Η στήριξη των μικρών και απομακρυσμένων νησιών αποτελεί έμπρακτη προτεραιότητα της κυβέρνησης της ΝΔ, με στοχευμένες παρεμβάσεις που απαντούν σε διαρθρωτικές αδυναμίες δεκαετιών, λέει στην «Political» και τον Νίκο Χιδίρογλου ο υφυπουργός Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής Στέφανος Γκίκας. Επίσης, ο υφυπουργός αναφέρει ότι στόχος είναι να αποκτήσουν πραγματική ανθεκτικότητα, λειτουργική αυτονομία και βιώσιμη αναπτυξιακή προοπτική και τονίζει ότι δόθηκε ιδιαίτερη έμφαση στην υδατική θωράκισή τους.
Πού βρισκόμαστε όσον αφορά την Ολοκληρωμένη Θαλάσσια Πολιτική στον Νησιωτικό Χώρο; Πρόσφατα εκδώσατε τις αρχές, τις κατευθύνσεις και τη μεθοδολογία για την κατάρτιση της Εθνικής Στρατηγικής για τη Θαλάσσια Πολιτική. Ποια είναι τα οφέλη για τη νησιωτική επιχειρηματικότητα;
Η Ολοκληρωμένη Θαλάσσια Πολιτική στον Νησιωτικό Χώρο δεν είναι για εμάς ένα θεωρητικό σχήμα. Είναι ένα εργαλείο αναπτυξιακής δικαιοσύνης. Με τις πρόσφατες αποφάσεις μας, μπαίνουμε στην τελική ευθεία για την κατάρτιση της Εθνικής Στρατηγικής. Μέσα από τη δουλειά που γίνεται στο υπουργείο και ειδικότερα στη Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής (ΓΓΑΙΝΠ) έχουμε καταφέρει να αναδείξουμε σε ευρωπαϊκό επίπεδο κάτι αυτονόητο για εμάς: ότι η νησιωτική επιχειρηματικότητα έχει διακριτά χαρακτηριστικά, διαφορετικές ανάγκες και επιβαρύνεται με ένα μόνιμο, δομικό νησιωτικό κόστος.
Σε συνεργασία με τα 21 νησιωτικά επιμελητήρια της χώρας και το ευρωπαϊκό δίκτυο INSULEUR υλοποιούμε το Βαρόμετρο Νησιώτικης Επιχειρηματικότητας, μια στοχευμένη, εκτεταμένη έρευνα που καταγράφει με συστηματικό τρόπο τις προκλήσεις, το κόστος μεταφορών, την πρόσβαση σε χρηματοδότηση, τις ελλείψεις σε ανθρώπινο δυναμικό και τις επιπτώσεις της εποχικότητας. Το Βαρόμετρο αυτό αξιολογήθηκε από τον ΟΟΣΑ και τη Γενική Διεύθυνση Μεταρρυθμίσεων της ΕΕ ως «καλή πρακτική», καθώς εισάγει για πρώτη φορά μια σταθερή, μετρήσιμη και συγκρίσιμη βάση δεδομένων για τη νησιωτική επιχειρηματικότητα.
Το σημαντικότερο, όμως, είναι ότι αυτή η τεκμηρίωση δεν μένει στα χαρτιά. Αξιοποιείται στον ευρωπαϊκό διάλογο για το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο 2028-2034. Ο στρατηγικός μας στόχος είναι σαφής: να διασφαλίσουμε σταθερή και διακριτή ευρωπαϊκή χρηματοδότηση ειδικών μέτρων που θα λειτουργούν ως αντιστάθμισμα του νησιωτικού κόστους για τις επιχειρήσεις των νησιών, με κριτήρια που θα λαμβάνουν υπόψη τον κλάδο δραστηριότητας και τη γεωγραφική ιδιαιτερότητα κάθε περιοχής. Με άλλα λόγια, επιδιώκουμε να περάσουμε από τις αποσπασματικές ενισχύσεις σε ένα μόνιμο, ευρωπαϊκά αναγνωρισμένο πλαίσιο νησιωτικής επιχειρηματικής πολιτικής.
