Μια λεπτομέρεια που δεν πέρασε απαρατήρητη στους πιο προσεκτικούς παρατηρητές της διπλωματικής σκηνής ήταν το χρώμα του χαλιού στην επίσημη υποδοχή του Έλληνα πρωθυπουργού στην Άγκυρα.
Αντί για το παραδοσιακό κόκκινο χαλί, ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν επέλεξε γαλάζιο/τιρκουάζ, κατά την υποδοχή του Κυριάκο Μητσοτάκη.
Τυχαίο ή μήνυμα με αποδέκτη την Αθήνα;
Σύμφωνα με ανάλυση συστήματος Τεχνητής Νοημοσύνης, η απάντηση βρίσκεται στους πολιτικούς και γεωστρατηγικούς συμβολισμούς που χρησιμοποιεί εδώ και χρόνια η τουρκική ηγεσία.
Το χρώμα της «Γαλάζιας Πατρίδας»
Όπως επισημαίνει το AI, η χρήση γαλάζιου χαλιού από την τουρκική προεδρία ξεκίνησε σταδιακά από τη δεκαετία του 2010 και συνδέεται άμεσα με το δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας» (Mavi Vatan).
Πρόκειται για τη στρατηγική που αφορά:
- τις τουρκικές διεκδικήσεις στο Αιγαίο,
- την Ανατολική Μεσόγειο,
- τη Μαύρη Θάλασσα,
- τις ΑΟΖ και τα χωρικά ύδατα.
Το γαλάζιο, σύμφωνα με την ανάλυση, λειτουργεί ως οπτικός υπαινιγμός των τουρκικών θέσεων, ακόμη και σε στιγμές διπλωματικής προσέγγισης.
Με άλλα λόγια, το μήνυμα είναι σαφές:
διάλογος ναι, υποχωρήσεις όχι.
Το τιρκουάζ ως «εθνικό» σύμβολο
Το AI υπενθυμίζει ότι το τιρκουάζ θεωρείται διεθνώς κατεξοχήν «τουρκικό» χρώμα. Άλλωστε, ο όρος turquoise συνδέεται ιστορικά με την Τουρκία.
Για το καθεστώς Ερντογάν, το χρώμα αυτό:
- παραπέμπει στην οθωμανική κληρονομιά,
- ενισχύει την εθνική αφήγηση,
- διαφοροποιεί τη χώρα από τα δυτικά πρότυπα,
- ενισχύει την εικόνα «ανεξάρτητης δύναμης».
Έτσι, ακόμη και μια τελετουργική λεπτομέρεια αποκτά πολιτικό βάθος.
Μήνυμα ισχύος χωρίς δηλώσεις
Σύμφωνα με την τεχνητή νοημοσύνη, η επιλογή του γαλάζιου χαλιού εντάσσεται στη γενικότερη «σκηνοθεσία εξουσίας» που εφαρμόζει ο Τούρκος πρόεδρος.
Τα τελευταία χρόνια, η Άγκυρα επενδύει συστηματικά:
- σε τελετουργίες υψηλού συμβολισμού,
- σε αλλαγές πρωτοκόλλου,
- σε «αυτοκρατορικό» ύφος,
- σε εικόνες ισχύος.
Το χαλί δεν είναι απλώς διακόσμηση, αλλά μέρος της πολιτικής επικοινωνίας.
Δείχνει ποιος είναι ο οικοδεσπότης και ποιος ορίζει τους όρους.
Γιατί όχι κόκκινο χαλί
Το κόκκινο χαλί θεωρείται διεθνώς ουδέτερο και συνδεδεμένο με τη δυτική διπλωματική παράδοση.
Σύμφωνα με το AI, για την Τουρκία του Ερντογάν αυτό θεωρείται πλέον περιοριστικό.
Το γαλάζιο:
- διαφοροποιεί την εικόνα της χώρας,
- υπογραμμίζει αυτονομία,
- εκπέμπει γεωπολιτικό σήμα,
- ενισχύει το αφήγημα ισχύος.
Έτσι, αποφεύγεται η «τυπική» φιλοξενία και προβάλλεται ένα πιο ελεγχόμενο μήνυμα.
Τι σημαίνει για την Ελλάδα
Η ανάλυση της Τεχνητής Νοημοσύνης καταλήγει ότι η επιλογή δεν συνιστά ευθεία πρόκληση, αλλά ούτε και απλή ευγένεια.
Αποτελεί ένα είδος σιωπηρής υπενθύμισης:
«Συζητάμε, συναντιόμαστε, χαμογελάμε — αλλά δεν αλλάζουμε γραμμή».
Για την Αθήνα, το μήνυμα είναι ότι η Τουρκία επιδιώκει διάλογο, χωρίς όμως να εγκαταλείπει τις βασικές της διεκδικήσεις.
Το γεγονός ότι δεν στρώθηκε κόκκινο χαλί στον Κυριάκο Μητσοτάκη δεν ήταν τυχαίο.
Σύμφωνα με την ανάλυση του AI, ήταν:
- σύμβολο της «Γαλάζιας Πατρίδας»,
- ένδειξη εθνικής ταυτότητας,
- εργαλείο ήπιας ισχύος,
- στοιχείο πολιτικής επικοινωνίας.
Στην Άγκυρα, ακόμη και το χρώμα του χαλιού λειτουργεί ως μήνυμα εξωτερικής πολιτικής.
