Το καλοκαίρι είναι η εποχή της θάλασσας, των εκδρομών και των δραστηριοτήτων σε εξωτερικούς χώρους. Ωστόσο, οι υψηλές θερμοκρασίες και η παρατεταμένη έκθεση στον ήλιο μπορεί να οδηγήσουν σε ηλίαση ή ακόμα και σε θερμοπληξία, δύο καταστάσεις που συχνά συγχέονται, αλλά δεν είναι το ίδιο.
Η γνώση των συμπτωμάτων μπορεί να βοηθήσει στην έγκαιρη αντιμετώπιση και να αποτρέψει σοβαρές επιπλοκές.
Τι είναι η ηλίαση;
Η ηλίαση προκαλείται από την παρατεταμένη έκθεση στον ήλιο, ιδιαίτερα όταν το κεφάλι και ο αυχένας παραμένουν απροστάτευτα.
Συνήθως είναι πιο ήπια από τη θερμοπληξία, όμως χρειάζεται προσοχή.
Συμπτώματα ηλίασης
- Πονοκέφαλος.
- Ζάλη.
- Ναυτία ή τάση για εμετό.
- Κόπωση και αδυναμία.
- Κόκκινο και ζεστό δέρμα.
- Έντονη εφίδρωση.
- Ελαφρά αύξηση της θερμοκρασίας του σώματος.
Τι είναι η θερμοπληξία;
Η θερμοπληξία είναι μια επείγουσα ιατρική κατάσταση που συμβαίνει όταν ο οργανισμός αδυνατεί να ρυθμίσει τη θερμοκρασία του και αυτή ανεβαίνει επικίνδυνα, συνήθως πάνω από τους 40°C.
Μπορεί να προκληθεί από παρατεταμένη έκθεση σε υψηλές θερμοκρασίες ή από έντονη σωματική δραστηριότητα κατά τη διάρκεια καύσωνα.
Συμπτώματα θερμοπληξίας
- Πολύ υψηλή θερμοκρασία σώματος.
- Σύγχυση ή αποπροσανατολισμός.
- Δυσκολία στην ομιλία.
- Έντονος πονοκέφαλος.
- Ζάλη ή λιποθυμία.
- Γρήγορος καρδιακός παλμός.
- Ζεστό και ξηρό δέρμα ή, σε ορισμένες περιπτώσεις, έντονη εφίδρωση.
- Σπασμοί ή απώλεια αισθήσεων.
Η θερμοπληξία χρειάζεται άμεση αντιμετώπιση, καθώς μπορεί να απειλήσει τη ζωή.
Πώς θα τις ξεχωρίσετε;
| Ηλίαση | Θερμοπληξία |
|---|---|
| Ήπια έως μέτρια συμπτώματα | Επείγουσα κατάσταση |
| Πονοκέφαλος και ναυτία | Σύγχυση και απώλεια αισθήσεων |
| Έντονη εφίδρωση | Πολύ υψηλή θερμοκρασία σώματος |
| Συνήθως βελτιώνεται με ξεκούραση | Απαιτεί άμεση ιατρική βοήθεια |
Τι πρέπει να κάνετε
Αν πρόκειται για ηλίαση
- Μεταφέρετε το άτομο σε σκιερό ή δροσερό μέρος.
- Δώστε άφθονα υγρά, εφόσον έχει τις αισθήσεις του.
- Τοποθετήστε δροσερές κομπρέσες στο μέτωπο, στον αυχένα και στις μασχάλες.
- Χαλαρώστε ή αφαιρέστε τα περιττά ρούχα.
- Αποφύγετε την έκθεση στον ήλιο μέχρι να υποχωρήσουν τα συμπτώματα.
Αν υποψιάζεστε θερμοπληξία
- Καλέστε αμέσως το 166 ή το 112.
- Μεταφέρετε το άτομο σε δροσερό σημείο.
- Ψύξτε το σώμα με βρεγμένες πετσέτες ή δροσερό νερό.
- Μην δώσετε υγρά αν το άτομο δεν έχει πλήρως τις αισθήσεις του.
- Παραμείνετε μαζί του μέχρι να φτάσει ιατρική βοήθεια.
Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο;
Ο κίνδυνος είναι μεγαλύτερος για:
- Βρέφη και μικρά παιδιά.
- Ηλικιωμένους.
- Άτομα με καρδιοπάθειες ή χρόνια νοσήματα.
- Εγκύους.
- Εργαζόμενους σε εξωτερικούς χώρους.
- Αθλητές που γυμνάζονται σε υψηλές θερμοκρασίες.
Πώς να προστατευτείτε
Μερικά απλά μέτρα μπορούν να κάνουν τη διαφορά:
- Πίνετε αρκετό νερό κατά τη διάρκεια της ημέρας.
- Αποφεύγετε την έκθεση στον ήλιο μεταξύ 11:00 και 17:00.
- Φοράτε καπέλο και ανοιχτόχρωμα, ελαφριά ρούχα.
- Χρησιμοποιείτε αντηλιακό.
- Μην αφήνετε ποτέ παιδιά ή κατοικίδια μέσα σε σταθμευμένο αυτοκίνητο, ακόμη και για λίγα λεπτά.
- Περιορίστε τη σωματική άσκηση τις ώρες του καύσωνα.
Η ηλίαση και η θερμοπληξία έχουν κοινή αιτία, αλλά διαφέρουν σημαντικά ως προς τη σοβαρότητά τους. Η ηλίαση συνήθως αντιμετωπίζεται με ξεκούραση, ενυδάτωση και δροσιά, ενώ η θερμοπληξία αποτελεί επείγον ιατρικό περιστατικό που απαιτεί άμεση βοήθεια.
Το καλοκαίρι, η σωστή ενυδάτωση, η αποφυγή της πολύωρης έκθεσης στον ήλιο και η έγκαιρη αναγνώριση των συμπτωμάτων είναι τα καλύτερα «όπλα» για να προστατεύσετε τον εαυτό σας και τους ανθρώπους γύρω σας.
