Το βιβλίο του Αλέξη Τσίπρα με τίτλο «Ιθάκη» έχει προκαλέσει έντονο ενδιαφέρον, καθώς προσφέρει μια προσωπική ματιά στην κυβερνητική του θητεία με τον ΣΥΡΙΖΑ και τους ΑΝΕΛ.
Μέσα από τις σελίδες του, ο Τσίπρας προσπαθεί να αποτυπώσει τις σημαντικές αποφάσεις, τις προκλήσεις και τις συγκρούσεις που καθόρισαν την περίοδο αυτή, φωτίζοντας πτυχές που δεν είχαν εξεταστεί επαρκώς μέχρι τώρα.
Ωστόσο, ένα επεισόδιο που, σύμφωνα με τον πρώην πρωθυπουργό, έχει επιβαρύνει τη συνεργασία αυτή περισσότερο από οποιοδήποτε άλλο, δεν έχει λάβει τη δέουσα προσοχή: η έντονη αντιπαράθεση μεταξύ του Πάνου Καμμένου και του Νίκου Κοτζιά. Αυτή η σύγκρουση, όπως αναφέρεται στο βιβλίο, υπήρξε καθοριστική και σχεδόν οδήγησε την κυβέρνηση σε μια ανεξέλεγκτη κρίση.
Η συνεργασία των δύο κομμάτων ήταν εξ αρχής γεμάτη προκλήσεις. Παρά τις επιφυλάξεις ορισμένων μελών, ο Κοτζιάς υποστήριξε σφοδρά την ιδέα αυτής της συγκυβέρνησης, πιστεύοντας ότι η χώρα χρειάζεται την προσέγγιση με μια πλευρά της Δεξιάς για τη διαχείριση κρίσιμων ζητημάτων εξωτερικής πολιτικής. Όμως, με την πάροδο του χρόνου, οι εντάσεις μεταξύ τους όχι μόνο παρέμειναν, αλλά εντάθηκαν.
Ο καθοριστικός παράγοντας που οδήγησε στην έκρηξη ήταν η Συμφωνία των Πρεσπών. Καθώς η διαδικασία προχωρούσε και οι εξελίξεις στην Βόρεια Μακεδονία πλησίαζαν στη τελική τους φάση, ο Πάνος Καμμένος, όπως αναφέρει ο Τσίπρας, άρχισε να εκδηλώνει ολοένα και περισσότερο τη νευρικότητά του. Ο Καμμένος και το κόμμα του είχαν ήδη αρχίσει να επιτίθενται δημοσίως στον Κοτζιά, με χαρακτηρισμούς που ο Τσίπρας περιγράφει ως «απαράδεκτους». Η κλιμάκωση της έντασης ήταν αναπόφευκτη.
Η συγκεκριμένη αντιπαράθεση κορυφώθηκε στις 16 Οκτωβρίου 2018, κατά τη διάρκεια υπουργικού συμβουλίου. Η ατμόσφαιρα ήταν ήδη τεταμένη, και οι επιθέσεις των προηγούμενων ημερών είχαν αφήσει έντονα σημάδια. Με τον Κοτζιά να είναι, όπως τονίζει ο Τσίπρας, ένας άνθρωπος ευέξαπτος, οι κατηγορίες που αντήλλαξαν ήταν σοβαρές και η κατάσταση ξέφυγε από τον έλεγχο. Ο Τσίπρας, διαπιστώνοντας την επιδείνωση της συζήτησης, εξέφρασε την αγωνία του λέγοντας: «Τι τραβάω!».
Η παρέμβασή του, ωστόσο, δεν κατάφερε να ηρεμήσει τα πνεύματα. Ο Κοτζιάς, πικραμένος από τις επιθέσεις και την αίσθηση ότι το Μαξίμου δεν τον υποστήριξε, αποχώρησε από τη συνεδρίαση, πιστεύοντας ότι η κατάσταση είχε φτάσει σε αδιέξοδο.
Την επόμενη ημέρα, η παραίτηση του Κοτζιά ήρθε ως ένα απόλυτο σοκ για πολλούς. Η απόφαση του πρώην υπουργού Εξωτερικών δεν προκαλούσε έκπληξη εξαιτίας της προγενέστερης έντασης, αλλά η επίπτωση της αποχώρησής του ήταν καθοριστική. Ο Τσίπρας αντέδρασε άμεσα, αναλαμβάνοντας και καθήκοντα υπουργού Εξωτερικών, ώστε να διασφαλίσει την ολοκλήρωση της Συμφωνίας των Πρεσπών, δηλώνοντας με σαφήνεια ότι δεν υπήρχε χώρος για αμφισημία ή διπλωματία.
Ωστόσο, η κρίση δεν τελείωσε εκεί. Η ορατή διχόνοια στην κυβέρνηση και οι συνεχείς επιθέσεις από τον Καμμένο και τους υποστηρικτές του ενίσχυαν την αίσθηση ότι η συγκυβέρνηση ήταν σε κρίσιμο σημείο. Ο Τσίπρας αποκάλυψε ότι η κυβέρνηση βρέθηκε σε μια δίνη, με την πτώση της να φαντάζει πλέον εφικτή.
Αν και τελικά η κρίση εκτονώθηκε και η Συμφωνία προχώρησε, το περιστατικό φωτίζει τις εσωτερικές αντιφάσεις και την αστάθεια που χαρακτήρισε τη συνεργασία των δύο κομμάτων. Οι επιθέσεις του Καμμένου, η σύγκρουση στο υπουργικό συμβούλιο και η παραίτηση του Κοτζιά αναδεικνύουν τις ρωγμές που υπήρχαν και δημιουργούν ένα αποτύπωμα τεράστιας πολιτικής αβεβαιότητας για την κυβερνητική σταθερότητα.
