Τη στιγμή που η φορολογία στη χώρα μας μειώνεται, ισχυρές οικονομίες αναγκάζονται να υιοθετήσουν μέτρα λιτότητας ή αυξημένων φόρων
Ανατροπές στο κόστος δανεισμού του Ηνωμένου Βασιλείου προκάλεσε σήμερα η αναπάντεχη απόφαση της κυβέρνησης Στάρμερ να ακυρώσει τη σχεδιαζόμενη αύξηση συντελεστών φόρου εισοδήματος στον κρατικό προϋπολογισμό για το επόμενο έτος, που θα παρουσιαστεί στα τέλη του μήνα.
Η απόδοση του 10ετούς βρετανικού ομολόγου, του αποκαλούμενου gilt, επιδεινώθηκε απότομα το πρωί, καθώς επενδυτές αντέδρασαν με σκεπτικισμό στην απόφαση του Λονδίνου, με δεδομένο πως η αύξηση των φόρων θεωρούνταν σχεδόν αναπόφευκτη για την κάλυψη του δημοσιονομικού κενού, που υπολογίζεται σε τουλάχιστον 20 δισεκατομμύρια λίρες. Η υπουργός Οικονομικών Ρέιτσελ Ριβς έχει παλαιότερα δεσμευτεί πως θα ισοσκελίσει τον προϋπολογισμό έως το 2029-30. Τις απογευματινές ώρες το βρετανικό 10ετές ομόλογο έχει απόδοση 4,57%, χάνοντας εν πολλοίς το έδαφος που είχε κερδίσει τον προηγούμενο μήνα. Ο αντίστοιχος ελληνικός τίτλος κινείται γύρω στο 3,35%, δηλαδή το κόστος δανεισμού της Ελλάδας είναι σαφώς χαμηλότερο από αυτό του Ηνωμένου Βασιλείου.
Πρόκειται για μία ακόμα υπενθύμιση πως, τη στιγμή που η Ελλάδα μειώνει τα φορολογικά βάρη, πολλές άλλες χώρες υποχρεώνονται σε αυξήσεις φόρων ή περικοπές δαπανών, ώστε να συγκρατήσουν τα ελλείμματά τους. Αποτελεί επίσης νέα απόδειξη πως οι αγορές είναι έτοιμες να τιμωρήσουν τη δημοσιονομική αβεβαιότητα, ακόμα και σε ισχυρές οικονομίες, όπως το Ηνωμένο Βασίλειο και η Γαλλία΄. Υπενθυμίζεται πως το 2022 η τότε πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου Λιζ Τρας υποχρεώθηκε σε παραίτηση μόλις 45 ημέρες αφότου ανέλαβε την εξουσία, μετά την εξαγγελία φοροελαφρύνσεων που δεν μπορούσαν να υποστηριχθούν δημοσιονομικά.
Η Γαλλία, εν τω μεταξύ, βρίσκεται επί τουλάχιστον δύο μήνες σε καθεστώς βαθιάς αβεβαιότητας, καθώς η κυβέρνηση μειοψηφίας προσπαθεί να εξασφαλίσει τη στήριξη αρκετών βουλευτών στη διαιρεμένη Εθνοσυνέλευση ώστε να υπερψηφιστεί ο προϋπολογισμός για το 2026. Το προσχέδιο περιλαμβάνει περικοπές δημόσιων εξόδων και φορολογικά μέτρα που αποσκοπούν στη μείωση του μεγαλύτερου ελλείμματος ανάμεσα στα 20 μέλη της ευρωζώνης. Ο πρόεδρος Μακρόν έχει δει τέσσερις πρωθυπουργούς να παραιτούνται την τελευταία διετία και έχει υποχρεωθεί να αποδεχτεί την αναστολή της μεγάλης ασφαλιστικής μεταρρύθμισης που προώθησε προσωπικά, η οποία αύξανε το όριο συνταξιοδότησης στα 64 έτη.
Σημειώνεται πως τη στιγμή που ακόμα και κραταιές οικονομίες αναζητούν τρόπους να καλύψουν την «τρύπα» στα δημόσια έσοδα και αντιμετωπίζονται με επιφυλακτικότητα από τις διεθνείς αγορές, η Ελλάδα είναι μία από τις λιγοστές ευρωπαϊκές χώρες με πρωτογενές πλεόνασμα και ισοσκελισμένο τελικό αποτέλεσμα (η πρόβλεψη για το 2026 είναι έλλειμμα 0,1% του ΑΕΠ μετά και την εξυπηρέτηση του χρέους, ενώ για φέτος προβλέπεται πως η χρονιά θα ολοκληρωθεί με πλεόνασμα 0,6%).
Το ζήτημα της δημοσιονομικής πειθαρχίας αποτελεί αντικείμενο αντιπαράθεσης και στο πολιτικό πεδίο, με την κυβέρνηση να υπογραμμίζει επανειλημμένα πως η φερεγγυότητα στα δημόσια ταμεία αποτελεί προϋπόθεση για την κατοχύρωση της ανακτηθείσας αξιοπιστίας της χώρας, κατηγορώντας την αντιπολίτευση πως επενδύει σε ακοστολόγητα μέτρα εντυπωσιασμού.
Το ζήτημα ήλθε στο προσκήνιο και κατά τη σημερινή συζήτηση μεταξύ του πρωθυπουργού και του αρχηγού του ΠΑΣΟΚ Νίκου Ανδρουλάκη, με αφορμή το ερώτημα του τελευταίου για την ακρίβεια. «Στις επόμενες εκλογές, με τον νόμο τον οποίο έχουμε ήδη ψηφίσει, θα πρέπει να καταθέσετε το πρόγραμμά σας στο Δημοσιονομικό Συμβούλιο προκειμένου αυτό να αξιολογηθεί και να κοστολογηθεί. Το υπενθυμίζω σε όλα τα κόμματα της αντιπολίτευσης. Πέρασαν πια οι εποχές όπου μπορούσατε να τάζετε φύκια για μεταξωτές κορδέλες. Δεν γίνεται αυτό. Έχουμε προχωρήσει μπροστά, τις πληρώσαμε αυτές τις εποχές», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Κυριάκος Μητσοτάκης στη Βουλή.
