Mέσα από συνδυασμό νομοθετικών μεταρρυθμίσεων, δικαστικών αποφάσεων και ενισχυμένης εποπτείας, η Αθήνα παίρνει σαφή θέση και δεν θα αφήσει πλέον servicers και funds να λειτουργούν ανεξέλεγκτα ή εις βάρος των δανειοληπτών. Η εποχή της ανοχής σε αδιαφανείς ή επιθετικές πρακτικές έχει τελειώσει — και αυτό είναι καλό για την ελληνική κοινωνία και την εμπιστοσύνη στην οικονομική ζωή.
Λίγες ημέρες αφότου μάλιστα οι ελληνικές τράπεζες ανακοίνωσαν τα εξαιρετικά οικονομικά αποτελέσματα τους για το 2025, το υπουργείο Οικονομικών φαίνεται ότι τους στέλνει σαφές μήνυμα, όπως φυσικά και στους servicers και funds: μόνο ένα χρηματοπιστωτικό σύστημα που σέβεται τους νόμους και τους πολίτες μπορεί να στηρίξει μια υγιή, βιώσιμη οικονομία.
Οριστική παρέμβαση Πιερρακάκη — Τι αλλάζει
Τις τελευταίες εβδομάδες, υπό την ηγεσία του υπουργού Κυριάκου Πιερρακάκη, το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών έδειξε ξεκάθαρα ότι δεν πρόκειται να ανεχθεί πρακτικές που προκαλούν αδικίες ή εκμεταλλεύονται οικονομικά τους δανειολήπτες.
Από τη μία, ενεργοποιήθηκε ειδικός μηχανισμός εποπτείας και παρακολούθησης καταγγελιών κατά servicers, με πενταμελή ομάδα εργασίας που αξιολογεί και διερευνά κάθε υπόθεση καταχρηστικής ή αδιαφανούς συμπεριφοράς, με ψηφιακά αρχεία και στενή σύνδεση με ευρωπαϊκές οδηγίες. Ο μηχανισμός αυτός θα ελέγχει την τήρηση κανόνων που απαιτούν προστασία προσωπικών δεδομένων, αποφυγή παρενόχλησης και πλήρη, διαφανή ενημέρωση οφειλετών. Οποιαδήποτε παράβαση μπορεί να επιφέρει πρόστιμα έως 500.000 ευρώ ή ακόμη και ανάκληση άδειας λειτουργίας.
Παράλληλα, η κυβέρνηση επανακαθόρισε το ρόλο του Εξωδικαστικού Μηχανισμού Ρύθμισης Οφειλών ώστε να παραμένει εργαλείο διευκόλυνσης των δανειοληπτών και όχι εργαλείο στιγματισμού ή αποκλεισμού — μια αντίληψη που εξέθεσε σοβαρά το τραπεζικό σύστημα πρόσφατα.
Το θέμα της τραπεζικής «μαύρης λίστας» και η παρέμβαση της Πολιτείας
Σημαντικό παράδειγμα της κατάστασης που έπρεπε να αντιμετωπιστεί ήταν η πρακτική ορισμένων τραπεζών να επιβαρύνουν την πιστοληπτική εικόνα πολιτών απλώς και μόνο επειδή εισήλθαν στην πλατφόρμα του Εξωδικαστικού Μηχανισμού, χωρίς να υποβάλουν καν αίτηση ρύθμισης — με αποτέλεσμα απορρίψεις αιτήσεων για δάνεια, πιστωτικές κάρτες ή ακόμα και κλείσιμο πιστωτικών ορίων.
Η πρακτική αυτή, που μετατρέπει ένα εργαλείο ενημέρωσης σε άτυπη «μαύρη λίστα», αντίκειται ευθέως στο σκοπό του μηχανισμού και στο νέο πλαίσιο προστασίας δανειοληπτών.
Θα πρέπει να σημειωθεί ότι το θέμα πήρε δημοσιότητα λίγες ημέρες μετά από την ανακοίνωση της μεγάλης αύξησης κερδοφορίας των συστημικών τραπεζών το 2025. Μετά από τα θετικά αυτά νέα για την αγορά, η κυβερνητική παρέμβαση όχι μόνον δεν υπονομεύει τον τραπεζικό κλάδο στην χώρα αλλά δείχνει και τον δρόμο για την εξυγίανση αθέμιτων πρακτικών που θα συντείνουν στον μεγαλύτερο ρόλο του τραπεζικού συστήματος για την ανάπτυξη της εθνικής οικονομίας. Επίσης άξιο αναφοράς είναι ότι το υπουργείο Οικονομικών θέτει συγκεκριμένο χρονικό περιθώριο – τις 15 ημέρες – για την διόρθωση και κατάργηση πρακτικών που μόνον καταχρηστικές και στα όρια του… bullying μπορούν να χαρακτηρισθούν.
Τι μπορούν και τι πρέπει να πράξουν Τράπεζα της Ελλάδος και Ελληνική Ένωση Τραπεζών
Ειδικότερα, το Υπουργείο απέστειλε αυστηρή επιστολή στην Ελληνική Ένωση Τραπεζών ζητώντας άμεσο τερματισμό αυτής της συμπεριφοράς, διαγραφή όλων των σχετικών σημάνσεων εντός 15 ημερών απολύτως και αποκατάσταση κάθε αδικαιολόγητης απόρριψης ως «μη γενόμενης». Αυτή η ενέργεια σηματοδοτεί μία νέα εποχή όπου τα θεσμικά εργαλεία δεν χρησιμοποιούνται ως μηχανισμός αποκλεισμού αλλά ως πραγματική διευκόλυνση για δανειολήπτες.
