Η Ελλάδα βρίσκεται ένα βήμα πριν από την ανακοίνωση απαγόρευσης της χρήσης των μέσων κοινωνικής δικτύωσης για παιδιά κάτω των 15 ετών, σύμφωνα με ανώτερη κυβερνητική πηγή που μίλησε στο Reuters την Τρίτη. Η εξέλιξη αυτή έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία πολλές ευρωπαϊκές χώρες επανεξετάζουν το πλαίσιο πρόσβασης των ανηλίκων στις ψηφιακές πλατφόρμες, υιοθετώντας ολοένα και αυστηρότερα μέτρα.
Λίγες ώρες πριν, η Ισπανία ανακοίνωσε ότι σχεδιάζει να απαγορεύσει τη χρήση των social media σε άτομα κάτω των 16 ετών, ακολουθώντας το παράδειγμα της Αυστραλίας, της Γαλλίας και της Πορτογαλίας. Παράλληλα, προωθείται νομοθεσία που θα καθιστά τα στελέχη των εταιρειών κοινωνικών δικτύων προσωπικά υπεύθυνα για τη ρητορική μίσους που φιλοξενείται στις πλατφόρμες τους.
Οι προηγούμενες δηλώσεις Μητσοτάκη
Το θέμα της «ψηφιακής ενηλικίωσης» έχει ήδη τεθεί στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης στην Ελλάδα. Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης είχε δηλώσει μέσα στο 2025 ότι η απαγόρευση των social media για ανηλίκους κάτω των 16 ετών αποτελεί πιθανή κυβερνητική επιλογή.
Μιλώντας στην εκδήλωση «Protecting Children in the Digital Age» στο πλαίσιο της Εβδομάδας Υψηλού Επιπέδου της 80ής Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, ο πρωθυπουργός είχε τονίσει ότι η Ελλάδα είναι έτοιμη να εξετάσει ακόμη και την πλήρη απαγόρευση της χρήσης κοινωνικών μέσων μέσω καθορισμού ορίου ψηφιακής ενηλικίωσης, σε συνεργασία με διεθνείς εταίρους. «Δεν μπορούμε να επικαλούμαστε τις δυσκολίες εφαρμογής ως δικαιολογία για να μην κάνουμε κάτι για το πρόβλημα», είχε σημειώσει.
Ο κ. Μητσοτάκης είχε επίσης επισημάνει ότι η πρόκληση δεν περιορίζεται στα social media, αλλά επεκτείνεται και στη σχέση των παιδιών με τα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης. «Θέλουμε πραγματικά τα παιδιά μας να έχουν ψηφιακούς φίλους που μπορεί να τα οδηγήσουν σε συμπεριφορές όχι μόνο μη αποδεκτές αλλά και καταστροφικές;» διερωτήθηκε, υπογραμμίζοντας ότι οι εταιρείες τεχνολογίας «πρέπει να καταλάβουν ποιος θέτει τους κανόνες».
Το ευρωπαϊκό κύμα ρυθμίσεων
Η συζήτηση για την ψηφιακή ενηλικίωση ενισχύεται σε ολόκληρη την Ευρώπη. Η Πορτογαλία, μετά τη Γαλλία και την Αυστραλία, αναμένεται σύντομα να απαγορεύσει τη χρήση των social media σε εφήβους κάτω των 16 ετών, σύμφωνα με πρόταση νόμου που κατατέθηκε στο κοινοβούλιο. Το κείμενο ορίζει ως ηλικία ψηφιακής ενηλικίωσης τα 16 έτη, ενώ προβλέπει ότι οι έφηβοι 13–16 ετών θα χρειάζονται γονική συναίνεση για πρόσβαση στις πλατφόρμες.
Οι Πορτογάλοι νομοθέτες επικαλούνται επιστημονικά δεδομένα που δείχνουν ότι η πρόωρη χρήση των social media μπορεί να επηρεάσει αρνητικά τη γνωστική και κοινωνική ανάπτυξη των παιδιών, καθώς η χρήση τους γίνεται ολοένα και πιο εθιστική.
Στη Γαλλία, το κοινοβούλιο ενέκρινε πρόσφατα πρόταση νόμου που απαγορεύει τη χρήση των social media σε ανηλίκους κάτω των 15 ετών, με στόχο την προστασία της ψυχικής υγείας των εφήβων.
Τα βήματα της ελληνικής κυβέρνησης
Η Ελλάδα έχει ήδη προχωρήσει σε μέτρα που ενισχύουν την ψηφιακή προστασία των ανηλίκων. Έχει απαγορευτεί η χρήση κινητών τηλεφώνων στα σχολεία, ενώ δημιουργήθηκε το parco.gov.gr, ένα εργαλείο που επιτρέπει στους γονείς να επαληθεύουν την ηλικία του παιδιού κατά την αγορά του πρώτου κινητού και να ενεργοποιούν εφαρμογές γονικού ελέγχου για τα social media.
Με τις διεθνείς εξελίξεις να επιταχύνονται και την πίεση για προστασία των ανηλίκων να αυξάνεται, η Ελλάδα φαίνεται έτοιμη να ακολουθήσει το ευρωπαϊκό κύμα αυστηροποίησης, ανακοινώνοντας σύντομα το δικό της πλαίσιο απαγόρευσης.