Τι έχει γίνει από την κυβέρνηση της ΝΔ για τα μικρά και απομακρυσμένα νησιά;
Η στήριξη των μικρών και απομακρυσμένων νησιών αποτελεί έμπρακτη προτεραιότητα της κυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας, με στοχευμένες παρεμβάσεις που απαντούν σε διαρθρωτικές αδυναμίες δεκαετιών. Στο πλαίσιο της Εθνικής Στρατηγικής για τα νησιά έχει προβλεφθεί η κατάρτιση Ειδικού Σχεδίου για τα μικρά νησιά. Τα μικρά νησιά απαιτούν θεσμική «έγνοια» και ουσιαστική στήριξη της Πολιτείας σε πολύ χειροπιαστά ζητήματα της καθημερινότητας. Καταρχάς, μέσα από το Τομεακό Πρόγραμμα Ανάπτυξης του υπουργείου Ναυτιλίας Νησιώτικης Πολιτικής και με τη στήριξη των υπηρεσιών της ΓΓΑΙΝΠ, δώσαμε ιδιαίτερη έμφαση στην υδατική θωράκιση των νησιών. Σε διάστημα ενός μόλις έτους, η Γενική Γραμματεία συνέβαλε καθοριστικά στην αδειοδότηση και χωροθέτηση 37 νέων μονάδων αφαλάτωσης, επιταχύνοντας διαδικασίες που στο παρελθόν απαιτούσαν πολλαπλάσιο χρόνο. Παράλληλα, έχουν υλοποιηθεί πάνω από 400 μικρά και μεγάλα έργα ύδρευσης στα νησιά, ενισχύοντας την επάρκεια και την ασφάλεια του πόσιμου νερού, ιδίως στα μικρά και άνυδρα νησιά του Αιγαίου, του Ιονίου και με έμφαση στα πιο απομακρυσμένα. Σε άριστη συνεργασία με το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας συνεργαζόμαστε στενά για την εφαρμογή της «ρήτρας νησιωτικότητας» στην πράξη, συμπράττοντας για την αξιολόγηση σκοπιμότητας έργων για τη λειψυδρία, αλλά και την επιτάχυνση διαδικασιών αδειοδοτήσεων.
Δεύτερον, προχωρήσαμε σε στοχευμένη υποστήριξη των δήμων για την ωρίμανση έργων και μελετών. Δεν αρκεί να εξασφαλίζεις χρηματοδότηση. Πρέπει οι τοπικές αρχές να διαθέτουν ώριμους φακέλους και τεχνική επάρκεια. Η Γενική Γραμματεία παρείχε, την περίοδο 2021-2025, τεχνική και θεσμική υποστήριξη, ώστε κρίσιμες παρεμβάσεις -από υδραυλικά έργα μέχρι λιμενικές και περιβαλλοντικές υποδομές- να μπορέσουν να ενταχθούν σε χρηματοδοτικά εργαλεία χωρίς καθυστερήσεις. Πάνω από 2,5 εκατ. ευρώ διατέθηκαν σε μελέτες και υπηρεσίες υποστήριξης των αδύναμων δικαιούχων.
