Ο πόλεμος με το Ιράν δεν πλήττει όλες τις οικονομίες το ίδιο. Αντίθετα, δημιουργεί ένα νέο, άνισο τοπίο, όπου ορισμένες χώρες δοκιμάζονται πολύ πιο έντονα από άλλες, κυρίως λόγω της εξάρτησής τους από την ενέργεια και της αντοχής των οικονομιών τους.
Στην «καρδιά» της κρίσης βρίσκεται η εκτόξευση των τιμών πετρελαίου και φυσικού αερίου, με τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και τα Στενά του Ορμούζ να αναζωπυρώνουν τον πληθωρισμό και να κρατούν ψηλά τα επιτόκια.
Οι πιο ευάλωτες οικονομίες είναι εκείνες που εξαρτώνται από εισαγωγές ενέργειας ή διαθέτουν περιορισμένα οικονομικά περιθώρια. Ενδεικτικά: 
Ιαπωνία: η απόλυτα εξαρτημένη…
- Ιαπωνία: Ισχυρή εξάρτηση από εισαγωγές πετρελαίου → άμεση αύξηση κόστους ενέργειας
- Ινδία: Μεγάλη κατανάλωση καυσίμων → πίεση σε νόμισμα και πληθωρισμό
- Βρετανία: Ευαισθησία στις τιμές φυσικού αερίου → επιβάρυνση νοικοκυριών
- Τουρκία: Υψηλός πληθωρισμός και αδύναμο νόμισμα → εντείνεται η οικονομική αστάθεια
Ιδιαίτερα εκτεθειμένες είναι οι αναδυόμενες οικονομίες, όπου η κρίση μπορεί να πάρει πιο επικίνδυνες διαστάσεις:
Σρι Λάνκα: Ο θάνατός σου η ζωή μου, για μια μπουκάλα υγραέριο
- Αίγυπτος: Πίεση από ενέργεια, τουρισμό και έσοδα Διώρυγας Σουέζ
- Πακιστάν: Περιορισμένα συναλλαγματικά αποθέματα → δυσκολία εισαγωγών
- Σρι Λάνκα: Εύθραυστη οικονομία → ανάγκη για περιοριστικά μέτρα
Στην Ευρώπη, το πρόβλημα εστιάζεται κυρίως στη βιομηχανία:
- Γερμανία & Ιταλία: Υψηλό ενεργειακό κόστος → πλήγμα στην παραγωγή και την ανταγωνιστικότητα
Ας δούμε όμως τι συμβαίνει συγκεκριμένα στις χώρες του ευρωπαϊκού Νότου, συμπεριλαμβανομένης συγκριτικά με τις υπόλοιπες της προαναφερόμενης Ιταλίας:
Γαλλία: Το ενδιαφέρον ενεργειακό μείγμα των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και
των πυρηνικών εργοστασίων
-
Ελλάδα: Υψηλή εξάρτηση από εισαγόμενη ενέργεια, αυξημένα κόστη για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
-
Ιταλία: Πλήττεται από εισαγωγές φυσικού αερίου και πετρελαίου, πίεση στις βιομηχανίες.
-
Ισπανία: Ανησυχία για αυξήσεις τιμών, μερική προστασία μέσω ΑΠΕ και εθνικών μέτρων στήριξης.
-
Γαλλία: Σχετικά πιο ανθεκτική λόγω πυρηνικής παραγωγής, αλλά υπό πίεση από πληθωρισμό και κοινωνικές αντιδράσεις.
Αντίθετα, οι Ηνωμένες Πολιτείες εμφανίζονται πιο ανθεκτικές λόγω της ενεργειακής τους αυτάρκειας, αν και δεν αποφεύγουν τις πληθωριστικές πιέσεις.
Την ίδια ώρα, στις πιο φτωχές χώρες, η άνοδος της ενέργειας μεταφέρεται άμεσα στις τιμές των τροφίμων, ενισχύοντας τον κίνδυνο κοινωνικών αναταραχών.
Ένα νέο οικονομικό ρήγμα
Αυτό που διαμορφώνεται πλέον δεν είναι απλώς μια ακόμη ενεργειακή κρίση. Είναι ένα βαθύτερο ρήγμα στην παγκόσμια οικονομία.
Από τη μία πλευρά βρίσκονται οι οικονομίες που μπορούν να «απορροφήσουν» το σοκ, έστω και με απώλειες στην ανάπτυξη. Από την άλλη, χώρες που βρίσκονται ήδη υπό πίεση και τώρα κινδυνεύουν να βρεθούν αντιμέτωπες με νομισματικές κρίσεις, ελλείψεις και κοινωνικές εντάσεις.
Και όσο η αβεβαιότητα στη Μέση Ανατολή παραμένει, το ερώτημα δεν είναι μόνο ποιος θα πληγεί περισσότερο — αλλά ποιος θα αντέξει μέχρι το τέλος.
