Στην καρδιά της ερήμου του Νέου Μεξικού, εκεί όπου ο άνεμος σμιλεύει την άμμο και η σιωπή γίνεται σχεδόν υλική, ένα τεράστιο κεφάλι κογιότ υψώνεται σαν να ξεπήδησε από μύθο των Navajo. Δεν είναι γλυπτό. Δεν είναι αξιοθέατο. Είναι σπίτι. Ένα κατοικήσιμο έργο τέχνης, 9,2 μέτρων, φτιαγμένο από πάνω από 30 τόνους σκυροδέματος και την εμμονική φαντασία ενός καλλιτέχνη που αποφάσισε να μετατρέψει το όνειρό του σε αρχιτεκτονική πραγματικότητα.
Το «The Trickster»: Όταν η γλυπτική γίνεται καταφύγιο
Ο Johnny DeFeo, ζωγράφος της αμερικανικής νοτιοδυτικής φύσης, είδε πριν έξι χρόνια ένα όνειρο: Πέντε κεφάλια ζώων γύρω από μια σκοτεινή λίμνη. Κογιότ, κουνέλι, ελάφι, αρκούδα, αλεπού. Μια παράξενη, σχεδόν τελετουργική εικόνα. Το όνειρο δεν έσβησε. Αντίθετα, έγινε σχέδιο, μετά εμμονή, και τελικά – με τη βοήθεια του OMG! Fund της Airbnb – υλοποιήθηκε ως το πρώτο από τα πέντε: Το Coyote Casita.
Στην περιοχή Arroyo Hondo, κοντά στο Taos, το σπίτι μοιάζει να παρακολουθεί τον ορίζοντα. Η είσοδος βρίσκεται μέσα στο στόμα του ζώου, ανάμεσα σε δόντια από τσιμέντο. Πάνω στη μουσούδα, ένα μπαλκόνι βλέπει την έρημο και τα βουνά Sangre de Cristo. Το μπροστινό μέρος είναι καθαρή γλυπτική. Το πίσω μέρος, πιο πρακτικό, κρύβει μια πλήρως λειτουργική κατοικία.
Η μάχη με το σκυρόδεμα
Αρχιτέκτονες και εργολάβοι δυσκολεύτηκαν να αγγίξουν ένα τόσο ανορθόδοξο έργο. Η λύση ήρθε με τον Jacob Tovar, γλύπτη του σκυροδέματος, που ειδικεύεται σε οργανικές, καμπύλες μορφές. Μαζί δημιούργησαν έναν σκελετό από εκατοντάδες μεταλλικές ράβδους και τον έντυσαν με τόνους σκυροδέματος, δουλεύοντας χειροποίητα κάθε λεπτομέρεια: μάτια, αυτιά, υφή γούνας, δόντια, ρυτίδες στη μουσούδα.
Το αποτέλεσμα δεν είναι απλώς ένα σπίτι. Είναι μια παρουσία. Ένα τοτέμ της ερήμου.
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Το εσωτερικό: Παράδοση μέσα σε μύθο
Μπαίνοντας στο στόμα του κογιότ, ο επισκέπτης περνά σε έναν χώρο που θυμίζει τα παραδοσιακά σπίτια του Νέου Μεξικού. Καμπύλες επιφάνειες, γήινες υφές, χρώματα που μοιάζουν να έχουν παρθεί από το τοπίο. Στο ισόγειο βρίσκονται η κουζίνα, το καθιστικό, η τραπεζαρία και ένα μπάνιο με πέτρινες λεπτομέρειες. Στον επάνω όροφο, το υπνοδωμάτιο ανοίγει στο μπαλκόνι της μουσούδας.
Στους τοίχους, πίνακες του DeFeo με κογιότ που περιπλανιούνται στη νοτιοδυτική έρημο. Το σπίτι δεν είναι απλώς κατοικία. Είναι επέκταση του έργου του.
Από όνειρο σε οικοσύστημα τέχνης
Το Coyote Casita είναι μόνο η αρχή. Ο DeFeo θέλει να χτίσει και τα υπόλοιπα τέσσερα κεφάλια ζώων, δημιουργώντας ένα μικρό χωριό-γλυπτό, ένα σύμπαν όπου η αρχιτεκτονική γίνεται αφήγηση και η φαντασία αποκτά όγκο, βάρος, πόρτες και παράθυρα.
Το κογιότ – Trickster των μύθων, απατεώνας, οδηγός, μεταμορφωτής – έγινε το πρώτο ζώο που βγήκε από το όνειρο και στάθηκε στην έρημο. Ένα σπίτι που δεν μοιάζει με κανένα άλλο. Ένα έργο που δεν ανήκει ούτε μόνο στην τέχνη ούτε μόνο στην αρχιτεκτονική. Ανήκει στη φαντασία.
