Η σωματική δραστηριότητα επηρεάζει τον οργανισμό πολύ πέρα από τη διάρκεια της ίδιας της άσκησης. Σύμφωνα με νέα μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Proceedings of the National Academy of Sciences, η γυμναστική αυξάνει συνολικά την ενεργειακή δαπάνη κατά τη διάρκεια της ημέρας, χωρίς να μειώνεται η ενέργεια που δαπανάται για άλλες βασικές λειτουργίες του σώματος.
Πώς διαχειρίζεται το σώμα την ενέργεια
Για χρόνια οι επιστήμονες διερευνούσαν αν το σώμα «χειρίζεται» την ενέργεια σαν έναν σταθερό μισθό ή σαν ένα ευέλικτο μπόνους. Σύμφωνα με την πρώτη θεωρία, η αυξημένη σωματική δραστηριότητα «κόβει» ενέργεια από άλλες λειτουργίες για να καλύψει την κίνηση. Η δεύτερη προσέγγιση υποστηρίζει ότι η συνολική ενεργειακή δαπάνη μπορεί να αυξηθεί χωρίς περιορισμούς, ώστε η κίνηση να «προσθέτει» καύση θερμίδων.
Η νέα μελέτη επιβεβαίωσε ότι περισσότερη κίνηση σημαίνει περισσότερες θερμίδες που καίγονται, ανεξάρτητα από τη σύσταση του σώματος, και ότι αυτή η αύξηση δεν αντισταθμίζεται από μείωση ενέργειας σε άλλες βασικές λειτουργίες, όπως αναπνοή, κυκλοφορία του αίματος ή ρύθμιση θερμοκρασίας.
Πώς μετρήθηκε η ενεργειακή δαπάνη
Οι συμμετέχοντες κατανάλωσαν ειδικά ισότοπα οξυγόνου και υδρογόνου και παρείχαν δείγματα ούρων για δύο εβδομάδες. Μέσω της ανάλυσης των ισοτόπων, οι ερευνητές μπόρεσαν να υπολογίσουν την παραγωγή διοξειδίου του άνθρακα και, κατ’ επέκταση, τη συνολική ενεργειακή δαπάνη. Παράλληλα, μικροί αισθητήρες μέτρησαν την κίνηση των συμμετεχόντων καθ’ όλη τη διάρκεια της ημέρας.
Στη μελέτη συμμετείχαν 75 άτομα ηλικίας 19 έως 63 ετών, με επίπεδα δραστηριότητας που κυμαίνονταν από καθιστική ζωή έως έντονη άσκηση αντοχής.
Τα αποτελέσματα
Τα ευρήματα έδειξαν ξεκάθαρα ότι όσο περισσότερο κινούνταν οι συμμετέχοντες, τόσο αυξανόταν η συνολική ενεργειακή τους δαπάνη. Το σώμα δεν «κόβει» ενέργεια από άλλες λειτουργίες για να αντισταθμίσει την αυξημένη κίνηση.
Επιπλέον, παρατηρήθηκε ότι όσοι κινούνται περισσότερο, περνούν λιγότερο χρόνο καθισμένοι, κάτι που ενισχύει περαιτέρω την καύση θερμίδων.
Οι ερευνητές σημειώνουν ότι η ενεργειακή αντιστάθμιση μπορεί να εμφανιστεί μόνο σε ακραίες συνθήκες ή όταν η διατροφή είναι ανεπαρκής.
Τι σημαίνουν τα ευρήματα
Η μελέτη υποστηρίζει την ιδέα ότι η σωματική δραστηριότητα «προσθέτει» θερμίδες στο ημερήσιο ενεργειακό budget και ότι η γυμναστική δεν περιορίζεται μόνο στα οφέλη για καρδιά και μυϊκή δύναμη. Αντίθετα, η συνολική καύση θερμίδων αυξάνεται με την κίνηση, χωρίς να θυσιάζεται η ενέργεια που απαιτείται για τις βασικές λειτουργίες του οργανισμού.
Όπως τονίζουν οι ερευνητές, χρειάζονται περισσότερες μελέτες για να κατανοηθεί πώς η ενεργειακή αντιστάθμιση μπορεί να εμφανιστεί σε διαφορετικούς ανθρώπους και υπό διαφορετικές συνθήκες, αλλά τα πρώτα αποτελέσματα επιβεβαιώνουν ότι η κίνηση «πληρώνει» σε θερμίδες, ακόμα και μετά την ολοκλήρωση της προπόνησης.
