«Η Ελλάδα έχει αλλάξει πολύ». Με αυτή τη φράση συνοψίζει την εικόνα της ελληνικής οικονομίας ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, σε συνέντευξή του στο Politico, επιχειρώντας να απαντήσει στις επικρίσεις ότι η Αθήνα προστατεύει τα συμφέροντα της ναυτιλίας μπλοκάροντας ευρωπαϊκή απαγόρευση στην εξυπηρέτηση πλοίων που μεταφέρουν ρωσικό πετρέλαιο.
Καθώς η Ευρωπαϊκή Ένωση προετοιμάζει νέο πακέτο κυρώσεων κατά της Μόσχας, με φόντο τη συνεχιζόμενη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, η Ελλάδα και η Μάλτα εμφανίζονται —σύμφωνα με ευρωπαίους διαπραγματευτές— επιφυλακτικές ως προς την πλήρη απαγόρευση παροχής ναυτιλιακών υπηρεσιών σε πλοία που μεταφέρουν ρωσικό αργό. Η ελληνική πλευρά απορρίπτει την κριτική ότι η οικονομική της ανάπτυξη εξαρτάται από τη ρωσική πετρελαϊκή δραστηριότητα.
Ο κ. Στουρνάρας τονίζει ότι η ελληνική οικονομία δεν στηρίζεται πλέον μονοδιάστατα στον τουρισμό και τη ναυτιλία, όπως στο παρελθόν. Παρότι η ναυτιλία εξακολουθεί να αντιστοιχεί περίπου στο 7% του ΑΕΠ, τα έσοδα του κλάδου χαρακτηρίζονται από έντονες διακυμάνσεις. Μετά την ισχυρή ανάκαμψη της περιόδου μετά την πανδημία, οι εισπράξεις μειώθηκαν το 2023, παρέμειναν στάσιμες το 2024 και αναμένεται νέα πτώση το 2025 — μια πορεία που, όπως επισημαίνει, αποκλίνει από τη συνολική αναπτυξιακή δυναμική της χώρας.
Η Τράπεζα της Ελλάδος προβλέπει ρυθμό ανάπτυξης 2,1% για φέτος, ενώ ο διοικητής εκτιμά ότι η οικονομία θα διατηρήσει ρυθμούς κοντά στο 2% και τα επόμενα χρόνια. Η ανάπτυξη, υπογραμμίζει, θα στηριχθεί κυρίως στην εγχώρια ζήτηση, στις επενδύσεις και στην ιδιωτική κατανάλωση — όχι στη ρωσική ναυτιλιακή δραστηριότητα.
Ως ένδειξη της διαφοροποίησης της οικονομίας, αναφέρει τη σημαντική ενίσχυση του φαρμακευτικού κλάδου, ο οποίος καλύπτει περίπου το 10% της ευρωπαϊκής παραγωγής φαρμάκων. Η μετατόπιση αυτή, σημειώνει, αποδεικνύει ότι η Ελλάδα έχει αποκτήσει πιο σύνθετη και ανθεκτική παραγωγική βάση.
Σχετικά με τις κυρώσεις, η Αθήνα δηλώνει ότι τηρεί πλήρως τα υφιστάμενα μέτρα, ωστόσο εκφράζει επιφυλάξεις για την αποτελεσματικότητα μιας καθολικής ναυτιλιακής απαγόρευσης. Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, η ελληνική θέση είναι ότι ένα τέτοιο μέτρο ενδέχεται να ευνοήσει ανταγωνιστές εκτός ΕΕ, όπως η Ινδία και η Κίνα, χωρίς να πλήξει ουσιαστικά τα ρωσικά έσοδα.
Παρά τις γεωπολιτικές εντάσεις, ο κ. Στουρνάρας εμφανίζεται καθησυχαστικός για τις προοπτικές της χώρας. Μετά από μια δεκαετία βαθιάς κρίσης, κατά την οποία η οικονομία συρρικνώθηκε κατά περίπου 25%, η Ελλάδα —όπως υπογραμμίζει— έχει εισέλθει σε μια νέα φάση σταθερότητας και διαρθρωτικής αλλαγής. «Η Ελλάδα έχει αλλάξει πολύ», επιμένει, στέλνοντας μήνυμα τόσο στο εσωτερικό όσο και στους ευρωπαίους εταίρους.
