Ένα σύγχρονο σωφρονιστικό σύστημα οφείλει να στηρίζεται στην ανθρώπινη αξιοπρέπεια, στην εκπαίδευση και στην ψυχοκοινωνική υποστήριξη, ώστε η ποινή να μετατρέπεται σε ευκαιρία ουσιαστικής αλλαγής και όχι σε παράγοντα κοινωνικού αποκλεισμού.
- του Ιωάννη Δ. Λαμπρόπουλου, Υφυπουργός Προστασίας του Πολίτη
Ο σεβασμός των δικαιωμάτων των κρατουμένων αποτελεί δείκτη ποιότητας της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου.
Τα προβλήματα στα σωφρονιστικά καταστήματα είναι μεγάλα και διαχρονικά, δεν προέκυψαν τώρα. Οι όποιες προσπάθειες στο παρελθόν για την επίλυσή τους δεν απέδωσαν.
Η πολιτική ηγεσία του υπουργείου Προστασίας του Πολίτη και η Γενική Γραμματεία Αντεγκληματικής Πολιτικής εργαζόμαστε για τη βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης των κρατουμένων, την αντιμετώπιση του υπερπληθυσμού και της υποστελέχωσης, την επιβολή της νομιμότητας και την πάταξη της διαφθοράς στα σωφρονιστικά καταστήματα.
Η συντριπτική πλειοψηφία των υπαλλήλων των σωφρονιστικών καταστημάτων εκτελεί τα καθήκοντά της με τιμιότητα σε έναν εξαιρετικά δύσκολο χώρο και αυτό η Πολιτεία το αναγνωρίζει και τους στηρίζει με την ικανοποίηση πολλών αιτημάτων και την οικονομική τους ανταμοιβή, όπως με το νέο επίδομα ιδιαίτερων καθηκόντων.
Όποιοι παραβιάζουν τον νόμο και τον όρκο τους υφίστανται τις συνέπειες, οι οποίες είναι σκληρές.
Με ανακαινίσεις των χώρων των καταστημάτων, των μαγειρείων, την κατασκευή αθλητικών εγκαταστάσεων, την τοποθέτηση κλιματιστικών, με αύξηση του ημερήσιου χρηματικού ποσού αρτοτροφοδοσίας, με αναβάθμιση των υπηρεσιών υγείας, με δημιουργία νέων σχολικών μονάδων εκπαίδευσης και κατάρτισης, βελτιώνουμε τις συνθήκες διαβίωσης των κρατουμένων και δημιουργούμε τις προϋποθέσεις επανένταξης.
Με δωρεά της Βουλής των Ελλήνων, ύστερα από απόφαση του προέδρου κ. Νικήτα Κακλαμάνη, τοποθετούνται αθλητικά όργανα στα προαύλια του Σωφρονιστικού Καταστήματος Νέων Αυλώνα και ανακαινίζονται πολλοί χώροι.
Με δωρεές, επίσης, δημιουργούνται αθλητικές υποδομές και τοποθετούνται δεκάδες μπασκέτες ολυμπιακού τύπου στα Σωφρονιστικά Καταστήματα Νέων και Ανηλίκων στην Κασσαβέτεια, τον Βόλο και τον Αυλώνα.
Με μεγάλη και πρωτοφανή δωρεά, γνωστού για τις αγαθοεργίες του εφοπλιστή, αλλάζουμε όλο τον ξενοδοχειακό εξοπλισμό των σωφρονιστικών καταστημάτων της χώρας, με χιλιάδες καινούργια και υψηλής ποιότητας στρώματα, κουβέρτες, σεντόνια, πετσέτες, τραπέζια και καθίσματα.
Η αυστηροποίηση των ποινών που θεσμοθετήθηκε τα τελευταία χρόνια, οι επιτυχίες της Ελληνικής Αστυνομίας με τις εξαρθρώσεις πολλών εγκληματικών οργανώσεων και οι συλλήψεις εκατοντάδων διακινητών παράνομων μεταναστών έχουν ως αποτέλεσμα τον υπερπληθυσμό στα σωφρονιστικά καταστήματα, κάτι βέβαια που είναι και ευρωπαϊκό φαινόμενο.
Εμείς δεν πρόκειται να ανοίξουμε τα σωφρονιστικά καταστήματα και να βγουν έξω στυγνοί βαρυποινίτες, χωρίς κανένα κριτήριο, όπως έπραξε ο ΣΥΡΙΖΑ με τον νόμο Παρασκευόπουλου ή τη μείωση των ποινών, που έγινε με τον Ποινικό Κώδικα του 2019.
