Στο επίκεντρο αντιδράσεων στην Τουρκία βρέθηκε η απόφαση του Υπουργείου Παιδείας να πραγματοποιηθούν σχολικές εκδηλώσεις μνήμης για τη Γενοκτονία των Ποντίων. Τουρκικά μέσα ενημέρωσης αναφέρονται στην ελληνική πρωτοβουλία με επικριτικό τόνο, κάνοντας λόγο για κίνηση που δεν συμβάλλει στην αποκλιμάκωση των εντάσεων και επιβαρύνει το κλίμα στις ελληνοτουρκικές σχέσεις.
Σύμφωνα με ρεπορτάζ του Γιώργου Σκορδίλη για την εφημερίδα Political, στο στόχαστρο βρέθηκε η υπουργός Παιδείας Σοφία Ζαχαράκη, με τουρκικά δημοσιεύματα και τηλεοπτικές ανταποκρίσεις να της αποδίδουν πολιτική ευθύνη για μια εγκύκλιο που αφορά την ενημέρωση των μαθητών για ένα από τα βαρύτερα κεφάλαια της ιστορίας του ποντιακού ελληνισμού.
Βρόμικος «πόλεμος» και παραχάραξη ιστορίας
Το φιλοκυβερνητικό τουρκικό δίκτυο A Haber, σε ανταπόκριση από την Κομοτηνή, υιοθέτησε σκληρή γραμμή, υποστηρίζοντας ότι ο ισχυρισμός περί Γενοκτονίας των Ποντίων «φανατίζει» εδώ και χρόνια τον ελληνικό λαό εναντίον της Τουρκίας.
Σύμφωνα με το ίδιο ρεπορτάζ, το ελληνικό υπουργείο Παιδείας απέστειλε «επίσημη και κατεπείγουσα» εγκύκλιο στα σχολεία, με την οποία προβλέπονται δίωρες εκδηλώσεις και εκπαιδευτικές δράσεις για τη μνήμη της Γενοκτονίας.
Το τουρκικό μέσο έκανε λόγο για «υποτιθέμενη γενοκτονία», υποστήριξε ότι ακόμη και τα παιδιά του νηπιαγωγείου θα εκτίθενται σε αυτό το περιεχόμενο, ενώ παρουσίασε τη συμμετοχή των μαθητών ως υποχρεωτική, με καταγραφή απουσιών για όσους δεν παραστούν.
Το A Haber έφθασε μάλιστα στο σημείο να υποστηρίξει ότι η πρακτική αυτή μπορεί να αποτελέσει αφορμή για «επανεξέταση» των ελληνοτουρκικών σχέσεων, αφήνοντας να εννοηθεί ότι η Άγκυρα ενδέχεται να απαντήσει πολιτικά.
«Θυμήθηκαν» την ελληνοτουρκική φιλία
Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και το AnterHaber, τοπική τουρκική έκδοση της Περιφέρειας Αιγαίου, που έκανε λόγο για «προπαγάνδα» στα ελληνικά σχολεία. Το δημοσίευμα υποστήριξε ότι το ελληνικό υπουργείο Παιδείας διέταξε την αναστολή των μαθημάτων για δύο ώρες, ώστε να πραγματοποιηθούν εκδηλώσεις για τη λεγόμενη, όπως την αποκαλεί, «Γενοκτονία του Πόντου και της Μικράς Ασίας». Το ίδιο μέσο επικαλέστηκε τουρκόφωνες εφημερίδες της Θράκης, οι οποίες φέρονται να υποστηρίζουν ότι η Ελλάδα «ενσταλάζει εχθρότητα» στις μελλοντικές γενιές αντί να καλλιεργεί τη φιλία.
Ανάλογη γραμμή ακολούθησε και η αντιπολιτευόμενη τουρκική εφημερίδα «Nefes». Σε δημοσίευμά της ανέφερε ότι, κατόπιν οδηγιών του ελληνικού υπουργείου Παιδείας, πραγματοποιήθηκαν ειδικές εκδηλώσεις μνήμης για την «αποκαλούμενη» Γενοκτονία του Πόντου, της Μικράς Ασίας και της Θράκης σε δημοτικά και γυμνάσια. Η εφημερίδα υποστήριξε ότι στα παιδιά διαβάστηκαν κείμενα και προβλήθηκαν βίντεο «εναντίον της Τουρκίας».
Θρασύτατες αξιώσεις από την Άγκυρα
Η Τουρκία δεν αρκείται στο να μην αναγνωρίζει τη Γενοκτονία των Ποντίων, αλλά αξιώνει από την Ελλάδα να μην τη διδάσκει, να μην τη μνημονεύει και να μην τη μεταφέρει στις νεότερες γενιές. Δηλαδή ζητά να αποφασίζει η ίδια ποια κομμάτια της ελληνικής ιστορικής μνήμης είναι ανεκτά.
Η στοχοποίηση της Σοφίας Ζαχαράκη έχει επίσης τη σημασία της. Η υπουργός Παιδείας παρουσιάζεται από τα τουρκικά μέσα ως το πολιτικό πρόσωπο που ενεργοποίησε μια «αναγκαστική εφαρμογή» στα σχολεία. Με αυτόν τον τρόπο, η τουρκική πλευρά επιχειρεί να προσωποποιήσει την ευθύνη και να μετατρέψει μια θεσμική απόφαση σε πολιτικό επεισόδιο.
Το ερώτημα, λοιπόν, δεν είναι αν η Ελλάδα έχει δικαίωμα να τιμά τη μνήμη της Γενοκτονίας των Ποντίων. Αυτό είναι αυτονόητο. Το πραγματικό ερώτημα είναι αν η ελληνική Πολιτεία θα αντιμετωπίζει κάθε τουρκική αντίδραση ως πρόβλημα προς εξομάλυνση ή ως υπενθύμιση ότι η ιστορική μνήμη αποτελεί και πεδίο εθνικής αξιοπρέπειας.
Η μνήμη της Γενοκτονίας των Ποντίων δεν είναι διαπραγματευτικό χαρτί, ούτε παράρτημα της ελληνοτουρκικής ατζέντας. Είναι ιστορική υποχρέωση απέναντι σε έναν πληθυσμό που ξεριζώθηκε, απέναντι στους απογόνους του και απέναντι στους νέους Έλληνες που έχουν και δικαίωμα και υποχρέωση να γνωρίζουν.
