Η συνεχής καταστροφή των οικοτόπων, η αποδάσωση, το παράνομο εμπόριο άγριας ζωής και οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής σπρώχνουν ολοένα περισσότερα είδη στο χείλος της εξαφάνισης.
Οι ειδικοί του περιβάλλοντος προειδοποιούν ότι ο πλανήτης έχει φτάσει στα όριά του και δεν μπορεί να αντέξει άλλη καθυστέρηση στη λήψη ουσιαστικών μέτρων για το κλίμα και τη φύση.
Με το 2030 (χρονιά-σταθμό για πολλούς διεθνείς στόχους) να πλησιάζει, η ανάγκη για άμεση δράση γίνεται πιο πιεστική από ποτέ, σύμφωνα με το Euronews.
Στις 7 Ιανουαρίου, η διεθνής οργάνωση Fauna & Flora παρουσίασε τη λίστα «2026 Species to Watch», αναδεικνύοντας δέκα είδη φυτών και ζώων που βρίσκονται σε κρίσιμη καμπή.
Όπως εξηγεί ο διευθύνων σύμβουλος της οργάνωσης, Kristian Teleki, η λίστα αποτυπώνει τις μεγαλύτερες απειλές που αντιμετωπίζουν τα πιο ευάλωτα είδη, αλλά παράλληλα λειτουργεί και ως πηγή αισιοδοξίας, προβάλλοντας ανθρώπους και κοινότητες που αγωνίζονται να ανατρέψουν την πορεία προς την εξαφάνιση.
Ευρωπαϊκό χέλι: Ένα μυστηριώδες είδος σε κατάρρευση
Κάποτε άφθονο σε ποτάμια και παράκτιες περιοχές της Ευρώπης, το ευρωπαϊκό χέλι έχει υποστεί δραματική μείωση.
Στο Ηνωμένο Βασίλειο, ο πληθυσμός του έχει συρρικνωθεί κατά 95% μέσα σε 25 χρόνια. Υπεραλίευση, ρύπανση, κατακερματισμός ενδιαιτημάτων και παράνομο εμπόριο αποτελούν τους βασικούς παράγοντες της πτώσης.
Παρότι δεν θεωρείται «εντυπωσιακό» είδος, αποτελεί κρίσιμο κρίκο στα οικοσυστήματα γλυκού νερού και παράκτιων περιοχών. Η εξαφάνισή του θα προκαλούσε σοβαρές οικολογικές ανισορροπίες, καθιστώντας αναγκαία την εντατικοποίηση των προσπαθειών προστασίας.
Γιββώνας Cao-vit: Το δεύτερο σπανιότερο πρωτεύον του πλανήτη
Ο γιββώνας Cao-vit, διάσημος για το χαρακτηριστικό κάλεσμά του, θεωρούνταν εξαφανισμένος μέχρι την επανεύρεσή του το 2002.
Σήμερα, υπολογίζεται ότι έχουν απομείνει μόλις 74 άτομα. Η περιορισμένη γενετική ποικιλότητα, η ενδογαμία και ο κίνδυνος φυσικών καταστροφών απειλούν την επιβίωσή του.
Η Fauna & Flora προγραμματίζει νέα απογραφή το 2026, ελπίζοντας ότι οι δράσεις αποκατάστασης των οικοτόπων θα έχουν αποδώσει.
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Ψυχεδελική γήινη τίγρη: Όταν η ομορφιά γίνεται παγίδα
Η ινδική ταραντούλα του ουράνιου τόξου ξεχωρίζει για τα μεταλλικά, ιριδίζοντα χρώματά της.
Ζει αποκλειστικά στα τροπικά δάση των Western Ghats, όμως η εντυπωσιακή της εμφάνιση την έχει μετατρέψει σε στόχο του παράνομου εμπορίου εξωτικών κατοικιδίων.
Η απώλεια δασών και η παράνομη συλλογή έχουν μειώσει σημαντικά τον πληθυσμό της. Τοπικές κοινότητες και επιστήμονες συνεργάζονται πλέον για την προστασία της, επενδύοντας στην ενημέρωση και την ευαισθητοποίηση.
