Η αναβάθμιση της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής στην Ανατολική Μεσόγειο τα τελευταία χρόνια έχει δημιουργήσει νέα δεδομένα που προκαλούν ανησυχία στην Άγκυρα. Η σταθερή ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας, οι στρατηγικές συνεργασίες με ΗΠΑ και ΕΕ και η θεσμική εμπλοκή της Ελλάδας σε κρίσιμα περιφερειακά σχήματα έχουν μετατρέψει τη χώρα σε κομβικό παράγοντα. Κάτι που δυσκολεύει ιδιαίτερα τον Ταγίπ Ερντογάν, ο οποίος επιδιώκει να αναδείξει την Τουρκία σε κυρίαρχη δύναμη της περιοχής.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Νίκου Χιδίρογλου για την Political, η Τουρκία παρακολουθεί με έντονη ενόχληση την επιτάχυνση των ενεργειακών projects Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ καθώς και τις τριμερείς και τετραμερείς συνεργασίες που έχουν ενισχύσει την ελληνική διαπραγματευτική θέση. Η Αθήνα κερδίζει διεθνή αξιοπιστία, ενώ η ενεργειακή μετάβαση κινείται με ρυθμούς που δίνουν στη χώρα προβάδισμα σε κρίσιμα πεδία.
Ανησυχία στην Άγκυρα και νέα τακτική
Για την Άγκυρα, η τελευταία συμφωνία ΗΠΑ ΕΕ με την Ελλάδα και οι διπλωματικές επιτυχίες της κυβέρνησης δημιουργούν ένα ασφυκτικό πλαίσιο. Ο Ερντογάν βλέπει ότι η χώρα του δυσκολεύεται να ανατρέψει αυτά τα δεδομένα, με αποτέλεσμα να επιλέγει πιο επιθετικό ύφος σε σειρά ζητημάτων, από το Κυπριακό έως τη ΝΑ Μεσόγειο. Όπως τονίζεται στο ρεπορτάζ, η Τουρκία προσπαθεί να εμφανιστεί ως «αναγκαίος παράγοντας», αξιοποιώντας αβεβαιότητες στην περιοχή και επενδύοντας σε διπλωματικές ακροβασίες.
Η έντονη κινητικότητα στην Κύπρο, όπως το πρόσφατο περιστατικό με το τουρκικό όχημα που παρενόχλησε Ελληνοκύπριους γεωργούς στη Νεκρή Ζώνη, θεωρείται ενδεικτική της νέας πίεσης που επιδιώκει να ασκήσει η Άγκυρα. Η προσπάθεια να αναβαθμίσει τον ρόλο του ψευδοκράτους και να πιέσει το πλαίσιο συνομιλιών εντάσσεται στη γενικότερη στρατηγική της.
Η Ελλάδα σε ισχυρότερη θέση
Την ίδια ώρα, η Ελλάδα έχει εδραιώσει ρόλο πρωταγωνιστή στις εξελίξεις της Αν. Μεσογείου. Η ενεργειακή συνεργασία με Κύπρο και Ισραήλ, η ισχυρή σχέση με τις ΗΠΑ, η ενίσχυση των διεθνών συμμαχιών και η σταθερότητα του γεωπολιτικού αποτυπώματος της χώρας δημιουργούν μια νέα πραγματικότητα που πλέον δύσκολα ανατρέπεται. Η Αθήνα δεν επιτρέπει πλέον «γκρι ζώνες» ούτε κενά στρατηγικής, γεγονός που δυσκολεύει την τουρκική διπλωματία.
Στο ευρύτερο περιβάλλον, η τουρκική επιθυμία για ανάδειξη της χώρας σε μεγάλη δύναμη της ΝΑ Μεσογείου δεν συγκρούεται απλώς με τα ελληνικά συμφέροντα αλλά με τις ευρωπαϊκές και αμερικανικές προτεραιότητες. Η Ελλάδα έχει κατορθώσει να «κουμπώσει» πάνω σε αυτές τις πολιτικές, δημιουργώντας ένα πλέγμα σταθερότητας που περιορίζει τις φιλοδοξίες της Άγκυρας.
Η επόμενη περίοδος προμηνύεται κρίσιμη: όσο η Ελλάδα επιτυγχάνει στον ενεργειακό τομέα, τόσο δυσκολεύει η επίτευξη των στρατηγικών στόχων του Ταγίπ Ερντογάν.
