έναρξη της εκεχειρίας, μόνο 600 φορτηγά έχουν περάσει στη Γάζα — αριθμός που, σύμφωνα με τον ΟΗΕ, είναι πολύ χαμηλός για να αντιμετωπιστεί η κρίση.
Προβλήματα στη διανομή και κατηγορίες λιμού
Ο Ισμαΐλ Αλ-Θαουάμπτα, από το γραφείο Τύπου της Χαμάς, δήλωσε πως οι ποσότητες βοήθειας που έχουν φτάσει είναι «σταγόνα στον ωκεανό». Ο ΟΗΕ έχει ήδη χαρακτηρίσει αρκετές περιοχές της Γάζας σε κατάσταση λιμού, κάτι που το Ισραήλ δεν αποδέχεται.
Η βοήθεια διέρχεται κυρίως μέσω του περάσματος Κερέμ Σαλόμ, όμως ανθρωπιστικές οργανώσεις καταγγέλλουν καθυστερήσεις και εξονυχιστικούς ελέγχους ασφαλείας. Σύμφωνα με πηγές, πεινασμένοι πολίτες λεηλατούν συστηματικά φορτηγά, δυσχεραίνοντας την οργανωμένη διανομή στις περιοχές που έχουν περισσότερο ανάγκη.