Τρίτον, η κυβερνητική πρωτοβουλία για τα Greco Islands έδωσε μια άλλη πνοή και προοπτική στην αντιμετώπιση της ενεργειακής αυτονομίας και μετάβασης των νησιών σε μια πιο βιώσιμη προοπτική. Η ΓΓΑΙΝΠ συνεργάζεται στενά με το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, ώστε η εξειδίκευση της εφαρμογής των έργων να έχει σαφή κοινωνικό αντίκτυπο και ήδη δρομολογούνται έργα για τα 39 πρώτα νησιά ύψους 157 εκατ. ευρώ. Η ΓΓΑΙΝΠ αναλαμβάνει πρωτοβουλία για να διευρύνει την εφαρμογή των Greco Islands και σε επιπλέον νησιά, όπως η Γαύδος, η Σαμοθράκη, η Αμμουλιανή, η Αλόννησος, ο Καστός και η Ψέριμος, ώστε να στηριχτούν στην εκπόνηση των δικών τους Τοπικών Σχεδίων Greco, με προοπτική χρηματοδότησης των έργων από μελλοντικά προγράμματα. Η πρωτοβουλία αυτή συνδέει τη νησιωτική πολιτική με τη γαλάζια και πράσινη μετάβαση, δημιουργώντας νέες ευκαιρίες για τις τοπικές μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Η πολιτική μας για τα μικρά νησιά δεν περιορίζεται σε αποσπασματικές παρεμβάσεις. Εδράζεται σε στρατηγικό σχεδιασμό, επιτάχυνση διοικητικών διαδικασιών και συνεχή τεχνική υποστήριξη. Στόχος μας είναι τα μικρά και απομακρυσμένα νησιά να αποκτήσουν πραγματική ανθεκτικότητα, λειτουργική αυτονομία και βιώσιμη αναπτυξιακή προοπτική.
Τι σηματοδοτεί για το νησί σας, την Κέρκυρα, η αύξηση στις προσεγγίσεις κρουαζιερόπλοιων;
Η ανάπτυξη της κρουαζιέρας αποτέλεσε στρατηγική επιλογή μας. Εδώ και αρκετά χρόνια θέσαμε ψηλά τον πήχη, φτιάξαμε τις λιμενικές μας υποδομές, επενδύσαμε στην ασφάλεια και διατηρήσαμε μια διακριτή και πολύ ενεργή συμμετοχή στο «οικοσύστημα» της κρουαζιέρας. Τα τελευταία χρόνια πάμε από ρεκόρ σε ρεκόρ. Θέσαμε ως στόχο το 1.000.000 επιβάτες και τις 500 προσεγγίσεις κρουαζιερόπλοιων. Κάποιοι τότε μας θεωρούσαν αιθεροβάμονες. Τώρα είμαστε πολύ κοντά στο να το πετύχουμε! Το 2024 είχαμε 437 προσεγγίσεις κρουαζιερόπλοιων και 815.000 επιβάτες. Το 2025 φθάσαμε τις 467 και τις 900.000 επιβάτες. Ελπίζω ότι το 2026 θα φθάσουμε στον στόχο μας. Βοηθά το γεγονός ότι, σε μελέτες φορέων διεθνούς κύρους, το λιμάνι της Κέρκυρας βγήκε πρώτο στην Ελλάδα, 10ο στην Ευρώπη και 19ο στον κόσμο! Αυτά δεν είναι τυχαία. Είναι προϊόν συστηματικής δουλειάς και συνεργασίας με τον Οργανισμό Λιμένος -ο οποίος τα πάει περίφημα- με τα συναρμόδια υπουργεία και φυσικά με την Τοπική Αυτοδιοίκηση. Είμαστε περήφανοι που η Κέρκυρα αναγνωρίζεται ως κορυφαίος τουριστικός προορισμός.
Πώς εξελίσσεται η προσπάθεια για τη βελτίωση των υποδομών στην Κέρκυρα;
Είναι μια διαρκής προσπάθεια. Δύσκολη. Άλλοτε με πισωγυρίσματα, άλλοτε με επιτυχίες. Έχουμε υπερσύγχρονες πύλες εισόδου -λιμένα και αεροδρόμιο- όμως υστερούμε στο οδικό δίκτυο και σε άλλες υποδομές. Η αλήθεια είναι όμως ότι τα τελευταία χρόνια έχουν δρομολογηθεί σημαντικά έργα υποδομής. Αναφέρω ακροθιγώς τέσσερα:
1. Κυρώσαμε πρόσφατα από τη Βουλή τη σύμβαση για τη μαρίνα mega yacht, δρομολογώντας την εκκίνηση των διαδικασιών για την κατασκευή της μεγάλης επένδυσης των 50.000.000 ευρώ, με τεράστια οφέλη για την Κέρκυρα.
