Την προηγούμενη δεκαετία, και η Ελλάδα κατέγραψε τη μεγαλύτερη μείωση του αριθμού των θυμάτων τροχαίων ατυχημάτων, μεταξύ των χωρών της ΕΕ. Η μείωση αυτή, όμως, επ’ ουδενί επιτρέπει τον εφησυχασμό μας.
Πρώτον, γιατί ο απόλυτος αριθμός των θυμάτων παραμένει υψηλός. Δεύτερον, γιατί η αύξηση των κυκλοφορούντων οχημάτων, ειδικά στα αστικά κέντρα, αυξάνει ταυτόχρονα και την πιθανότητα να γίνουν ατυχήματα, όπως και συμβαίνει. Και τρίτον, γιατί η χώρα μας καταγράφει ένα από τα υψηλότερα ποσοστά δυστυχημάτων στην Ευρώπη από τροχαία στους αστικούς ιστούς, ειδικά με μηχανοκίνητα δίκυκλα.
Απέναντι, λοιπόν, σ’ ένα δυναμικό και εξελισσόμενο φαινόμενο, απαιτούνται δυναμικές παρεμβάσεις για την αντιμετώπισή του.
Ο νέος Κώδικας εκσυγχρονίζει τον προηγούμενο, προσδίδοντάς του έντονο κοινωνικό πρόσημο: Ένας ΚΟΚ που δεν περιορίζεται στην καταγραφή παραβάσεων και στην επιβολή ποινών, αλλά θέτει στο επίκεντρο την προστασία της ανθρώπινης ζωής, την πρόληψη των τροχαίων και τον σεβασμό προς τους πιο ευάλωτους χρήστες του δρόμου: τους πεζούς, τους ποδηλάτες, τους νέους και τις κοινωνικά ευαίσθητες ομάδες.
Και οι ποινές παίζουν πολύ σημαντικό ρόλο, όχι μόνο για να συνετιστούμε ως οδηγοί ο καθένας και η καθεμία από εμάς: αλλά, κυρίως, ως μέσο προστασίας των άλλων. Ως μέσο προστασίας πεζών και άλλων οδηγών που είναι συνεπείς, αλλά ο επικίνδυνος οδηγός απειλεί τη δική τους ζωή, του συνοδηγού, των μεταφερόμενων.
Επιπλέον, μπαίνει τέλος στην έμμεση ατιμωρησία για εγκατάλειψη θυμάτων τροχαίων. Συγχρόνως, αποκαθίσταται η λογική διάκριση ανάμεσα σε όχημα και οδηγό. Μετά από πολλά χρόνια αναμονής, το όχημα παύει να θεωρείται «υπαίτιο» για την παράβαση και η ευθύνη επιμερίζεται στον πραγματικό παραβάτη, που είναι ο οδηγός.
Η μείωση του ανώτατου επιτρεπόμενου ορίου ταχύτητας των οχημάτων εντός κατοικημένων περιοχών, από τα 50 χιλιόμετρα στα 30 χιλιόμετρα την ώρα, είναι κομβικής σημασίας. Σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Ασφάλειας των Μεταφορών και τον Τομέα Μεταφορών και Συγκοινωνιακής Υποδομής του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου, οι περιοχές με όριο ταχύτητας τα 30 χιλιόμετρα την ώρα έχουν σημειώσει σημαντική μείωση του κινδύνου ατυχημάτων και της σοβαρότητας αυτών έως και 40%. Μάλιστα, ένα όχημα που κινείται με 50 χιλιόμετρα την ώρα έχει σχεδόν 5 φορές περισσότερες πιθανότητες να σκοτώσει έναν πεζό, σε σύγκριση με όχημα που κινείται με 30 χιλιόμετρα την ώρα. Η διαφορά δεν είναι απλώς αριθμητική, είναι ζήτημα ζωής και θανάτου.
Τέλος, το υπουργείο αντιμετώπισε με τη δέουσα ευαισθησία το αίτημα για την έκδοση υπουργικής απόφασης για την κυκλοφορία των ταξί στις λεωφορειολωρίδες: όταν μετακινούν κατηγορίες επιβατών για θεραπευτικούς σκοπούς, όπως λόγου χάρη νεφροπαθών για αιμοκάθαρση.
Ο νέος Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας δεν είναι απλώς ένα νομικό εργαλείο ρύθμισης της κυκλοφορίας. Είναι ένας δείκτης τού πώς και πόσο αντιλαμβανόμαστε την αξία της ανθρώπινης ζωής, τον σεβασμό στον δημόσιο χώρο, τη συνύπαρξη.
Κάθε ανθρώπινη ζωή είναι μοναδική και ανεκτίμητη. Κάθε απώλεια στην άσφαλτο δεν είναι ένας αριθμός, είναι μια οικογένεια που πενθεί, είναι οι φίλοι που θρηνούν. Η εξάλειψη των τροχαίων, όμως, είναι ανέφικτη. Είναι άρρηκτα συνδεδεμένα με τη ζωή, άρα με την κίνηση, γιατί κίνηση σημαίνει ζωή.
Μην ξεχνάμε πως ο άνθρωπος είναι ο πιο σημαντικός παράγοντας στην οδική ασφάλεια. Κι είμαστε όλοι συνυπεύθυνοι γι’ αυτήν. Και οφείλουμε να συμβάλλουμε στον περιορισμό των ατυχημάτων, αναπτύσσοντας εκείνη την οδική κουλτούρα που μπορεί να σώσει ζωές.
Κάναμε ένα αποφασιστικό βήμα, επενδύοντας στην πρόληψη και την αλλαγή νοοτροπίας.
Όμως, η επιτυχία του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας θα κρίνεται, κάθε μέρα, στους δρόμους!
Γράφει ο Νεοκλής Δ. Κρητικός
Βουλευτής Λακωνίας, αν. Γενικός Γραμματέας Κοινωνικών Υποθέσεων της Κ.Ο. της ΝΔ
