Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, έπειτα από ενδελεχή έρευνα μηνών, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι το TikTok παραβιάζει τον Νόμο για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (DSA).
Η κατηγορία δεν αφορά το περιεχόμενο αυτό καθ’ εαυτό, αλλά την ίδια την αρχιτεκτονική της εφαρμογής, η οποία θεωρείται σκόπιμα εθιστική.
Οι «Ένοχοι» του Σχεδιασμού (Addictive Features)
Η Επιτροπή προσδιορίζει συγκεκριμένες λειτουργίες που δημιουργούν έναν φαύλο κύκλο εξάρτησης, γνωστό και ως «rabbit hole effect»
-
Infinite Scrolling (Άπειρη Κύλιση): Η συνεχής ροή βίντεο χωρίς τέλος στερεί από τον χρήστη τα “σημεία διακοπής” (stopping cues), οδηγώντας σε κατάσταση αυτόματου πιλότου.
-
Αλγοριθμική Εξατομίκευση: Το σύστημα συστάσεων είναι τόσο ακριβές που προσφέρει διαρκείς “εκρήξεις” ντοπαμίνης, καθιστώντας δύσκολη την απομάκρυνση από την οθόνη.
-
Autoplay & Push Notifications: Η αυτόματη αναπαραγωγή και οι επιθετικές ειδοποιήσεις λειτουργούν ως διαρκή ερεθίσματα που “τραβούν” τον χρήστη πίσω στην εφαρμογή, ακόμη και σε ώρες ανάπαυσης.
Τα Ανησυχητικά Στοιχεία για τους Ανηλίκους
Ο εκπρόσωπος της Επιτροπής, Τομάς Ρενιέ, παρουσίασε δεδομένα που προκαλούν σοκ:
-
Ηλικιακή Βάση: Από τα 170 εκατομμύρια χρήστες στην ΕΕ, η πλειονότητα είναι παιδιά και έφηβοι.
-
Νυχτερινή Χρήση: Το TikTok είναι η πρώτη σε χρήση εφαρμογή μετά τα μεσάνυχτα για τις ηλικίες 13-18.
-
Χρόνος-Ρεκόρ: Το 7% των παιδιών 12-15 ετών δαπανούν 4 έως 5 ώρες καθημερινά, χρόνος που θεωρείται παθολογικός για τη σωματική και ψυχική υγεία.
Η Αποτυχία των Μέτρων Προστασίας
Η Κομισιόν απέρριψε τους ισχυρισμούς του TikTok περί προστασίας, σημειώνοντας ότι:
-
Τα εργαλεία διαχείρισης χρόνου είναι εξαιρετικά εύκολο να παρακαμφθούν.
-
Οι γονικοί έλεγχοι δεν είναι αποτελεσματικοί στην πράξη.
-
Δεν υπάρχει επαρκής επαλήθευση ηλικίας, επιτρέποντας σε παιδιά κάτω των 13 ετών να έχουν πρόσβαση σε ακατάλληλο ή εθιστικό περιεχόμενο.
Οι Πιθανές Κυρώσεις και Αλλαγές
Εάν τα πορίσματα επιβεβαιωθούν και το TikTok δεν προβεί σε ριζικές αλλαγές, οι συνέπειες θα είναι πρωτοφανείς με πρόστιμα-μαμούθ.
