Η Γεωργία Γεννιά μέλος της Επιτροπής Διεύρυνσης και Συμπαράταξης του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝ.ΑΛ και πρώην βουλευτής μιλά μεταξύ άλλων για το ποια είναι τα όρια σε αυτή την πρωτοβουλία και ποια πολιτικά στελέχη θα βρεθούν εκτός του κάδρου. Παίρνει σαφή θέση για το πως πρέπει να προχωρήσει η σύνθεση απόψεων ενόψει του συνεδρίου και κυρίως για το πως πρέπει να αποφευχθεί ένα ξεκαθάρισμα εσωκομματικών λογαριασμών.
Ποια είναι τα όρια σε αυτή τη πρωτοβουλία διεύρυνσης και συμπαράταξης; Και ποιοι είναι αυτοί που δεν χωράνε στο κάδρο;
Η πρωτοβουλία διεύρυνσης του ΠΑΣΟΚ δεν είναι μια άναρχη πρόσκληση. Έχει σαφή πολιτικά και αξιακά όρια. Βασίζεται στη δημοκρατική παράταξη, στη θεσμική σοβαρότητα, στην κοινωνική δικαιοσύνη, στο κράτος δικαίου και στην ευρωπαϊκή πορεία της χώρας. «Χωρούν», όσοι πιστεύουν σε ένα σύγχρονο κοινωνικό κράτος, σε ισχυρούς θεσμούς, στη διαφάνεια και στην προοδευτική μεταρρύθμιση. Δεν χωρούν όσοι επενδύουν στον λαϊκισμό, στη συνωμοσιολογία, στον διχαστικό λόγο ή στη λογική «αντι-όλων». Δεν «χωρούν» όσοι ταυτίστηκαν με πρακτικές απαξίωσης των θεσμών ή με ακροδεξιές και ακραίες αντιλήψεις. Η διεύρυνση δεν είναι άθροισμα προσώπων· είναι πολιτική συμφωνία αρχών. Το ΠΑΣΟΚ οφείλει να μεγαλώσει, αλλά χωρίς να χάσει την ταυτότητά του. Η κοινωνία άλλωστε, δεν ζητά συνθήματα· ζητά αξιοπιστία, σταθερότητα και προοπτική. Κι αυτό το βάρος το γνωρίζουμε. Το κουβαλάμε ιστορικά και οφείλουμε να το τιμήσουμε πολιτικά.
Ένα μεγάλο αγκάθι για το ΠΑΣΟΚ είναι όπως φαίνεται η “αδυναμία σύνθεσης “ των διαφορετικών απόψεων για την επίτευξη του κοινού στόχου. Πως μπορεί να λυθεί αυτός ο “γόρδιος δεσμός”;
Θα έλεγα πως είναι σύμπτωμα ζωντανού κόμματος. Το ζητούμενο για το ΠΑΣΟΚ δεν είναι η ομοφωνία, αλλά η πολιτική ωριμότητα. Ο «γόρδιος δεσμός» λύνεται με τρεις προϋποθέσεις: καθαρό πολιτικό σχέδιο, θεσμικές διαδικασίες και κουλτούρα εμπιστοσύνης. Πρώτον, σαφές προγραμματικό πλαίσιο με συγκεκριμένες προτεραιότητες – κοινωνικό κράτος, θεσμική θωράκιση, παραγωγική ανασυγκρότηση. Όταν ο στόχος είναι κοινός και αποτυπωμένος με δεσμεύσεις, οι επιμέρους διαφωνίες μπαίνουν σε δημιουργικό πλαίσιο. Δεύτερον, εσωκομματικές διαδικασίες με κανόνες, χρονοδιαγράμματα και σεβασμό στις αποφάσεις της πλειοψηφίας. Η σύνθεση ποτέ δεν επιβάλλεται. Αντιθέτως, οικοδομείται μέσα από διάλογο που καταλήγει κάπου. Τρίτον, πολιτική γενναιότητα: να αναγνωρίζουμε ότι κανείς δεν κατέχει το απόλυτο δίκιο. Η ενότητα δεν σημαίνει σιωπή, αλλά κοινή γραμμή προς τα έξω. Το ΠΑΣΟΚ διαχρονικά και ιστορικά μεγάλωσε, όταν συνδύασε ρεύματα και πρόσωπα σε ένα συνεκτικό αφήγημα. Αν επανακτήσει αυτή τη συλλογική αυτοπεποίθηση, ο «γόρδιος δεσμός» δεν θα κοπεί βίαια – θα λυθεί πολιτικά.
