Σε νέα ένταση στις σχέσεις Ελλάδας – Τουρκίας οδηγεί η ανάπτυξη συστοιχιών πυραύλων Patriot στην Κάρπαθο και η παρουσία μαχητικών F-16 στη Λήμνο. Το τουρκικό υπουργείο Άμυνας χαρακτήρισε τις κινήσεις αυτές «παράνομη ενέργεια» και «απόπειρα τετελεσμένων», επαναφέροντας τις διεκδικήσεις της Άγκυρας για την αποστρατιωτικοποίηση των δύο νησιών.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση του τουρκικού ΥΠΑΜ:
«Τα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου παραχωρήθηκαν στην Ελλάδα βάσει των όρων της Συνθήκης της Λωζάνης του 1923 και της Συνθήκης των Παρισίων του 1947, με την προϋπόθεση ότι θα παραμείνουν σε αποστρατιωτικοποιημένο καθεστώς.
Η Λήμνος (Συνθήκη της Λωζάνης) και η Κάρπαθος (Συνθήκη των Παρισίων) είναι νησιά που θα έπρεπε να έχουν αποστρατικοποιημένο καθεστώς. Το μη στρατιωτικό καθεστώς ορίζεται ως ουσιώδης προϋπόθεση των συνθηκών. Συνεπώς, η παραβίαση του αποστρατικοποιημένου καθεστώτος αποτελεί θεμελιώδη παραβίαση και αυτές οι απόπειρες τετελεσμένων δεν οδηγούν νομικά στη μονομερή λήξη του μη στρατιωτικού καθεστώτος. Αυτό το σημείο έχει επίσης τεθεί από τα υψηλότερα κλιμάκια της κυβέρνησής μας.
Οι ενέργειες της Ελλάδας, οι οποίες παραβιάζουν το καθεστώς των νησιών κατά παράβαση των δεόντως συναφθεισών συμφωνιών, όχι μόνο δημιουργούν νομική παραβίαση, αλλά βλάπτουν και τις γειτονικές και συμμαχικές μας σχέσεις. Τέτοιες καταστάσεις είναι απαράδεκτες μεταξύ των συμμάχων του ΝΑΤΟ ενόψει των συνεχιζόμενων κρίσεων ασφαλείας στην περιοχή μας.
Δηλώνουμε ότι δεν αποδεχόμαστε τις προσπάθειες της Ελλάδας, οι οποίες δεν εξυπηρετούν τον πραγματικό σκοπό και αποσκοπούν στην εκμετάλλευση των κρίσεων στην περιοχή μας, και ότι λαμβάνουμε όλα τα απαραίτητα μέτρα προς αυτή την κατεύθυνση».
Η ανακοίνωση της Άγκυρας επαναφέρει στο προσκήνιο τα διαχρονικά ζητήματα της αποστρατιωτικοποίησης των νησιών και έρχεται σε μια περίοδο όπου η γεωπολιτική ένταση στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο παραμένει υψηλή. Ειδικοί επισημαίνουν ότι οι δηλώσεις αυτές στοχεύουν τόσο στην εσωτερική όσο και στη διεθνή σκηνή, στέλνοντας μήνυμα ότι η Τουρκία παρακολουθεί στενά κάθε στρατιωτική κίνηση στην περιοχή.
Η Αθήνα μέχρι στιγμής δεν έχει προβεί σε δημόσια αντίδραση στις τελευταίες δηλώσεις, αλλά πηγές αναφέρουν ότι η ανάπτυξη των συστοιχιών Patriot και των F-16 αποτελεί μέρος των σχεδιασμών ασφάλειας και αμυντικής ετοιμότητας της χώρας, στο πλαίσιο της Συμμαχίας του ΝΑΤΟ.
Η νέα πρόκληση επαναφέρει στο επίκεντρο την ανάγκη διπλωματικής διαχείρισης, καθώς η ένταση μεταξύ γειτόνων συνδυάζεται με τις γενικότερες περιφερειακές κρίσεις και την παρουσία μεγάλων στρατιωτικών δυνάμεων στο Αιγαίο.
