Οι Ηνωμένες Πολιτείες στέλνουν νέο, ξεκάθαρο μήνυμα στην Τουρκία: σταματήστε τις εισαγωγές ρωσικού πετρελαίου και φυσικού αερίου. Η Ουάσινγκτον επαναφέρει δημοσίως τον ρόλο του «επιτήδειου ουδέτερου» που διαδραματίζει η Άγκυρα από την έναρξη της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία, την ώρα που η Ελλάδα ενισχύει τη δική της ενεργειακή συνεργασία με τις ΗΠΑ.
Στη χθεσινή συνάντηση του αντιπροέδρου των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, και του υπουργού Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο, με τον Τούρκο ΥΠΕΞ Χακάν Φιντάν, οι δύο Αμερικανοί αξιωματούχοι «επισήμαναν το κάλεσμα του προέδρου Τραμπ προς όλους τους συμμάχους του NATO να σταματήσουν τις αγορές ρωσικής ενέργειας, ώστε να συμβάλουν στον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία», όπως αναφέρει το Στέιτ Ντιπάρτμεντ.
Η Τουρκία παραμένει τρίτος μεγαλύτερος εισαγωγέας ρωσικού αργού στον κόσμο, μετά την Κίνα και την Ινδία. Επιπλέον, προμηθεύεται μεγάλες ποσότητες ρωσικού φυσικού αερίου, ενώ η υπό κατασκευή πυρηνική μονάδα στο Ακούγιου αποτελεί προϊόν διακρατικής ρωσοτουρκικής συμφωνίας και βασίζεται σε ρωσική τεχνολογία.
Η νέα προειδοποίηση έρχεται μόλις δύο μήνες μετά την προηγούμενη δημόσια αμερικανική παρέμβαση, δείχνοντας την αυξανόμενη δυσαρέσκεια της Ουάσινγκτον απέναντι στη στάση της Άγκυρας και τον ρόλο της στη «διέξοδο» των κυρώσεων που έχουν επιβληθεί στη Μόσχα. Στα τέλη Σεπτεμβρίου, κατά τη συνάντηση Τραμπ–Ερντογάν στον Λευκό Οίκο, ο Αμερικανός πρόεδρος είχε δηλώσει: «Το καλύτερο πράγμα που θα μπορούσε να κάνει η Τουρκία είναι να σταματήσει τις αγορές πετρελαίου και φυσικού αερίου από τη Ρωσία».
Οι ενεργειακές πωλήσεις αποτελούν κομβικό έσοδο για τον ρωσικό προϋπολογισμό και βασική πηγή χρηματοδότησης του πολέμου στην Ουκρανία – γι’ αυτό και για την αμερικανική κυβέρνηση το ζήτημα έχει ξεχωριστή προτεραιότητα.
Η ελληνική στρατηγική στην ενέργεια – Συμφωνίες, γεωτρήσεις και ελληνοαμερικανικός άξονας
Οι πιέσεις των ΗΠΑ προς την Τουρκία έρχονται σε μια περίοδο που η Αθήνα έχει εντατικοποιήσει την ενεργειακή συνεργασία της με την Ουάσινγκτον στη Μεσόγειο. Στόχος της ελληνικής κυβέρνησης είναι η ισχυρή συμμαχία με αμερικανικές εταιρείες ενέργειας, η οποία, σε βάθος χρόνου, ενισχύει και τον γεωπολιτικό ρόλο της Ελλάδας.
Την προηγούμενη εβδομάδα, η ExxonMobil υπέγραψε συμφωνία για συμμετοχή στην ερευνητική γεώτρηση στο υποθαλάσσιο οικόπεδο Ασωπός-1, στο βορειοδυτικό Ιόνιο. Πρόκειται για την πρώτη ερευνητική γεώτρηση στην Ελλάδα μετά από τέσσερις δεκαετίες, κίνηση που επαναφέρει στο προσκήνιο τη συζήτηση για ενδεχόμενα εγχώρια κοιτάσματα.
Η Exxon έχει ήδη παρουσία σε δύο ακόμα βυθοτεμάχια νότια της Πελοποννήσου, ενώ η Chevron, μαζί με τη HELLENiQ Energy, έχει επιλεγεί ως προτιμητέος επενδυτής για έρευνες νότια της Κρήτης – σε περιοχές που βρίσκονται εντός της ελληνικής ΑΟΖ.
Ανεξάρτητα από το αποτέλεσμα των ερευνών, ο στρατηγικός σχεδιασμός της Ελλάδας παραμένει σαφής: να εξελιχθεί σε κεντρικό κόμβο εισροής LNG για όλη τη νοτιοανατολική Ευρώπη. Μέσω των νέων FSRU, των υποθαλάσσιων καλωδίων και των περιφερειακών διασυνδέσεων, η Αθήνα επιδιώκει να καταστεί σημείο τροφοδοσίας των Βαλκανίων, της Ρουμανίας, της Μολδαβίας και τελικά της Ουκρανίας.
Η κυβέρνηση εκτιμά ότι η ενεργειακή ασφάλεια της περιοχής περνά πλέον μέσα από τον ελληνικό χώρο – και ότι η νέα γεωπολιτική πραγματικότητα στην Ανατολική Μεσόγειο δημιουργεί μοναδική ευκαιρία για ενίσχυση του εθνικού ρόλου.
