Μια ακόμη σημαντική μεταρρύθμιση της κυβέρνησης ξεκίνησε με το «καλημέρα» της νέας χρονιάς. Πρόκειται για την εφαρμογή του νέου πειθαρχικού δίκαιου στο Δημόσιο, το οποίο έχει ως στόχο τη σημαντική επιτάχυνση όλων των διαδικασιών για την απόδοση της πειθαρχικής δικαιοσύνης αλλά και την αυστηροποίηση της αξιολόγησης των δημόσιων υπαλλήλων, αφού η άρνησή της συνιστά πλέον πειθαρχικό παράπτωμα και θα αξιολογείται αντιστοίχως από το αρμόδιο πειθαρχικό συμβούλιο.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ της Έλλης Τριανταφύλλου για την εφημερίδα «Political», πρόκειται ουσιαστικά για μια συνολική μεταρρύθμιση των διαδικασιών και του τρόπου απονομής της πειθαρχικής δικαιοσύνης, όπως τονίζουν αρμόδια κυβερνητικά στελέχη.
Τι αλλάζει
Μιλώντας προ καιρού για την εν λόγω νομοθετική πρωτοβουλία της κυβέρνησης, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης είχε αναδείξει τη βούληση της κυβέρνησης να εκσυγχρονίσει τις υφιστάμενες διαδικασίες έτσι ώστε οι πειθαρχικά ελεγχόμενοι δημόσιοι υπάλληλοι να μπορούν να κλείνουν τις εκκρεμότητές τους εντός κάποιων μηνών και όχι εντός πολλών ετών, όπως δυστυχώς συνέβαινε επί σειρά ετών.
Το νέο πειθαρχικό δίκαιο για τους υπαλλήλους των ΟΤΑ Α’ και Β’ βαθμού και των ΝΠΔΔ, που τέθηκε από χθες σε εφαρμογή, επιφέρει τις εξής βασικές αλλαγές:
- Νέα πειθαρχικά παραπτώματα (μεταξύ αυτών, η βία/παρενόχληση στην εργασία και η άρνηση συμμετοχής στην αξιολόγηση) και εισαγωγή νέων ποινών, συνδεδεμένων με τη μισθολογική/υπηρεσιακή εξέλιξη.
- Νέο κεντρικό όργανο, συγκεκριμένα Πειθαρχικό Συμβούλιο Ανθρώπινου Δυναμικού Δημόσιου Τομέα, με λειτουργία σε κλιμάκια (τριμελή/πενταμελή), αλλά και Ειδικό Πενταμελές Κλιμάκιο για εξαιρετικά σοβαρές υποθέσεις.
Το νέο πλαίσιο διευρύνει/κωδικοποιεί τη λίστα πειθαρχικών παραπτωμάτων, προσθέτοντας ενδεικτικά την παράλειψη δήλωσης κωλύματος συμφέροντος (σύγκρουση συμφερόντων), την εκδήλωση κάθε μορφής βίας και παρενόχλησης στην εργασία και τη συμμετοχή σε εταιρείες/έργα ασυμβίβαστα με την ιδιότητα του δημόσιου υπάλληλου.
Ειδικότερες προβλέψεις για δημοτικούς υπαλλήλους (πχ, μη χρήση ΜΑΠ, μη προσέλευση σε προληπτικό έλεγχο) και για ένστολο προσωπικό δημοτικής αστυνομίας (πχ, άρνηση στολής/διακριτικού).
Κλιμάκωση ποινής
Η άρνηση συμμετοχής στη διαδικασία αξιολόγησης (είτε ως αξιολογητής είτε ως αξιολογούμενος) αντιμετωπίζεται πλέον ως αυτοτελές παράπτωμα. Για μια άρνηση προβλέπεται πρόστιμο έως αποδοχές δύο μηνών, όπως περιγράφεται στο δημοσίευμα και στις προβλέψεις του νέου πλαισίου. Για τους εκπαιδευτικούς το σημείο αυτό έχει ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς η αξιολόγηση παραμένει πεδίο έντασης τα τελευταία χρόνια και πλέον «δένει» ρητά με το πειθαρχικό.
Πρόκειται άλλωστε για μια από τις μέριμνες που προκάλεσε σφοδρές συγκρούσεις της κυβέρνησης με κόμματα της αντιπολίτευσης, καθώς συνδέεται πλέον η ατομική αξιολόγηση με την οριστική παύση, με το κρίσιμο σημείο να βρίσκεται στην υποτροπή: Αν ο υπάλληλος αρνηθεί τη συμμετοχή του για δύο συνεχόμενες αξιολογικές περιόδους, το πειθαρχικό συμβούλιο θα έχει πλέον τη διακριτική ευχέρεια να επιβάλει την ποινή της οριστικής παύσης, δηλαδή την απόλυση του υπαλλήλου.
Η νέα αρχιτεκτονική των Πειθαρχικών Οργάνων
Μια από τις πιο κρίσιμες αλλαγές που ενεργοποιήθηκαν από χθες είναι η νέα σύνθεση των Πειθαρχικών Συμβουλίων. Η διοίκηση απομακρύνεται από το μοντέλο των μεικτών συμβουλίων και περνά σε όργανα που στελεχώνονται αποκλειστικά από νομικούς συμβούλους του κράτους, παρέδρους και δικαστικούς πληρεξουσίους του Νομικού Συμβουλίου του κράτους.
Αυτή η μετακίνηση σημαίνει ότι οι κρίνοντες είναι πλέον αμιγώς εκπρόσωποι του νομικού βραχίονα του κράτους, γεγονός που αναμένεται να προσδώσει ταχύτητα στην έκδοση αποφάσεων αλλά και νομική θωράκιση απέναντι σε μετέπειτα προσφυγές στα διοικητικά δικαστήρια.
Ταυτόχρονα, εισάγεται η ψηφιοποίηση της πειθαρχικής διαδικασίας, επιτρέποντας πλέον τη διεξαγωγή ανακρίσεων και συνεδριάσεων μέσω τηλεδιάσκεψης, καταργώντας τις γεωγραφικές καθυστερήσεις και τις ατελείωτες αναβολές λόγω φυσικής απουσίας των εμπλεκομένων.
