Σοβαρά ερωτήματα για την ασφάλεια της επιβατικής αμαξοστοιχίας Intercity 62, που ενεπλάκη στο πολύνεκρο δυστύχημα των Τεμπών, εγείρει η τεχνική έκθεση του ΕΟΔΑΣΑΑΜ. Σύμφωνα με τα ευρήματα, τα καθίσματα του τρένου δεν πληρούσαν τις απαιτούμενες προδιαγραφές πυραντοχής, παρουσίαζαν διαφοροποιήσεις στα υλικά κατασκευής και δεν συμμορφώνονταν με τα ισχύοντα ευρωπαϊκά πρότυπα ασφάλειας.
Όπως αναφέρεται στην έκθεση, το πρότυπο EN 45545-2 αποτελεί το εναρμονισμένο και υποχρεωτικό ευρωπαϊκό πλαίσιο πυρασφάλειας για νέα ή αναβαθμισμένα σιδηροδρομικά οχήματα, ενώ το παλαιότερο UIC 564-2 εφαρμόζεται μόνο σε υφιστάμενο τροχαίο υλικό που δεν έχει υποστεί ανακαίνιση ή αναβάθμιση. Ωστόσο, στην περίπτωση των επιβαταμαξών του Intercity 62 είχαν πραγματοποιηθεί παρεμβάσεις στο πλαίσιο της συντήρησης, όπως αντικατάσταση αφρώδους υλικού, fire-blocker και επανεπένδυση καθισμάτων, γεγονός που άνοιξε τον δρόμο για αξιολόγηση βάσει του νεότερου προτύπου.
Για τον λόγο αυτό, ο ΕΟΔΑΣΑΑΜ ανέθεσε δοκιμές στο εξειδικευμένο εργαστήριο RST (Rail System Testing) στη Γερμανία, σύμφωνα με το πρότυπο EN 45545-2. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι και τα τρία δείγματα καθισμάτων που εξετάστηκαν δεν κάλυπταν το απαιτούμενο επίπεδο πυραντοχής, ειδικά ως προς τη δοκιμή μέτρησης του Μέγιστου Μέσου Ρυθμού Έκλυσης Θερμότητας (MAHRE).
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το γεγονός ότι διαπιστώθηκαν σημαντικές διαφοροποιήσεις μεταξύ των δειγμάτων. Το δείγμα «Β4 ΠΑΛΑΙΟ» παρουσίασε σαφώς καλύτερη συμπεριφορά, λόγω της ύπαρξης ενδιάμεσου στρώματος πυροπροστασίας. Αντίθετα, το δείγμα «Β2 ΚΟΥΠΕ» δεν διέθετε τέτοιο στρώμα και εμφάνισε τη χειρότερη επίδοση, ενώ το δείγμα «Β4 ΝΕΟ», παρότι περιλάμβανε λεπτό ινώδες υλικό πυροπροστασίας, δεν παρουσίασε ουσιαστική βελτίωση στην πυραντοχή.
Σύμφωνα με την έκθεση, τα καθίσματα θα έπρεπε να πληρούν τις ίδιες τεχνικές προδιαγραφές βάσει των αρχικών συμβάσεων προμήθειας και να εμφανίζουν παρόμοια συμπεριφορά στις δοκιμές. Η ανομοιογένεια που καταγράφηκε καταδεικνύει διαφοροποιήσεις στην ποιότητα ή στη μηχανική συμπεριφορά των υλικών, στοιχείο που εγείρει πρόσθετα ζητήματα ασφάλειας.
Ο ΕΟΔΑΣΑΑΜ επισημαίνει ότι τα ευρήματα δικαιολογούν την ανάγκη συνολικής επαναξιολόγησης της πυραντοχής των καθισμάτων των υφιστάμενων επιβαταμαξών και, σε συνδυασμό με την Έκθεση Διερεύνησης RL01-2025, θεμελιώνουν λόγο έκδοσης σχετικής σύστασης ασφαλείας προς τους αρμόδιους φορείς. Υπενθυμίζεται ότι, βάσει κοινής υπουργικής απόφασης, η εταιρεία Σιδηρόδρομοι Ελλάδος Μ.Α.Ε. έχει αναλάβει την υποχρέωση πλήρους τεχνικής αξιολόγησης του τροχαίου υλικού εντός 12 μηνών, στο πλαίσιο της διασφάλισης υψηλού επιπέδου σιδηροδρομικής ασφάλειας.
Η σύσταση ασφαλείας
Η ακόλουθη σύσταση γίνεται προς εφαρμογή από την Hellenic Train Α.Ε. ως Υπεύθυνου Φορέα για την Συντήρηση του τροχαίου υλικού (ΥΣΦ / ECM), καθώς και από την Σιδηρόδρομοι Ελλάδος Μ.Α.Ε. ως διαχειριστή και κατόχου (keeper) του τροχαίου υλικού, του οποίου η δραστηριότητα διαχείρισης μεταφέρθηκε από την ΓΑΙΑΟΣΕ Α.Ε. στη Σιδηρόδρομοι Ελλάδος Μ.Α.Ε. δυνάμει του άρθρου 9 του ν.5220/2025 (Α’131) και της υπ’ αρ. 160022 απόφασης των Υπουργών Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Υποδομών και Μεταφορών (ΦΕΚ 5383Β/9-10-2025).
