Αντίστροφα μετρά ο χρόνος για εκατοντάδες χιλιάδες ελεύθερους επαγγελματίες, αυτοαπασχολούμενους και αγρότες, οι οποίοι κινδυνεύουν να μείνουν χωρίς πλήρη ιατροφαρμακευτική κάλυψη.
Από την 1η Μαρτίου 2026, περίπου 400.000 ασφαλισμένοι θα βρεθούν εκτός συστήματος, εάν δεν έχουν φροντίσει να τακτοποιήσουν τις οφειλές τους προς τον e-ΕΦΚΑ.
Η επίσημη προθεσμία για την εξόφληση ή τη ρύθμιση των εισφορών έληξε στις 31 Ιανουαρίου, αφήνοντας σε «αναμμένα κάρβουνα» όσους δεν ανταποκρίθηκαν.
Σύμφωνα με τα στοιχεία, οι οφειλέτες ανέρχονται στις 400.000, με τις εκκρεμότητες σε πολλές περιπτώσεις να χρονίζουν.
Ολοσχερής εξόφληση για ασφαλιστική ικανότητα
Ωστόσο, το σύστημα είναι αμείλικτο ακόμη και για όσους χρωστούν μόνο έναν μήνα από το 2025, καθώς και αυτοί εντάσσονται στην κατηγορία όσων θα χάσουν την ασφαλιστική τους ικανότητα.
Ο e-ΕΦΚΑ έχει ξεκαθαρίσει ότι η ασφαλιστική ικανότητα των μη μισθωτών λήγει στις 28 Φεβρουαρίου 2026 και ανανεώνεται μόνο για όσους έχουν εξοφλήσει ή ρυθμίσει τις εισφορές που αφορούν την περίοδο από 1η Ιανουαρίου 2017 έως και 31 Δεκεμβρίου 2025.
Για την πλήρη ανανέωση της ασφαλιστικής ικανότητας έως τις 28 Φεβρουαρίου 2027 απαιτείται η ολοσχερής εξόφληση όλων των οφειλών, τόσο εκείνων που έχουν μεταφερθεί στο ΚΕΑΟ όσο και αυτών που παραμένουν εκτός του Κέντρου.
Η καταβολή μέρους της οφειλής, χωρίς πλήρη εξόφληση, δεν αρκεί για την ανανέωση της ασφαλιστικής ικανότητας. Η βασική διέξοδος για όσους αδυνατούν να πληρώσουν εφάπαξ τα χρέη τους είναι η ένταξη σε κάποια ρύθμιση.
Σε αυτή την περίπτωση, η ασφαλιστική ικανότητα δεν χορηγείται για ολόκληρο το ασφαλιστικό έτος, αλλά ανανεώνεται σε μηνιαία βάση, υπό την προϋπόθεση ότι τηρούνται οι όροι της ρύθμισης και καταβάλλονται κανονικά οι δόσεις.
Η εξαίρεση των 100 ευρώ
Εξαίρεση προβλέπεται για οφειλές έως 100 ευρώ, καθώς σε αυτές τις περιπτώσεις η ασφαλιστική ικανότητα διατηρείται έως τη λήξη του ασφαλιστικού έτους χωρίς να απαιτείται κάποια επιπλέον διαδικασία.
Παρά την απώλεια της ασφαλιστικής ικανότητας, ο e-ΕΦΚΑ διευκρινίζει ότι δεν χάνεται το δικαίωμα πρόσβασης στη δημόσια υγεία.
Όλοι οι νόμιμα διαμένοντες πολίτες με ενεργό ΑΜΚΑ συνεχίζουν να έχουν δωρεάν πρόσβαση σε νοσηλεία και ιατροφαρμακευτική περίθαλψη στο δημόσιο σύστημα υγείας.
Ωστόσο, στην πράξη η διαφορά μεταξύ του καθεστώτος ανασφάλιστου και της πλήρους ασφαλιστικής κάλυψης είναι αισθητή.
Ενδεικτικά, ακόμη και για μια απλή συνταγογράφηση, όσοι δεν έχουν ασφαλιστική ικανότητα υποχρεώνονται να απευθυνθούν σε δημόσια δομή, γεγονός που συνεπάγεται επιπλέον ταλαιπωρία. Αντίθετα, με ενεργή ασφαλιστική ικανότητα, η συνταγή μπορεί να εκδίδεται άμεσα από συμβεβλημένους γιατρούς του ΕΟΠΥΥ.
Το επόμενο διάστημα αναμένεται κρίσιμο για χιλιάδες μη μισθωτούς, καθώς η επιλογή μεταξύ εξόφλησης, ρύθμισης ή απώλειας της πλήρους ασφαλιστικής κάλυψης θα καθορίσει την καθημερινή τους πρόσβαση στις υπηρεσίες υγείας.
