Μια ξεχωριστή θέση στην ιστορία της ελληνικής αεροπορίας κατέχει ο Αλέξανδρος Καραμανλάκης, δημοσιογράφος και ένας από τους πρωτοπόρους Έλληνες αεροπόρους. Το πάθος του για τις πτήσεις τον οδήγησε σε σημαντικά για την εποχή επιτεύγματα, αλλά και σε ένα τραγικό τέλος, καθώς έμελλε να γίνει ο πρώτος νεκρός της ελληνικής αεροπορίας.
Ο Καραμανλάκης γεννήθηκε στην Κωνσταντινούπολη στις 18 Ιανουαρίου 1888 και ήταν ο πρωτότοκος γιος του εμπόρου Θεμιστοκλή Καραμανλάκη και της Ευρυδίκης Καραμανλάκη. Φοίτησε στη Μεγάλη του Γένους Σχολή, ενώ το 1908, μετά το κίνημα των Νεοτούρκων, η οικογένειά του εγκαταστάθηκε στην Αθήνα.
Τα πρώτα βήματα στη δημοσιογραφία
Η δημοσιογραφία τον κέρδισε από νεαρή ηλικία. Στις 7 Ιανουαρίου 1911 προχώρησε στην έκδοση της εβδομαδιαίας εφημερίδας «Ανεξάρτητος Αθηνών», η οποία έφερε τον υπότιτλο «Πολιτική, κοινωνιολογική και φιλολογική εβδομαδιαία επιθεώρησις».
Συνολικά κυκλοφόρησαν 43 φύλλα, προτού η έκδοση ανασταλεί στις 28 Οκτωβρίου της ίδιας χρονιάς.
Λίγους μήνες νωρίτερα, στις 8 Αυγούστου 1911, είχε αναχωρήσει για τη Γερμανία και τη Γαλλία, αρχικά με σκοπό να μελετήσει από κοντά τις μεγάλες ευρωπαϊκές εκδόσεις και τις εξελίξεις στον χώρο της δημοσιογραφίας.
Το ταξίδι αυτό, όμως, έμελλε να αλλάξει την πορεία της ζωής του.
Η γνωριμία με την αεροπορία
Μετά από σύντομη παραμονή στη Γερμανία, ο Καραμανλάκης βρέθηκε στη Γαλλία, όπου στράφηκε στον ταχύτατα αναπτυσσόμενο τότε κόσμο της αεροπορίας. Γράφτηκε στη σχολή του φημισμένου Γάλλου αεροπόρου και μηχανικού Λουί Μπλεριό, ενός από τα σημαντικότερα ονόματα των πρώτων χρόνων της αεροπλοΐας.
Στις 12 Φεβρουαρίου 1912, μόλις τέσσερις ημέρες μετά την ιστορική πτήση του Εμμανουήλ Αργυρόπουλου, έφτασε στην Πάτρα έχοντας μαζί του ένα αεροπλάνο Bleriot XI.
Το μεγάλο του όνειρο ήταν να πραγματοποιήσει πτήση από την Αθήνα στην Πάτρα. Μέχρι να φτάσει, όμως, σε αυτό το εγχείρημα, θα περνούσε από αρκετές δύσκολες δοκιμασίες.
Οι αποτυχημένες προσπάθειες και οι πρώτες επιτυχίες
Στις 26 Μαρτίου 1912 επιχείρησε να πετάξει από το Ρίο προς την Αθήνα. Για τα δεδομένα της εποχής, αλλά και με δεδομένη την περιορισμένη πτητική εμπειρία του, επρόκειτο για ένα εξαιρετικά φιλόδοξο εγχείρημα.
Η προσπάθεια δεν είχε επιτυχία. Το αεροσκάφος απογειώθηκε, αλλά έπεσε σχεδόν αμέσως, χωρίς πάντως να τραυματιστεί ο ίδιος ή να προκληθούν εκτεταμένες ζημιές.
Ακολούθησε ακόμη μία αποτυχημένη απόπειρα στις 9 Απριλίου. Στις 23 Απριλίου, ωστόσο, κατάφερε να απογειωθεί κανονικά από το Ρίο και να πραγματοποιήσει σύντομη πτήση πάνω από την Πάτρα.