2. Το μεγάλο έργο κατασκευής του Εργοστασίου Αποσκλήρυνσης/Αφαλάτωσης της Χρυσηίδας μαζί με τα συνοδά απαραίτητα έργα (προϋπολογισμού πάνω από 25.000.000 ευρώ) προχωρά πλέον στην υλοποίηση, καθώς εξασφαλίσθηκε η χρηματοδότηση από τα υπουργεία Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Εθνικής Οικονομίας & Οικονομικών και από την Περιφέρεια Ιονίων Νήσων, με φορέα υλοποίησης την Περιφέρεια Ιονίων Νήσων.
3. Έχουμε δεσμεύσει 42.000.000 ευρώ για έργα αναβάθμισης στους λιμένες Μαθρακίου, Αυλακιών Οθωνών, Αγίου Στεφάνου Αυλιωτών και Λευκίμμης. Ειδικά, τα έργα σε Οθωνούς, Μαθράκι και Άγιο Στέφανο Αυλιωτών έχουν ενταχθεί στο Πρόγραμμα Συμβάσεων Στρατηγικής Σημασίας του Υπερταμείου, προκειμένου να δημοπρατηθούν μέσα στο 2026.
4. 37.000.000 ευρώ διατίθενται από το Πρόγραμμα ΠΕΚΑ του ΕΣΠΑ του υπουργείου Οικονομικών για το Εργοστάσιο Ολοκληρωμένης Διαχείρισης των Απορριμμάτων της Κέρκυρας. Η σύμβαση κατασκευής του εργοστασίου υπεγράφη από τον πρόεδρο του ΦοΔΣΑ και περιφερειάρχη Γιάννη Τρεπεκλή και τους αναδόχους του έργου. Και πολλά άλλα… Δεν θα είμαστε όμως ικανοποιημένοι, μέχρις ότου τα δούμε όλα να ολοκληρώνονται. Για αυτό η προσπάθειά μας, σε συνεργασία με την Τοπική Αυτοδιοίκηση, είναι έντονη και συνεχής.
Θα καταφέρει η ΝΔ να κερδίσει ξανά στην κάλπη την αυτοδυναμία;
Ναι! Γιατί αυτό που μπορώ να πω μετά βεβαιότητας είναι ότι η κυβέρνησή μας, παρά τα προβλήματα, την ακρίβεια, τις δυσκολίες, τη γεωπολιτική αστάθεια, τις κρίσεις, κ.λπ., έχει να επιδείξει ένα σημαντικό έργο σε όλους τους τομείς, από την άμυνα και την υγεία μέχρι την παιδεία και την κοινωνική μέριμνα. Έχουμε έναν μεταρρυθμιστή πρωθυπουργό ο οποίος χαίρει σεβασμού και εκτίμησης διεθνώς και ο οποίος κρατά σταθερά το τιμόνι της χώρας σε αυτούς τους ταραγμένους καιρούς. Από εκεί και πέρα, υπάρχει «χάος». Δεν υπάρχει, δηλαδή, αντίπαλο δέος. Τα κόμματα της αντιπολίτευσης δεν μπορούν να αρθρώσουν ένα πειστικό αφήγημα για την Ελλάδα. Άρα, όταν θα έλθει η ώρα των αποφάσεων, οι πολίτες θα προκρίνουν την ασφάλεια και τη σταθερότητα, παρά τους επικίνδυνους πειραματισμούς, που άλλωστε πληρώσαμε ακριβά στο πρόσφατο παρελθόν. Και είμαι βέβαιος ότι -αν όχι στην πρώτη- σίγουρα στη δεύτερη κάλπη η Νέα Δημοκρατία και ο Κυριάκος Μητσοτάκης θα πετύχουν και μια τρίτη αυτοδύναμη κυβερνητική θητεία.