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Μαύρη κιθάρα: Το «υβρίδιο» καρχαρία–σαλαχιού
Η μαύρη κιθάρα, με την ιδιαίτερη μορφή που θυμίζει μίξη καρχαρία και σαλαχιού, ζει στη Μεσόγειο και τον ανατολικό Ατλαντικό.
Η υπεραλίευση, η καταστροφή του βυθού και οι αργοί ρυθμοί αναπαραγωγής την έχουν φέρει σε οριακό σημείο.
Οι προσπάθειες επικεντρώνονται στη δημιουργία προστατευόμενων θαλάσσιων ζωνών και στη μείωση των παρεμπιπτόντων αλιευμάτων.
Πανγολίνος του Temminck: Το πιο εμπορεύσιμο θηλαστικό
Ο πανγολίνος του Temminck, γνωστός για τον τρόπο που κινείται στα πίσω πόδια, απειλείται κυρίως από το παράνομο εμπόριο κρέατος και φολίδων.
Παρά τον ήρεμο χαρακτήρα του, παραμένει ένα από τα πιο παράνομα διακινούμενα θηλαστικά παγκοσμίως.
Κέντρα διάσωσης και επανένταξης στη Μοζαμβίκη δίνουν ελπίδα για την επιβίωσή του.
Γεράκι: Από σύμβολο ισχύος σε είδος υπό πίεση
Το γεράκι, στενά συνδεδεμένο με την παράδοση της ιερακοτροφίας, έχει πληγεί από το διεθνές εμπόριο.
Με λιγότερα από 30.000 άτομα στη φύση, οι επιστήμονες προειδοποιούν για ταχεία μείωση.
Η συστηματική παρακολούθηση και η συλλογή δεδομένων αποτελούν θεμέλιο για αποτελεσματικές στρατηγικές διατήρησης.
Συννεφιασμένη λεοπάρδαλη: Πολύτιμη λεία για τη μαύρη αγορά
Η συννεφιασμένη λεοπάρδαλη κυνηγιέται για το εντυπωσιακό τρίχωμά της, αλλά και για τα οστά και τα δόντια της.
Η λαθροθηρία και η απώλεια ενδιαιτημάτων έχουν συρρικνώσει τους πληθυσμούς της στη Νοτιοανατολική Ασία.
Οι περιπολίες που οργανώνονται από τις τοπικές κοινότητες αποτελούν βασικό μέτρο προστασίας.
Ιγκουάνα της Ουτίλα: Μια σπάνια ιστορία επιτυχίας
Η ιγκουάνα με την ακανθώδη ουρά ζει αποκλειστικά στα μαγκρόβια της Ουτίλα, στην Ονδούρα.
Παρότι παραμένει απειλούμενη, πρόσφατες έρευνες δείχνουν αύξηση του πληθυσμού της, αποδεικνύοντας ότι οι στοχευμένες παρεμβάσεις μπορούν να φέρουν αποτελέσματα.
Fer de lance της Αγίας Λουκίας: Από φόβος σε σύμβολο προστασίας
Παρά το ισχυρό του δηλητήριο, το φίδι αυτό δεν είναι επιθετικό.
Η άγνοια, όμως, οδηγεί συχνά στη θανάτωσή του. Η αλλαγή της δημόσιας στάσης αποτελεί βασικό στόχο των προγραμμάτων διατήρησης.
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Άγριες τουλίπες: Η αφανής απειλή για τα φυτά
Οι άγριες τουλίπες της Κεντρικής Ασίας – πρόγονοι των καλλιεργούμενων ποικιλιών – απειλούνται από την υπερεκμετάλλευση, την αστικοποίηση και την κλιματική αλλαγή.
Η συνεργασία με τις τοπικές κοινότητες είναι καθοριστική για τη διατήρησή τους.
Ένα μήνυμα για το μέλλον
Η λίστα «2026 Species to Watch» δεν είναι απλώς μια καταγραφή κινδύνων.
Υπενθυμίζει ότι η προστασία της βιοποικιλότητας είναι εφικτή όταν επιστήμη, τοπική γνώση και πολιτική βούληση συνδυάζονται.
Σε έναν κόσμο που αλλάζει με καταιγιστικούς ρυθμούς, αυτά τα είδη μάς καλούν να δράσουμε πριν χαθεί πολύτιμος χρόνος.
