Στην τοπική αυτοδιοίκηση οι δημοσκοπήσεις και τα υψηλά ποσοστά δημιουργούν την αίσθηση βεβαιότητας νίκης σε πολλούς αυτοδιοικητικούς άρχοντες. Όμως η ιστορία δείχνει ότι ακόμη και το πιο «σίγουρο» φαβορί δήμαρχος μπορεί να ηττηθεί όταν συντρέχουν συγκεκριμένες προϋποθέσεις. Οι τελευταίες αυτοδιοικητικές εκλογές στη Νέα Υόρκη αλλά και στη χώρα μας το έδειξαν.
- του Θανάση Παπαμιχαήλ – Επικοινωνιολόγος – Συγγραφέας Οδηγών – Πολιτικής Αυτοβελτίωσης (Σ.Ο.Π.Α,)
Η πολιτική εμπειρία αποδεικνύει ότι κανένα φαβορί δεν κερδίζει μόνο του. Η πραγματική μάχη κρίνεται στην κάλπη από την κοινωνία και όχι στις μετρήσεις από τις δημοσκοπικές εταιρείες. Ακόμη και όταν ένας υποψήφιος φαίνεται σχεδόν βέβαιος για τη νίκη, υπάρχουν συνθήκες που επιτρέπουν εκπλήξεις και αλλάζουν το σκηνικό των εκλογών.
Οι επτά λόγοι που μπορεί να ανατρέψουν έναν «σίγουρο» δήμαρχο είναι:
Πρώτον, η υπερβολική αυτοπεποίθηση ενός φαβορί δημάρχου που θεωρεί δεδομένη τη νίκη χαλαρώνει την επαφή με τους πολίτες και παύει να ακούει τα πραγματικά προβλήματα της κοινωνίας.
Δεύτερον, η φθορά του χρόνου στην εξουσία, μακροχρόνια θητεία μικρή μεγάλη, λάθη και η αίσθηση «τίποτα δεν αλλάζει» ή «φτάνει πια» μπορούν να συσσωρεύσουν δυσαρέσκεια, ακόμη κι αν αυτή δεν γίνεται ορατή στις δημοσκοπικές μετρήσεις.
Τρίτον, η αποχή. Οι υποστηρικτές του φαβορί δημάρχου δεν προσέρχονται στην κάλπη θεωρώντας τη νίκη εξασφαλισμένη, ενώ οι αντίπαλοι κινητοποιούνται περισσότερο.
Τέταρτον, τα απρόβλεπτα προβλήματα – γεγονότα, από ένα σκάνδαλο της τελευταίας στιγμής μέχρι την αλλαγή της πρόθεσης ψήφου για λόγους απρόβλεπτων γεγονότων της επικαιρότητας ή ακόμη και για οικονομικούς λόγους όπως το κόστος μετακίνησης των ψηφοφόρων. Ο νέος εκλογικός νόμος «υποχρεώνει» έναν «σίγουρο» δήμαρχο να επιδιώξει να εκλεγεί από την πρώτη Κυριακή με το ποσοστό που απαιτείται, για να εξαλειφθεί ο κίνδυνος να επιλεγεί για την «εναλλακτική» ψήφο ο δεύτερος στην κατάταξη από το σύνολο των αντιπολιτευτικών συνδυασμών και άλλα πολλά!
Πέμπτον, αντικαταστροφική καμπάνια του αντιπάλου, που συνήθως δεν προβάλλει τόσο τα θετικά της υποψηφιότητας και του προγράμματός του αλλά τα αρνητικά του φαβορί δημάρχου, όπως ασυνέπεια δηλώσεων, αποτυχίες, αντιφάσεις, καλλιέργεια αμφιβολίας και μείωση εμπιστοσύνης του προσώπου του φαβορί δημάρχου.
Έκτον, η χαλαρότητα των υποστηρικτών του φαβορί δημάρχου αποδεικνύεται καθοριστική. «Θα κερδίσουμε εύκολα, περίπατο θα κάνουμε» και μένουν στο σπίτι. Αντίθετα όσοι ζητούν αλλαγή κινητοποιούνται και ενεργοποιούνται.
Έβδομον, η χρήση καινοτόμων επικοινωνιακών ενεργειών. Ένα αληθινό παράδειγμα, πριν από πολλά χρόνια: υποψήφιος δήμαρχος με χαμηλή αναγνωρισιμότητα και πολύ μικρό διαφημιστικό κονδύλι κέρδισε φαβορί εν ενεργεία δήμαρχο, χρησιμοποιώντας μεταξύ άλλων και πολύ έξυπνες προωθητικές ενέργειες.
Η ιστορία του υποψηφίου δημάρχου δείχνει καθαρά ότι οι καινοτόμες ιδέες μπορούν να βοηθήσουν στην ανατροπή ακόμη και τα πιο ισχυρά φαβορί. Δεν κέρδισε επειδή φώναξε πιο δυνατά ή ξόδεψε περισσότερα, αλλά επειδή μίλησε αλλιώς, με πράξεις, συμβολισμούς και ουσιαστικό μήνυμα. Η χάρτινη σακούλα που μοίρασε στους οδηγούς δεν ήταν απλώς ένα φυλλάδιο, αλλά μια υπενθύμιση ευθύνης και σεβασμού προς την πόλη. Οι σπόροι που μοίρασε στα σπίτια μετέτρεψαν τους πολίτες από θεατές σε συμμέτοχους, καλλιεργώντας την ιδέα ότι η αλλαγή ξεκινά από τον καθένα. Η ένταξη γραφής Braille στο προεκλογικό του πρόγραμμα έστειλε ένα ισχυρό μήνυμα συμπερίληψης, δείχνοντας ότι κανείς δεν περισσεύει. Και το γνωστό και πολυαντιγραφημένο από πολλούς υποψηφίους ρόδι στα καταστήματα την παραμονή του νέου χρόνου. Οι καινοτόμες προεκλογικές ενέργειες δεν είναι πυροτεχνήματα, είναι εργαλεία που χτίζουν εμπιστοσύνη, συναισθηματικό δεσμό και αξιοπιστία. Σε μια εποχή πολιτικής κόπωσης, οι πολίτες δεν αναζητούν απλώς υποσχέσεις, αλλά αυθεντικότητα και φαντασία. Η καινοτομία στην καμπάνια δεν είναι πολυτέλεια· είναι αναγκαιότητα για όποιον θέλει πραγματικά να ξεχωρίσει και να εμπνεύσει.
Αυτοί είναι μερικοί από τους πιθανούς παράγοντες – πιθανοί λόγοι που μπορούν να αλλάξουν τα δεδομένα και στις πιο «σίγουρες» μετρήσεις, όπως έχει συμβεί πολλές φορές και στη χώρα μας αλλά και διεθνώς.
Στην πολιτική τίποτα δεν είναι δεδομένο μέχρι να κλείσει η κάλπη, γιατί η κάλπη έχει πάντα τον τελευταίο λόγο!