Σύσταση 2025-RL01-018. Σκοπός αυτής της σύστασης είναι η διαπίστωση του επιπέδου πυραντοχής των καθισμάτων των επιβαταμαξών και η διαχείριση των κινδύνων ασφάλειας που πιθανώς εντοπιστούν. Η Σιδηρόδρομοι Ελλάδος Μ.Α.Ε. και η Hellenic Train Α.Ε., υπό την εποπτεία της ΡΑΣ, θα πρέπει να προχωρήσουν σε σειρά ενεργειών, προκειμένου να ελέγξουν και τα καταγράψουν το επίπεδο πυραντοχής των καθισμάτων των επιβαταμαξών, τις οποίες έχει μισθώσει η Hellenic Train Α.Ε. από την Σιδηρόδρομοι Ελλάδος Μ.Α.Ε., και να διαχειριστούν τους κινδύνους ασφαλείας που πιθανώς εντοπιστούν, μέσω της εφαρμογής κατάλληλων μέτρων.
Ειδικότερα:
Η Hellenic Train Α.Ε. ως Υπεύθυνος Φορέας για την Συντήρηση του τροχαίου υλικού (ΥΣΦ / ECM) και βάσει των απαιτήσεων για συνεχή βελτίωση (ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II.1.4 του Εκτελεστικού Κανονισμού (ΕΕ) 2019/779 της Επιτροπής της 16ης Μαΐου 2019), όπως αυτές ορίζουν την ανάγκη ενσωμάτωσης νέων εξελίξεων ασφάλειας, την εφαρμογή προληπτικών και διορθωτικών μέτρων, καθώς και την αξιοποίηση συμπερασμάτων από διερευνήσεις και συστάσεις του εθνικού φορέα διερεύνησης, συνιστάται να προβεί, εντός εύλογου χρόνου, τουλάχιστον σε:
1. Έλεγχο (μη καταστροφικό) και καταγραφή της κατάστασης των καθισμάτων των υπό κυκλοφορία επιβαταμαξών, με σκοπό την ταξινόμηση των καθισμάτων ανά τύπο υλικού επένδυσης/στρώματος πυροπροστασίας, αντίστοιχα με αυτά που περιγράφονται στην παρούσα Έκθεση. Η διενέργεια του ελέγχου των καθισμάτων δεν συνεπάγεται την ακινητοποίηση των επιβαταμαξών ούτε την διακοπή της κυκλοφορίας.
Ζητούμενο είναι να απογραφούν :
α) οι κατηγορίες και τα είδη καθισμάτων που υφίστανται σήμερα στις επιβατάμαξες, σύμφωνα με τον τύπο καθίσματος, το είδος των υλικών, το χρόνο και την έκταση συντήρησης ή επιδιόρθωσης που πιθανώς έχει γίνει στα καθίσματα,
β) το είδος πυραντοχής που υπάρχει σε κάθε κατηγορία καθισμάτων (πχ εγκατεστημένο ενδιάμεσο στρώμα, αυτοσβαινόμενο ύφασμα και ο τύπος αυτών των υλικών κλπ.) και
γ) ποια από τα καθίσματα καλύπτουν τις απαιτήσεις πυροπροστασίας του Κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1302/2014 ή του προτύπου UIC 564-2, κατά τις διακρίσεις που εκτίθενται στην παρούσα Έκθεση.
2. Διαχείριση των κινδύνων: Προσδιορισμός, ανάλυση και αξιολόγηση των κινδύνων οι οποίοι τυχόν προκύψουν από την απογραφή της κατάστασης πυραντοχής των καθισμάτων των επιβαταμαξών.
3. Κατάρτιση πρότασης σχεδίου εργασιών είτε συντήρησης, είτε ανακαίνισης, είτε αναβάθμισης για τις υπό κυκλοφορία επιβατάμαξες με αφορμή την προαναφερθείσα απογραφή, λαμβάνοντας υπόψη τα αρχεία συντήρησης, την απόδοση ασφάλειας, την κατάσταση κύκλου ζωής και τη συμμόρφωση με τις σχετικές τεχνικές προδιαγραφές, ώστε να επιτευχθεί ομοιομορφία στο επίπεδο πυραντοχής των καθισμάτων σε όλα τα επιβατικά βαγόνια, μέσω κατάλληλων μέτρων.
Η Σιδηρόδρομοι Ελλάδος Μ.Α.Ε. ως διαχειριστής και κάτοχος (keeper) των επιβαταμαξών συνιστάται να προβεί, εφόσον προκύψει ανάγκη από την ανωτέρω πρόταση σχεδίου εργασιών, τουλάχιστον σε:
4. Έγκριση και κατόπιν εφαρμογή του προαναφερθέντος σχεδίου εργασιών, για τον μετριασμό των ως άνω κινδύνων, ώστε να διασφαλιστεί ομοιομορφία στο επίπεδο πυραντοχής των καθισμάτων επιβαταμαξών, με συμμόρφωση στις απαιτήσεις πυραντοχής του Κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1302/2014 ή του προτύπου UIC 564-2, κατά τις διακρίσεις που εκτίθενται στην παρούσα Έκθεση.
Διαβάστε αναλυτικά την έκθεση πατώντας εδώ: tempi-porisma