Ποιες είναι οι δικλείδες ασφαλείας προκειμένου το συνέδριο του Μαρτίου να μην μετατραπεί σε αρένα ξεκαθαρίσματος εσωκομματικών λογαριασμών;
Πιστεύω πως χρειάζονται σαφείς δικλείδες πολιτικής και οργανωτικής αυτοπροστασίας. Σίγουρα απαιτείται καθαρή θεματολογία. Το συνέδριο πρέπει να είναι προγραμματικό και στρατηγικό. Συγκεκριμένη ατζέντα, με θεματικές ενότητες και χρονοδιαγράμματα, ώστε η συζήτηση να αφορά πολιτικές επιλογές και όχι εσωτερικές αντιπαραθέσεις. Συγχρόνως, ο προσυνεδριακός διάλογος να γίνεται με κανόνες. Οι διαφορετικές απόψεις να κατατεθούν εγκαίρως, εγγράφως, με τεκμηρίωση. Όταν ο διάλογος προηγείται οργανωμένα, η ένταση αποσυμπιέζεται και αποφεύγονται αιφνιδιασμοί της τελευταίας στιγμής. Επιπλέον, διασφάλιση ισότιμης εκπροσώπησης και διαφάνειας στις διαδικασίες: καθαροί κανόνες εκλογής συνέδρων, σαφής καταμέτρηση, σεβασμός στις αποφάσεις της πλειοψηφίας. Η θεσμική θωράκιση μειώνει την καχυποψία. Σημαντική είναι και η πολιτική ευθύνη από την ηγεσία και τα στελέχη. Δημόσια δέσμευση ότι η ενότητα είναι στρατηγική επιλογή και όχι τακτικός συμβιβασμός. Όποιος επιλέγει τη λογική της προσωπικής δικαίωσης εις βάρος της συλλογικής προοπτικής, πρέπει να απομονώνεται πολιτικά. Τέλος, καθαρό μήνυμα προς την κοινωνία: το ΠΑΣΟΚ συνεδριάζει για να διαμορφώσει πειστική εναλλακτική πρόταση διακυβέρνησης. Όταν ο προσανατολισμός είναι εξωστρεφής και στραμμένος στον λαό, οι εσωτερικές εντάσεις μπαίνουν στη σωστή τους διάσταση.
Τι πάει λάθος και η δημοσκοπική βελόνα παραμένει κολλημένη; Εκτιμάτε ότι υπάρχει ικανός χρόνος για πολιτικές ανατροπές;
Το ότι η δημοσκοπική βελόνα φαίνεται «κολλημένη» δεν σημαίνει ότι η πολιτική δυναμική είναι στατική. Οι δημοσκοπήσεις αποτυπώνουν τη στιγμή – όχι το ρεύμα που διαμορφώνεται υπόγεια. Και η ελληνική πολιτική ιστορία έχει δείξει πολλές φορές ότι οι μετρήσεις δεν προέβλεψαν έγκαιρα τις ανατροπές. Αυτό που χρειάζεται είναι καθαρό μήνυμα, ενότητα και εξωστρέφεια. Όταν ένα κόμμα πείθει ότι έχει σχέδιο διακυβέρνησης, κοινωνική γείωση και αυτοπεποίθηση, η μετατόπιση μπορεί να είναι ταχεία. Το ΠΑΣΟΚ διαθέτει ιστορικό βάθος, οργανωτική παρουσία και προγραμματική επεξεργασία· αν αυτά συνδεθούν με ένα δυναμικό, σύγχρονο αφήγημα, η απήχηση μπορεί να διευρυνθεί αισθητά. Υπάρχει ικανός χρόνος για πολιτικές ανατροπές. Οι εκλογικές συμπεριφορές δεν είναι παγιωμένες και μεγάλο τμήμα της κοινωνίας δηλώνει αναποφάσιστο ή επιφυλακτικό. Εκεί κρίνεται το παιχνίδι. Με καθαρές θέσεις, κοινωνικές συμμαχίες και σταθερό πολιτικό βηματισμό, η εικόνα μπορεί να αλλάξει. Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν τάσεις· δεν γράφουν το τελικό αποτέλεσμα.
Το ΠΑΣΟΚ δεν μετρά απλώς ποσοστά· μετρά δυνάμεις για να αλλάξει τη χώρα. Και όταν η κοινωνία αποφασίσει ότι θέλει ξανά προοδευτική διακυβέρνηση, το ΠΑΣΟΚ δεν θα είναι επιλογή διαμαρτυρίας — θα είναι επιλογή εξουσίας. Είναι μεγάλο το στοίχημα να οδηγηθούμε σε ένα Συνέδριο όπου θα τοποθετηθούμε ιδεολογικά. Γιατί χωρίς ιδεολογική πυξίδα η πολιτική γίνεται διαχείριση χωρίς κατεύθυνση. Η κοινωνία αυτή τη στιγμή ζητά πολιτικό προσανατολισμό.
Και αυτός ο προσανατολισμός πρέπει να είναι καθαρός: προοδευτικός, πατριωτικός, κοινωνικά δίκαιος. Γιατί κόμμα χωρίς ιδεολογία είναι σχήμα χωρίς ψυχή — και το ΠΑΣΟΚ οφείλει να έχει και ψυχή και σχέδιο.