Αν η τράπεζα ή ο servicer δεν συμμορφωθεί, η εποπτεία της Τράπεζα της Ελλάδος μπορεί να ενεργοποιήσει διορθωτικά μέτρα, πρόστιμα ή και αυστηρότερες κυρώσεις — κάτι που δείχνει πόσο σοβαρά αντιμετωπίζεται πλέον το θέμα από την Πολιτεία.
Διπλός ΕΝΦΙΑ σε κενές κατοικίες servicers/funds — Κοινωνική πολιτική με στόχο την αξιοποίηση ακινήτων
Ένα άλλο μέτρο με ισχυρό κοινωνικό και οικονομικό αντίκτυπο είναι η διπλή φορολόγηση κατοικιών που ανήκουν σε τράπεζες, funds και servicers και παραμένουν κενές, μέσω 100% προσαύξησης στον βασικό ΕΝΦΙΑ για τα έτη 2026–2028.
Στο μέτωπο της στεγαστικής πολιτικής, ενεργοποιείται για πρώτη φορά η διάταξη του νόμου 5219/2025. Η ρύθμιση αυτή επιβάλλει ουσιαστικά διπλό φόρο σε κενές κατοικίες που δεν μισθώνονται για τουλάχιστον έξι μήνες εντός του προηγούμενου έτους, με στόχο την αύξηση της διαθεσιμότητας κατοικιών και την άμβλυνση του στεγαστικού προβλήματος — όχι μόνο για τους δανειολήπτες, αλλά και για την κοινωνία στο σύνολό της.
Το μέτρο αυτό αντανακλά μια ευρύτερη πολιτική στόχευση: να αποφευχθεί η παραμονή χιλιάδων κατοικιών εκτός αγοράς, κάτι που αυξάνει τις τιμές ενοικίων και στεγαστικής πίεσης στις πόλεις. Με την εφαρμογή αυτού του μέτρου, οι ιδιοκτήτες είναι πλέον υπόλογοι όχι μόνο για την αποδοτικότητα των επενδύσεών τους, αλλά και για την κοινωνική διάσταση της κατοικίας ως αγαθού.
Απόφαση δικαστηρίων και σήματα προς funds
Οι πρόσφατες δικαστικές αποφάσεις για δάνεια σε ελβετικό φράγκο και άλλες υποθέσεις δείχνουν ότι η δικαιοσύνη δεν είναι απομονωμένη από αυτή την τάση υπέρ της προστασίας του πολίτη. Δανειολήπτες που άντλησαν δίκαια ή προστατεύτηκαν από παράνομες πρακτικές σήμερα έχουν ισχυρότερη νομική βάση να διεκδικήσουν τα δικαιώματά τους, ακόμη και απέναντι σε μεγάλα funds που αγόρασαν δάνεια σε χαμηλές τιμές αλλά απαιτούν το σύνολο του χρέους ή προχωρούν σε ταχεία εκποίηση ακινήτων με τρόπο που μπορεί να εξαντλεί κοινωνικά ανθηρά νοικοκυριά.
Τα δεδομένα δείχνουν ότι η αγορά των servicers και funds στη χώρα είναι ήδη πολύ μεγάλη — με δάνεια δεκάδων δισεκατομμυρίων υπό διαχείριση — αλλά επίσης πως μόνο ένα πλαίσιο με δικαιώματα και ευθύνες για όλους τους συμμετέχοντες μπορεί να αποδώσει δίκαιες λύσεις μακροπρόθεσμα.
Η Ελλάδα προχωρά σε μια πιο δίκαιη αγορά πιστώσεων
Αυτές οι παρεμβάσεις δείχνουν μια σαφή στροφή του κράτους — όχι απλώς σε μία διοικητική εποπτεία, αλλά σε πραγματική προστασία των δανειοληπτών και κοινωνική πολιτική. Ο ρόλος της Τράπεζας της Ελλάδος για τους σκοπούς αυτούς, μέσω της εποπτείας του τραπεζικού συστήματος, είναι κεντρικός. Η Ελλάδα λέει «όχι» σε πρακτικές που υπονομεύουν την εμπιστοσύνη στον χρηματοπιστωτικό τομέα και «ναι» σε ένα σύστημα όπου:
- Οι δανειολήπτες έχουν φωνή και υποστήριξη,
- Οι servicers και funds λειτουργούν υπό αυστηρή λογοδοσία,
- Τα εργαλεία ρύθμισης χρεών δεν μετατρέπονται σε μηχανισμούς στιγματισμού,
- Το κοινωνικό αγαθό της κατοικίας ενισχύεται — αντί να περιορίζεται.
Η εποχή όπου servicers και funds λειτουργούσαν με ελάχιστη εποπτεία και μεγάλες περιθώρια αδιαφάνειας τελείωσε. Τώρα, η ελληνική πολιτεία δείχνει τον δρόμο για μια πιο δίκαιη, διαφανή και βιώσιμη οικονομική πραγματικότητα — υπέρ όλων των πολιτών, όχι μόνο των ισχυρών.
