Μπορεί να «πόνεσαν» τους Τούρκους οι υπογραφές στις οποίες προχώρησε η χώρα μας με τον αμερικανικό κολοσσό Chevron για έρευνες υδρογονανθράκων στα θαλάσσια οικόπεδα «Νότια της Πελοποννήσου», «Α2», «Νότια Κρήτη I» και «Νότια Κρήτη II» και να μιλούν τα τουρκικά Μέσα Ενημέρωσης για «οικόπεδο με οικόπεδο μοίρασμα του Αιγαίου μεταξύ Ελλάδας και ΗΠΑ», το μεγάλο «ενεργειακό πάρτι» όμως, που θα τους «πληγώσει» περισσότερο δεν έχει αρχίσει ακόμη.
Πρόκειται σύντομα (ίσως και εντός του έτους) να στηθεί στη θαλάσσια περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου , με τις ενδιαφερόμενες για εξόρυξη υδρογονανθράκων χώρες, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα, να βρίσκονται ήδη σε ετοιμότητα. Το έναυσμα για το αναμενόμενο «πάρτι» δίνει η Αμερικανική Γεωλογική Υπηρεσία, η οποία σε έκθεσή της αναφέρει την εκτίμηση ότι τα αποθέματα υδρογονανθράκων που βρίσκονται στα θαλάσσια βάθη της Ανατολικής Μεσογείου, ανέρχονται στα 122 με 227 τρισ. κυβικά πόδια φυσικό αέριο και 1,7 εκατ. βαρέλια πετρελαίου. Στην έκθεσή της αναφέρεται ότι οι χώρες που μοιράζονται την Ανατολική Μεσόγειο είναι η Ελλάδα, η Λιβύη, η Κύπρος, η Αίγυπτος, το Ισραήλ, ο Λίβανος, η Συρία και η Τουρκία. Κατά συνέπεια οι ποσότητες αυτές «κατανέμονται» στις παραπάνω χώρες «τυχαία αλλά και κατ’ αναλογία της έκτασης των θαλάσσιων ζωνών τους». Διευκρινίζεται δε ότι όσο μεγαλύτερη ΑΟΖ έχει μια χώρα τόσο μεγαλύτερες και οι πιθανότητες να διαθέτει μεγαλύτερες ποσότητες.
Η Τουρκία λόγω της ιδιορρυθμίας της γεωγραφίας, των διεθνών συνθηκών και του διεθνούς δικαίου, ενώ είναι μια χώρα με μεγάλη έκταση, πληθυσμό περί τα 80 εκατ. και ΑΕΠ περί το ένα τρισ. δολάρια, ελέγχει τις μικρότερες θαλάσσιες ζώνες στην επίμαχη περιοχή. Υπό αυτό το πρίσμα θα πρέπει να ερμηνεύσουμε το δόγμα της Τουρκίας για «Γαλάζια Πατρίδα», το casous belli, το τουρκολιβυκό μνημόνιο, την παρουσία στην Λιβύη και τη συμπόρευσή της με τις περισσότερες ισλαμιστικές οργανώσεις της Μέσης Ανατολής και της Βόρειας Αφρικής. Αλλά -και το σπουδαιότερο-την άρνησή της για επίλυση της μόνης διαφοράς με την Ελλάδα (της οριοθέτησης της ΑΟΖ και της υφαλοκρηπίδας). Διαφορά την οποία έθεσε και πάλι ο Έλληνας πρωθυπουργός κατά την προ ημερών συνάντησή του με τον Τούρκο πρόεδρο.
Αν εφαρμοστεί το διεθνές δίκαιο και το δίκαιο της θάλασσας και η ΑΟΖ της Ελλάδας φτάσει να οριοθετηθεί με αυτή της Κύπρου η Τουρκία κινδυνεύει να περιοριστεί «εντός των ορίων της» και να μείνει σε μεγάλο βαθμό εκτός του ενεργειακού «πάρτι» που ετοιμάζεται στην περιοχή. Eνός «πάρτι», που θα περιλαμβάνει την ανακάλυψη και εκμετάλλευση αξιόλογων κοιτασμάτων στην Ανατολική Μεσόγειο και τη μείωση αν όχι της ενεργειακής εξάρτησης της Ευρώπης από τη Ρωσία. Δεν είναι τυχαίο το γεγονός πάντως πως όλες οι χώρες της περιοχής υλοποιούν αυτή την εποχή τεράστια εξοπλιστικά προγράμματα και υπογράφονται συμφωνίες, όπως αυτή μεταξύ ΗΠΑ και αραβικών χωρών ή μεταξύ Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ. Η Τουρκία, επιδιώκοντας να παραμείνει μέσα στο «παιχνίδι» των υδρογονανθράκων στην Αν. Μεσόγειο προχώρησε σε συζητήσεις για υπογραφή συμφωνίας με την αμερικάνικη εταιρεία Chevron για εξόρυξη υδρογονανθράκων σε θαλάσσιες περιοχές εντός της δικής της ΑΟΖ. Να σημειωθεί βεβαίως ότι οι ενεργειακές συμφωνίες, που υπογράφηκαν τώρα με την αμερικάνικη εταιρεία Chevron για εξόρυξη υδρογονανθράκων σε Νότια Πελοπόννησο και Νότια Κρήτη, αλλά και αυτές που δρομολογούνται στην θαλάσσια περιοχή ευρύτερα της Ανατολικής Μεσογείου, έχουν δημιουργήσει νέα εντελώς διαφορετικά δεδομένα στις διμερείς σχέσεις της Ελλάδας με τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Τουρκία. Και καθιστούν τούτο εντελώς φανερό οι έντονες παρασκηνιακές ενέργειες, αλλά και δημόσιες τοποθετήσεις αμερικανικών παραγόντων για την άρση των ελληνοτουρκικών διαφορών, , λόγω των ενεργειακών και των γεωπολιτικών συμφερόντων της Ουάσιγκτον αλλά και των αμερικανικών εταιρειών – κολοσσών.