Μία εβδομάδα αργότερα, στις 30 Απριλίου, είχε νέο ατύχημα κατά την προσπάθεια απογείωσης από την Εγλυκάδα Πατρών. Αυτή τη φορά τραυματίστηκε, ενώ σοβαρές ζημιές υπέστη και το αεροπλάνο του.
Οι πτήσεις-ρεκόρ πάνω από την Αττική
Στη συνέχεια μετέφερε την αεροπορική του δραστηριότητα στην Αττική, όπου άρχισε να καταγράφει σημαντικές επιδόσεις.
Στις 17 Ιουλίου 1912 έφτασε σε ύψος 2.200 μέτρων, ενώ στις 19 Αυγούστου ανέβηκε ακόμη ψηλότερα, στα 3.050 μέτρα. Για τα δεδομένα της αεροπορίας εκείνης της περιόδου, η επίδοση ήταν ιδιαίτερα αξιοσημείωτη.
Έχοντας αποκτήσει πλέον μεγαλύτερη εμπειρία, ο Καραμανλάκης θεώρησε ότι είχε έρθει η στιγμή να επιχειρήσει την πτήση που αποτελούσε τον μεγάλο του στόχο: τη διαδρομή Αθήνα – Πάτρα.
Η μοιραία πτήση της 29ης Αυγούστου
Το πρωί της Τετάρτης 29 Αυγούστου 1912, στις 06:10, ο 24χρονος αεροπόρος απογειώθηκε από το Παλαιό Φάληρο με προορισμό την Πάτρα.
Περίπου δύο ώρες αργότερα, ενώ βρισκόταν πάνω από τον Κορινθιακό Κόλπο, παρουσιάστηκε μηχανικό πρόβλημα. Ο Καραμανλάκης επιχείρησε αναγκαστική προσθαλάσσωση ανάμεσα στα χωριά Στόμι και Λυγιά, σε μικρή απόσταση από την ακτή.
Το αεροσκάφος άρχισε να χάνει ύψος και τελικά κατέπεσε στη θάλασσα. Ο νεαρός αεροπόρος εγκλωβίστηκε στα σχοινιά του αεροπλάνου και, παρά την προσπάθειά του να απελευθερωθεί, δεν τα κατάφερε.
Σε ηλικία μόλις 24 ετών, ο Αλέξανδρος Καραμανλάκης έχασε τη ζωή του μέσα στο αεροσκάφος που βυθιζόταν, περνώντας στην ιστορία ως ο πρώτος νεκρός της ελληνικής αεροπορίας.
Η Αθήνα τον αποχαιρέτησε
Η κηδεία του πραγματοποιήθηκε την επόμενη ημέρα στον Άγιο Γεώργιο Καρύτση στην Αθήνα. Παρόντες ήταν ο τότε πρωθυπουργός Ελευθέριος Βενιζέλος, μέλη της κυβέρνησης και πλήθος πολιτών.
Η ταφή του έγινε στο Α’ Νεκροταφείο Αθηνών, με την οικογένειά του να βιώνει την τραγική απώλεια του νεαρού αεροπόρου.
Ο θάνατός του προκάλεσε μεγάλη συγκίνηση στην Ελλάδα της εποχής. Χαρακτηριστική ήταν η αναφορά εφημερίδας που συνέδεσε συμβολικά τη μοίρα του με εκείνη του μυθικού Ίκαρου, παρουσιάζοντας τον Καραμανλάκη ως τη θυσία της νεότερης Ελλάδας στην προσπάθεια του ανθρώπου να κατακτήσει τους αιθέρες.
Περισσότερο από έναν αιώνα αργότερα, το όνομά του παραμένει συνδεδεμένο με τα πρώτα, παράτολμα βήματα της ελληνικής αεροπορίας και με μια εποχή κατά την οποία κάθε πτήση αποτελούσε ένα ταξίδι στα όρια του άγνωστου.
Πηγή: sansimera.gr
