Μία σπάνια και εντυπωσιακή ανακάλυψη στα βάθη του Ειρηνικού Ωκεανού φέρνει στο φως ένα ολοκαίνουργιο είδος χταποδιού, το οποίο ξεχωρίζει αμέσως χάρη στο μοναδικό μπλε χρώμα του και το μικροσκοπικό του μέγεθος. Το νέο είδος εντοπίστηκε κοντά στα νησιά Γκαλαπάγκος και ήδη έχει προκαλέσει τεράστιο ενδιαφέρον στην επιστημονική κοινότητα.

Το νέο είδος χταποδιού που εντοπίστηκε σε βάθος 1.800 μέτρων

Η ανακάλυψη έγινε από επιστήμονες του Charles Darwin Foundation, οι οποίοι εξερευνούσαν τα μεγάλα θαλάσσια βάθη γύρω από τα Γκαλαπάγκος με τη χρήση ειδικού υποβρύχιου σκάφους.

Το άγνωστο μέχρι σήμερα χταπόδι βρέθηκε σε βάθος περίπου 1.800 μέτρων κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας. Μάλιστα, η πρώτη αντίδραση των ερευνητών καταγράφηκε σε βίντεο, με μία επιστήμονα να φωνάζει ενθουσιασμένη:

«Είναι τόσο μικρό… και τόσο μπλε!»

Η επιστημονική μελέτη που δημοσιεύθηκε πρόσφατα έδωσε στο νέο είδος την ονομασία Microeledone galapagensis.

Γιατί το μπλε χρώμα του θεωρείται τόσο σπάνιο

Το μικροσκοπικό χταπόδι διαθέτει ανοιχτό μπλε χρώμα στο πάνω μέρος του σώματός του, ενώ η κάτω πλευρά του έχει έντονη μωβ απόχρωση. Οι ειδικοί εξηγούν ότι οι συγκεκριμένοι χρωματισμοί είναι εξαιρετικά σπάνιοι στη φύση, ιδιαίτερα σε οργανισμούς που ζουν σε τόσο μεγάλα βάθη.

Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι η σκούρα μωβ μεμβράνη που βρίσκεται ανάμεσα στα πλοκάμια του λειτουργεί ως φυσικός αμυντικός μηχανισμός. Όταν το χταπόδι πιάνει λεία που εκπέμπει φως, καλύπτει το θήραμα ώστε να μην αποκαλύπτεται η θέση του σε πιθανούς θηρευτές.

Τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του νέου χταποδιού

Το Microeledone galapagensis δεν εντυπωσιάζει μόνο με τα χρώματά του. Οι ερευνητές παρατήρησαν ότι διαθέτει εξαιρετικά κοντά πλοκάμια και μόλις μία σειρά από βεντούζες, χαρακτηριστικό που το διαφοροποιεί σημαντικά από άλλα γνωστά είδη χταποδιών.

Η ειδικός στα κεφαλόποδα Janet Voight από το Field Museum of Natural History στο Σικάγο δήλωσε ότι κατάλαβε αμέσως πως επρόκειτο για κάτι μοναδικό.

Όπως ανέφερε:

«Μόλις το είδα σκέφτηκα: “Θεέ μου, είναι πανέμορφο”».

Αρχικά, η επιστήμονας είχε στη διάθεσή της μόνο φωτογραφικό υλικό, όμως στη συνέχεια απέκτησε και το μοναδικό διατηρημένο δείγμα για περαιτέρω ανάλυση.

Πώς οι επιστήμονες δημιούργησαν τρισδιάστατο μοντέλο χωρίς να καταστρέψουν το δείγμα

Επειδή υπήρχε μόνο ένα δείγμα του οργανισμού, οι ερευνητές απέφυγαν οποιαδήποτε επεμβατική διαδικασία. Αντί γι’ αυτό, χρησιμοποίησαν προηγμένες αξονικές τομογραφίες και χιλιάδες ακτινογραφίες υψηλής ανάλυσης.

Με αυτόν τον τρόπο κατάφεραν να δημιουργήσουν ένα πλήρες τρισδιάστατο μοντέλο του χταποδιού χωρίς να χρειαστεί να το τεμαχίσουν, διατηρώντας ανέπαφο το μοναδικό δείγμα.

Η σύνδεση με την Ανταρκτική και τα βαθιά νερά του Ειρηνικού

Σύμφωνα με τη μελέτη, το νέο είδος φαίνεται να ανήκει στην οικογένεια Megaleledonidae. Τα περισσότερα μέλη αυτής της οικογένειας συναντώνται κυρίως γύρω από την Ανταρκτική και συνήθως έχουν πολύ μεγαλύτερο μέγεθος.

Η ανακάλυψη ενός τόσο μικρού συγγενικού είδους κοντά στα Γκαλαπάγκος προκαλεί νέο ενδιαφέρον για την εξέλιξη των χταποδιών και τη βιοποικιλότητα των ωκεανών.

Τα ανεξερεύνητα βάθη συνεχίζουν να κρύβουν μυστικά

Οι ειδικοί τονίζουν ότι οι ανακαλύψεις νέων ειδών στα βαθιά νερά των ωκεανών δεν είναι τόσο σπάνιες όσο πιστεύει ο κόσμος, καθώς τεράστιες περιοχές του θαλάσσιου βυθού παραμένουν ανεξερεύνητες.

Η Janet Voight σημείωσε χαρακτηριστικά:

«Αν ενώναμε όλη τη στεριά της Γης, και πάλι δεν θα κάλυπτε την έκταση του Ειρηνικού Ωκεανού».

Η πρώτη καταγραφή του νέου είδους είχε πραγματοποιηθεί ήδη από το 2015 κοντά στο νησί Darwin των Γκαλαπάγκος, το οποίο πήρε το όνομά του από τον Κάρολο Δαρβίνο.

Η συγκίνηση των επιστημόνων για τη σπάνια ανακάλυψη

Η Voight, η οποία μελετά την εξέλιξη των χταποδιών εδώ και σχεδόν τέσσερις δεκαετίες, αποκάλυψε ότι αυτή είναι η πρώτη φορά που ηγείται επιστημονικής ομάδας για την επίσημη καταγραφή ενός νέου είδους χταποδιού.

Όπως δήλωσε: «Ελάχιστοι άνθρωποι στον κόσμο έχουν δει ποτέ αυτά τα μικρά χταπόδια των μεγάλων θαλάσσιων βαθών. Νιώθω πραγματικά τυχερή που μπόρεσα να τα μελετήσω».

Η έρευνα δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Zootaxa.

Σήμερα είναι γνωστά περίπου 300 είδη χταποδιών στους ωκεανούς της Γης, ενώ μόνο μέσα στο 2024 οι επιστήμονες ανακοίνωσαν ακόμη τέσσερα νέα είδη στα ανοιχτά της Κόστα Ρίκα, αποδεικνύοντας ότι οι ωκεανοί συνεχίζουν να κρύβουν ανεξερεύνητα θαύματα.