Για την αποσυμφόρηση νομοθετήθηκε πρόσφατα η απόλυση των αλλοδαπών κρατουμένων που εκτίουν ποινή φυλάκισης, με διάταξη του εισαγγελέα, υπό τον όρο της απομάκρυνσής τους από την Ελλάδα, πρωτοβουλία η οποία έχει ήδη ξεκινήσει να εφαρμόζεται, με έναν αριθμό αλλοδαπών κρατουμένων να έχει ήδη απολυθεί από τα σωφρονιστικά καταστήματα. Υπολογίζουμε ο αριθμός να ξεπεράσει τους 600.
Επίσης, με νομοσχέδιο του υπουργείου Δικαιοσύνης επαναφέρεται ο θεσμός της κοινωφελούς εργασίας στον Σωφρονιστικό Κώδικα.
Το Δικαστήριο Εκτέλεσης Ποινών θα δύναται να αντικαταστήσει την έκτιση της ποινής φυλάκισης κρατουμένου με παροχή κοινωφελούς εργασίας, εφόσον έχει εκτίσει πραγματικά το 1/8 της ποινής του.
Το σημαντικότερο όμως μέτρο για την αποσυμφόρηση είναι η ηλεκτρονική επιτήρηση ή όπως είναι κοινώς γνωστό ως «βραχιολάκι».
Προχώρησε ο σχετικός διαγωνισμός, υπήρξε ανάδοχος εταιρεία και η σύμβαση είναι για έγκριση στο Ελεγκτικό Συνέδριο.
Θα ακολουθήσουν η υπογραφή σχετικής απόφασης και η έναρξη της καθολικής λειτουργίας της ηλεκτρονικής επιτήρησης, η οποία θα είναι δωρεάν σε όλη την ελληνική επικράτεια και θα εφαρμόζεται σε υπόδικους, καταδικασθέντες και κρατούμενους σε άδεια, σύμφωνα με τις διατάξεις του Ποινικού Κώδικα, του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας και του Σωφρονιστικού Κώδικα.
Για την υποστελέχωση στα σωφρονιστικά καταστήματα εγκρίθηκαν περίπου 450 προσλήψεις μέσα στο 2026, ενώ οι θέσεις του προσωπικού φύλαξης και των εξωτερικών φρουρών θα καλυφθούν με ίδιες διαδικασίες, όπως των ειδικών φρουρών της Ελληνικής Αστυνομίας, σε πολύ σύντομο χρόνο.
Για την ασφάλεια των καταστημάτων, του προσωπικού και των κρατουμένων εξασφαλίσαμε τους τελευταίους μήνες από το υπουργείο Οικονομικών γενναίες χρηματοδοτήσεις για:
- Εγκατάσταση ή αναβάθμιση συστημάτων πυρασφάλειας και πυρόσβεσης στα σωφρονιστικά καταστήματα (προϋπ. 2.762.360 ευρώ).
- Προμήθεια σύγχρονων συστημάτων ανίχνευσης απαγορευμένων ειδών (X-Ray και διάφορα άλλα) στα σωφρονιστικά καταστήματα (περίπου 3.700.000 ευρώ).
Οι παραπάνω διαγωνισμοί είναι σε εξέλιξη και μέχρι τέλος Μαρτίου θα υπάρχουν ανάδοχοι.
Λόγω της παλαιότητας των σωφρονιστικών μας καταστημάτων, αλλά και της ανάγκης αύξησης των θέσεων, η κυβέρνηση αποφάσισε και εξασφάλισε χρηματοδότηση περίπου 250 εκατ. ευρώ για την ανέγερση νέων, σύγχρονων και ασφαλών σωφρονιστικών καταστημάτων.
Ξεκινήσαμε άμεσα τις διαδικασίες για σωφρονιστικά καταστήματα στην Κασσάνδρα Χαλκιδικής, το Βόιο Κοζάνης, τις Φιλιάτες, τα Ιωάννινα, την Κέρκυρα, τη Μεγαλόπολη, τη Χαλκίδα, την Κασσαβέτεια με το «Θεσσαλία ΙΙ» και το «Ειδικό Αγροτικό Σωφρονιστικό Κατάστημα Νέων».
Ακόμη, πιέζουμε την κατασκευάστρια εταιρεία για την αποπεράτωση και την παράδοση -μέσα στο 2026- του «Κρήτη ΙΙ» στη Νεάπολη.
Για τον Ασπρόπυργο που θα γίνει με ΣΔΙΤ, κόστους περίπου 700 εκατ. ευρώ, όπου θα μεταφερθεί ο Κορυδαλλός, πιστεύουμε ότι θα έχουμε ανάδοχο μέχρι το τέλος του 2026.
Όλα αυτά που προανέφερα δεν έχουν γίνει ποτέ ξανά και από καμία κυβέρνηση για το σωφρονιστικό σύστημα της χώρας.
Παίρνουμε μέτρα για ένα ανθρώπινο περιβάλλον στα σωφρονιστικά καταστήματα που δεν θα προσβάλλουν τον πολιτισμό μας και που θα βοηθούν στην επανένταξη των κρατουμένων.
