Ρυθμιστικό ρόλο στις επόμενες εκλογές θα διαδραματίσουν
η αποκαλούμενη «σιωπηρή πλειοψηφία», η μεσαία τάξη και ο χώρος του πολιτικού Κέντρου
Βρισκόμαστε στην καρδιά του φθινοπώρου και το πολιτικό θερμόμετρο όλο και ανεβαίνει και μάλιστα κατακόρυφα. Δεν είναι τυχαίο. Όλα τα κόμματα δίνουν «τη μητέρα των μαχών» για τη διαμόρφωση των συσχετισμών. Τα επιτελεία γνωρίζουν πολύ καλά ότι οι επιδόσεις που θα καταγράψουν τώρα και στο τέλος του 2025 θα καθορίσουν την τελική ευθεία προς τις εκλογές.
Έτσι, βρισκόμαστε μπροστά σε μια (συνεχόμενη) πόλωση και μια ποιότητα πολιτικής αντιπαράθεσης που χρειάζεται πολλή συζήτηση αν έλκει τους πολίτες οι οποίοι αυτό που θέλουν είναι μια καλύτερη ζωή και όχι έναν διάχυτο λαϊκισμό και μηδενισμό των πάντων. Θέλουν προτάσεις, εναλλακτικές προτάσεις διακυβέρνησης και όχι ανανεωμένες θεωρίες συνωμοσίας και ξυλολίου. Θέλουν προγράμματα και όχι… λεφτόδενδρα, συνθήματα, ροπή στη σκανδαλολογία, λογικές μαύρου-άσπρου.
Και μόνο ότι στις μετρήσεις διαμορφώνεται σταθερά ένα 18%-22% που βρίσκεται στη ζώνη του λευκού, άκυρου, των αναποφάσιστων, ενώ υπάρχει δυνατότητα επιλογής ανάμεσα σε δέκα, ένδεκα κόμματα αναδεικνύει το πρόβλημα. Σε αυτό το μαύρο κουτί της «γκρίζας ζώνης» βρίσκεται το κλειδί των πολιτικών διεργασιών. Όποιος εκφράσει μεγάλο τμήμα από αυτό, θα κερδίσει την παρτίδα.
Tώρα περνάει ένας κύκλος που μπορεί να κόστισε στην κυβέρνηση κάποιες φθορές, αλλά βλέπουμε σε όλες τις δημοσκοπήσεις ξανά και ξανά τον Μητσοτάκη να προηγείται του δεύτερου με διπλάσια-τριπλάσια επίδοση στην καταλληλότητα για πρωθυπουργός. Βλέπουμε ξανά τη ΝΔ, ακόμα και πληγωμένη, να εμφανίζεται με διπλάσια ποσοστά από το δεύτερο οριακά ΠΑΣΟΚ. Δεν το λες και επιτυχημένο απολογισμό της αντιπολιτευτικής πολιτικής. Ωστόσο, εκεί στην αντιπολίτευση, και δη στα δύο συστημικά κόμματα, δεν φαίνεται να τους απασχολεί αυτή η κατάσταση, δεν κοιτάζονται στον καθρέπτη, δεν θεωρούν ότι κάτι πράττουν λάθος, εμμένοντας σε «σκανδαλολογίες», θεωρίες συνωμοσίας, «παρακολουθήσεις τηλεφώνων», «επιτελικό κράτος». Μοιάζουν να νομίζουν ότι αν συνεχίζουν να χτυπάνε το κεφάλι τους στον τοίχο, θα γκρεμίσουν τον τοίχο.
Αυτήν τη στιγμή πάντως, υπάρχει ρευστότητα, αλλά είναι δεδομένο ότι ένα μεγάλο κόμμα, η ΝΔ, προηγείται με τεράστια απόσταση (13%-17%) από το δεύτερο ΠΑΣΟΚ. Η ΝΔ εξακολουθεί να είναι πρώτη στις προτιμήσεις των ψηφοφόρων και είναι η μόνη δύναμη που σταδιακά σημειώνει μικρή μεν, άνοδο όμως. Αυτό σημαίνει ότι έχει ακόμη ακροατήριο να απευθυνθεί.
Το μεγαλύτερο ποσοστό των αναποφάσιστων είχαν ψηφίσει ΝΔ το 2023. Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι αυτοί δεν έχουν οδεύσει σε άλλο κόμμα, πολύ απλά γιατί κανείς από την αντιπολίτευση δεν πείθει. Βεβαίως, ένα τμήμα από αυτούς μπορεί να εκπέμπει σινιάλα «διαζυγίου». Όμως οι υπόλοιποι ακόμα περιμένουν, κρίνουν, ακούν και κοιτάνε προς Κ. Μητσοτάκη.
Ρυθμιστικό ρόλο θα διαδραματίσουν η αποκαλούμενη «σιωπηρή πλειοψηφία» , η μεσαία τάξη και ο χώρος του πολιτικού Κέντρου. Ουσιαστικά, το 60% των ψηφοφόρων της ΝΔ είναι κλασικοί ψηφοφόροι της και το 40% νέες δυνάμεις με άλλες πολιτικές, ιδεολογικές προελεύσεις. Αυτή ήταν η δύναμή της το 2023 και αυτή πρέπει να διασφαλιστεί. Έτσι, μπορεί αυτήν τη στιγμή να φαίνεται να μην μπορεί να εισπράξει από άλλους χώρους, ωστόσο η εξασφάλιση της μεγίστης συσπείρωσής της αρκεί, και αυτό είναι το ζητούμενο, στην επόμενη φάση τουλάχιστον.
«Η τράπουλα», επομένως, βρίσκεται στα χέρια του Κ. Μητσοτάκη και στην πράξη θα φανεί αν η επιχείρηση «άνοιγμα προς το Κέντρο», που ανανεώθηκε από τη ΔΕΘ, θα στεφθεί με επιτυχία. Η αντιπολίτευση δεν έχει δείξει ότι διαθέτει τα καύσιμα μίας σημαντικής αύξησης των δυνάμεών της, και αυτό αφορά κυρίαρχα το ΠΑΣΟΚ, το οποίο θα μπορούσε να αποτελέσει ένα σύγχρονο εναλλακτικό πόλο, αλλά δεν δείχνει μέχρι στιγμής να μπορεί να το κάνει.
Όσο δεν πείθουν ότι εκφράζουν θεμελιωμένες θέσεις και κάποια σοβαρή εναλλακτική λύση, όσο τηρούν μια τακτική μηδενισμού και αφορισμού, περιγραφών μιας κατάστασης όπου όλα είναι μαύρα, θα κινούνται γύρω από ποσοστά που βλέπουμε. Η κατάσταση δεν αναμένεται να ανατραπεί στην ουσία της ούτε από νέο ή νέα κόμματα, που σε πρώτη προσέγγιση θα φέρουν -το πολύ- ένα ντόμινο ανακατανομής δυνάμεων, χωρίς να δημιουργείται κάποιο κυριολεκτικά αντίπαλο δέος.
Στην πολιτική βέβαια, ποτέ μη λες ποτέ. Η δυνατότητα που θα δείξει η ΝΔ και πρωτίστως ο Κ. Μητσοτάκης, η περιρρέουσα ατμόσφαιρα και η ψυχολογία που θα δημιουργηθεί, τα αντανακλαστικά κάποιων, έστω, από τα κόμματα και βέβαια τα γεγονότα που θα προκύψουν θα κρίνουν πολλά.
του Φώτη Σιούμπουρα
