Ο «σεξουαλικός φιλελευθερισμός» αποτελεί ένα πολυδιάστατο κοινωνικό φαινόμενο, το οποίο διαμορφώνεται από πολιτισμικές, θρησκευτικές, νομικές και ιστορικές συνθήκες.
Σύμφωνα με στοιχεία της World Population Review, χώρες όπως η Αυστραλία, η Βραζιλία και η Ελλάδα κατατάσσονται ανάμεσα στις πιο σεξουαλικά απελευθερωμένες – ή αλλιώς «άτακτες» – χώρες του πλανήτη, βάσει του Διεθνούς Δείκτη Σεξουαλικού Φιλελευθερισμού (Global Promiscuity Index – GPI).
Μάλιστα, αυτές οι τρεις χώρες συγκροτούν την κορυφαία τριάδα, με την Ελλάδα να βρίσκεται στην τρίτη θέση.
Η έρευνα που ανέδειξε την Ελλάδα στην τρίτη θέση
Η συγκεκριμένη μελέτη εξέτασε δεδομένα από 45 χώρες, επιχειρώντας να χαρτογραφήσει τις στάσεις και τις συμπεριφορές γύρω από το σεξ σε παγκόσμιο επίπεδο.
Ο δείκτης βασίστηκε σε κριτήρια όπως η μέση ηλικία της πρώτης σεξουαλικής επαφής, ο μέσος αριθμός σεξουαλικών συντρόφων, τα ποσοστά σεξουαλικώς μεταδιδόμενων νοσημάτων ανά 100.000 κατοίκους, καθώς και το ποσοστό των πολιτών που θεωρούν ηθικά αποδεκτό το προγαμιαίο σεξ μεταξύ ενηλίκων.
Παράλληλα, αξιολογήθηκε το νομικό πλαίσιο γύρω από την πορνεία και η επίσημη νομιμότητα του προγαμιαίου σεξ. Όσο υψηλότερη ήταν η βαθμολογία GPI, τόσο πιο έντονος θεωρούνταν ο σεξουαλικός φιλελευθερισμός μιας χώρας.
Στον αντίποδα, χώρες όπως η Ινδία, η Κίνα και η Ινδονησία κατατάχθηκαν στις λιγότερο σεξουαλικά απελευθερωμένες. Σε αυτές τις κοινωνίες, οι παραδοσιακές αξίες, η αυστηρή κοινωνική επιτήρηση και η ισχυρή θρησκευτική επιρροή εξακολουθούν να διαμορφώνουν πιο συντηρητικές αντιλήψεις γύρω από τη σεξουαλική συμπεριφορά.
Η έννοια της σεξουαλικής «ασυδοσίας», η οποία συχνά συγχέεται με τον σεξουαλικό φιλελευθερισμό, αφορά τη συχνή συμμετοχή σε περιστασιακές σεξουαλικές επαφές με διαφορετικούς συντρόφους χωρίς συναισθηματική δέσμευση. Ωστόσο, το τι θεωρείται «ασυδοσία» ποικίλλει σημαντικά από κοινωνία σε κοινωνία και επηρεάζεται από παράγοντες όπως το φύλο και η ηλικία.
Πολλές σύγχρονες κουλτούρες εξακολουθούν να εφαρμόζουν άνισα πρότυπα: οι άνδρες με πολλούς σεξουαλικούς συντρόφους συχνά αντιμετωπίζονται θετικά, ενώ οι γυναίκες στιγματίζονται για την ίδια συμπεριφορά.
Παρόμοια «διπλά στάνταρ» παρατηρούνται και ανάμεσα σε ετεροφυλόφιλους και LGBTQ+ ανθρώπους.
Για τη μέτρηση του βαθμού σεξουαλικού φιλελευθερισμού χρησιμοποιείται συχνά το Sociosexual Orientation Inventory (SOI).
Ο ψυχολόγος Δρ. David P. Schmitt, ιδρυτής του International Sexuality Description Project, διεξήγαγε το 2005 μία από τις μεγαλύτερες διεθνείς έρευνες στον τομέα, με πάνω από 14.000 συμμετέχοντες από 48 χώρες.
Το SOI συγκεντρώνει τις απαντήσεις των ατόμων σε έναν ενιαίο δείκτη: υψηλές τιμές υποδηλώνουν πιο απελευθερωμένες, μη μονογαμικές στρατηγικές ζευγαρώματος, ενώ χαμηλές τιμές συνδέονται με πιο περιορισμένες και μονογαμικές προσεγγίσεις.
Τα αποτελέσματα της έρευνας του Schmitt έδειξαν, για παράδειγμα, ότι χώρες όπως η Φινλανδία, η Νέα Ζηλανδία και η Σλοβενία εμφανίζουν από τα υψηλότερα επίπεδα σεξουαλικού φιλελευθερισμού παγκοσμίως.
Συνολικά, οι σχετικές μελέτες καταδεικνύουν ότι ο βαθμός σεξουαλικής απελευθέρωσης μιας κοινωνίας αντανακλά βαθύτερες κοινωνικές και πολιτισμικές δομές.