Σε Κρήτη και Ιόνιο
Όσον αφορά τα αποθέματα κοιτασμάτων σε υδρογονάνθρακες στα blocks της Κρήτης και του Ιονίου αυτά ανέρχονται σε 24 τρισ κυβικά πόδια ή 680 δισ. κυβικά μέτρα) φυσικού αερίου. Αυτή είναι η πρώτη επίσημη εκτίμηση της Ελληνικής Διαχειριστικής Εταιρείας Υδρογονανθράκων και Ενεργειακών Πόρων (ΕΔΕΥΕΠ), σχετικά με το μέγεθος των κοιτασμάτων της Ελλάδας σε υδρογονάνθρακες. Η εκτίμηση αυτή αναφέρεται σε Έκθεσή της ΕΔΕΥΕΠ , που συνέταξε το 2023 και είναι αποτέλεσμα επεξεργασίας στοιχείων και ερευνών πολλών ετών.
«Μια συντηρητική εκτίμηση των δυνητικών και πιθανών αποθεμάτων των εν λόγω περιοχών (blocks της Κρήτης και του Ιονίου), αναφέρεται στην Έκθεση της ΕΔΕΥΕΠ, στις οποίες ωστόσο δεν έχει ακόμη διενεργηθεί εξερευνητική γεώτρηση, κυμαίνεται σύμφωνα με προκαταρκτικά στοιχεία της ΕΔΕΥΕΠ στα 24 τρις κυβικά πόδια ή 680 bcm (δισ. κυβικά μέτρα) φυσικού αερίου. Η πιθανή επιβεβαίωση αυτών των κοιτασμάτων, επισημαίνεται στην Έκθεση, υπερκαλύπτει τόσο την παρούσα όσο και τη μέλλουσα εγχώρια ζήτηση φυσικού αερίου καθιστώντας τη χώρα μας εξαγωγική έως τα τέλη της δεκαετίας».
Αναλυτικά οι περιοχές που αναφέρει η ΕΔΕΥΕΠ είναι: « Η περιοχή του Πρίνου βρίσκεται σε φάση παραγωγής, το Κατάκολο σε φάση ανάπτυξης, ενώ έξι ακόμη περιοχές βρίσκονται σε φάση έρευνας: μία στην χερσαία περιοχή των Ιωαννίνων, τρεις θαλάσσιες περιοχές στο Ιόνιο Πέλαγος (Μπλοκ 2, Μπλοκ 10, Μπλοκ Ιονίου), και δύο θαλάσσιες περιοχές στην Κρήτη (Δυτικά της Κρήτης, Νοτιοδυτικά της Κρήτης)».
Η ΕΔΕΥΕΠ κάνει λόγο επίσης για το πρόγραμμα των τρισδιάστατων σεισμικών ερευνών που ολοκληρώθηκαν το 2023. Συνολικά, έως σήμερα η ΕΔΕΥΕΠ έχει επιβλέψει συνολικά οκτώ θαλάσσιες σεισμικές έρευνες, βασιζόμενες στο έτος ορόσημο του 2022 κατά το οποίο πραγματοποιήθηκαν οι υψηλότερες επενδύσεις σε έρευνα που έγιναν ποτέ στον ελληνικό τομέα upstream. Όλες οι έρευνες έχουν διεξαχθεί σύμφωνα με νέα, αυστηρότερα, περιβαλλοντικά πρότυπα που πληρούν ή ξεπερνούν τα κριτήρια αναφοράς για τα «καλύτερα διεθνή πρότυπα», τονίζει η αρμόδια εταιρεία για την έρευνα και εκμετάλλευση υδρογονανθράκων.
