Η οικονομία της Ευρώπης φαίνεται να βρίσκεται σε μία πορεία που δεν ανταποκρίνεται στις σύγχρονες προκλήσεις, όπως προειδοποιεί η Κριστίν Λαγκάρντ.
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) επισημαίνει ότι η ΕΕ χρειάζεται επειγόντως μεταρρυθμίσεις για να ενισχύσει την ανάπτυξή της, καθώς η εξάρτησή της από το διεθνές εμπόριο την καθιστά ευάλωτη σε διάφορους παράγοντες.
Η πολιτική προστατευτισμού που προωθεί ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, έχει συμβάλει σε αυτή την τάση, επιβάλλοντας υψηλούς δασμούς στους εμπορικούς εταίρους. Παράλληλα, η Κίνα εκμεταλλεύεται την κυριαρχία της στην παραγωγή κρίσιμων υλικών για να ασκήσει πιέσεις στην Ευρώπη. Η Λαγκάρντ αναγνωρίζει ότι η εξάρτηση της Ευρώπης από τρίτες χώρες για την προμήθεια κρίσιμων πρώτων υλών, όπως οι σπάνιες γαίες, αποτελεί σοβαρό κίνδυνο. Αυτές οι πρώτες ύλες είναι ουσιώδεις για την παραγωγή ηλεκτροκινητήρων και ανεμογεννητριών, ενώ οι ελλείψεις στα τσιπ που κατασκευάζει η Nexperia στην Κίνα απειλούν την παγκόσμια αυτοκινητοβιομηχανία.
Κατά τη διάρκεια του Ευρωπαϊκού Συνεδρίου Τραπεζών στη Φρανκφούρτη, η Λαγκάρντ τόνισε ότι η Ευρώπη δεν έχει καταφέρει να απαντήσει αποτελεσματικά στα εσωτερικά της ζητήματα. Οι πολιτικοί υπεύθυνοι δεν έχουν εντοπίσει και διορθώσει τις αδυναμίες που διαβρώνουν την ανάπτυξη, υπογραμμίζοντας ότι κάθε νέο οικονομικό σοκ ωθεί την περιοχή σε πτωτική πορεία. Ειδικότερα, η στασιμότητα στην εσωτερική αγορά είναι ανησυχητική, με τομέα όπως η ψηφιακή τεχνολογία και η τεχνητή νοημοσύνη να μην έχουν επαρκή ανάπτυξη.
Η κατάσταση περιπλέκεται από το γεγονός ότι οι ευρωπαϊκές εταιρείες επενδύουν σε μετοχές αμερικανικών εταιρειών, προκαλώντας έτσι μεγαλύτερη ανάπτυξη στην Αμερική, ενώ η παραγωγικότητα στην Ευρώπη παραμένει στάσιμη και η εξάρτηση από εξωτερικές αγορές αυξάνεται.
Ωστόσο, υπάρχει και η άλλη όψη του νομίσματος. Η Λαγκάρντ αναφέρθηκε σε πλεονεκτήματα της ευρωπαϊκής οικονομίας, όπως η ανθεκτικότητα της αγοράς εργασίας και οι αυξανόμενες επενδύσεις στον ψηφιακό τομέα. Ειδικότερα, οι κυβερνητικές δαπάνες στον τομέα της άμυνας, ως αντίκτυπος της ρωσικής επιθετικότητας στην Ουκρανία, έχουν προσφέρει μια ανάσα στην οικονομία.
Για να ξεφύγει η Ευρώπη από αυτή την οικονομική «παγίδα», η Λαγκάρντ προτείνει τη μείωση των φραγμών στο εμπόριο υπηρεσιών και αγαθών μεταξύ των κρατών-μελών της ΕΕ. Σύμφωνα με μελέτη της ΕΚΤ, αυτοί οι φραγμοί ισοδυναμούν με δασμούς 100% στις υπηρεσίες και 65% στα αγαθά. Η εξομάλυνση αυτών των φραγμών θα μπορούσε να εξουδετερώσει τις επιπτώσεις των αμερικανικών δασμών.
Η Λαγκάρντ ζητά επίσης την αμοιβαία αναγνώριση των ρυθμίσεων που επιτρέπουν στις επιχειρήσεις να πωλούν σε ολόκληρη την Ευρώπη με μία μόνο άδεια. Επισημαίνει την ανάγκη για αλλαγές στη διαδικασία λήψης αποφάσεων, προτείνοντας την ψήφο με ειδική πλειοψηφία σε φορολογικά θέματα, ώστε να ελαχιστοποιηθεί η πιθανότητα ενός κράτους μέλους να βάζει βέτο στις απαραίτητες μεταρρυθμίσεις.
Αυτές οι αλλαγές θα μπορούσαν να δημιουργήσουν ένα πιο ενοποιημένο και διακριτό φορολογικό σύστημα, διευκολύνοντας τις μικρές επιχειρήσεις να αποκτήσουν πρόσβαση σε ολόκληρη την ενιαία αγορά της Ευρώπης, απαλλάσσοντας τις από την υποχρέωση συμμόρφωσης με 27 διαφορετικά φορολογικά καθεστώτα.
