«Το περιστατικό στη Χίο δείχνει τι ακριβώς αντιμετωπίζουμε. Εγκληματίες που στοιβάζουν δεκάδες ανθρώπους σε μια μικρή λέμβο και, όταν εντοπίζονται, προσπαθούν να διαφύγουν θέτοντας ακόμη περισσότερες ζωές σε κίνδυνο», λέει στην «Political» και τον Νίκο Χιδίρογλου ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου Θάνος Πλεύρης. Και προσθέτει ότι ένα μέρος της αντιπολίτευσης συνεχίζει να αντιμετωπίζει το μεταναστευτικό ιδεοληπτικά, σαν να μην υπάρχουν όρια, σαν να μην υπάρχει πίεση στις τοπικές κοινωνίες και σαν να μην υπάρχει ανάγκη για κανόνες.
Το πολύνεκρο περιστατικό στη Χίο δείχνει ότι οι διακινητές δεν σταματούν και λειτουργούν αδίστακτα, θέτοντας ζωές σε κίνδυνο. Πόσο συνεργάσιμες είναι οι τουρκικές αρχές στο θέμα της αποτροπής;
Το τραγικό συμβάν της Χίου αποτυπώνει μια σκληρή πραγματικότητα. Τη δράση εγκληματικών κυκλωμάτων που εκμεταλλεύονται ανθρώπους και δεν διστάζουν να τους στείλουν στον θάνατο. Οι διακινητές είναι οι μόνοι υπεύθυνοι για τέτοιες τραγωδίες και πρέπει να αντιμετωπίζονται ως αυτό που είναι, δολοφόνοι. Θέλω να εκφράσω τη βαθιά μου λύπη για τους ανθρώπους που χάθηκαν και ταυτόχρονα να συγχαρώ τις γυναίκες και τους άνδρες του Λιμενικού Σώματος που έσωσαν όσους διασώθηκαν και δίνουν καθημερινά μάχη, φυλάσσοντας τα σύνορα της πατρίδας και σώζοντας ζωές. Το περιστατικό δείχνει τι ακριβώς αντιμετωπίζουμε. Εγκληματίες που στοιβάζουν δεκάδες ανθρώπους σε μια μικρή λέμβο και, όταν εντοπίζονται, προσπαθούν να διαφύγουν θέτοντας ακόμη περισσότερες ζωές σε κίνδυνο.
Η Τουρκία οφείλει να συνεργάζεται ουσιαστικά και σταθερά. Το τελευταίο διάστημα υπάρχει βελτίωση, κάτι που φαίνεται και στη μείωση των παράνομων αφίξεων από τα παράλιά της, όμως η συνεργασία πρέπει να είναι συνεχής ώστε να χτυπηθούν τα κυκλώματα των διακινητών. Από την πλευρά μας, η πολιτική είναι σαφής. Ενισχύουμε την αποτροπή, ενισχύουμε το Λιμενικό και τα σύνορα και στέλνουμε ξεκάθαρο μήνυμα ότι η παράνομη είσοδος δεν είναι δρόμος προς την Ευρώπη. Παράλληλα αυστηροποιούμε τις ποινές για τους διακινητές, γιατί μόνο έτσι κόβεται η δράση τους και προστατεύονται ανθρώπινες ζωές.
Ποια ήταν τα βασικά κενά που ήρθε να καλύψει ο νέος νόμος; Και θα αποφορτίσει τις συνοικίες της Αθήνας που πιέζονται επί χρόνια από τις αφίξεις;
Ο νέος νόμος έρχεται να βάλει τάξη σε ένα σύστημα που είχε καθυστερήσεις, γκρίζες ζώνες και λάθος μηνύματα. Προβλέπει πιο αυστηρό πλαίσιο, πιο γρήγορες διαδικασίες και ξεκάθαρη αρχή ότι δεν υπάρχει πολιτική νομιμοποίησης για όσους μπήκαν παράνομα στη χώρα. Το σχέδιο κινείται σε τρεις βασικούς άξονες. Πρώτον, επιταχύνουμε τις διαδικασίες για την έκδοση και την ανανέωση αδειών διαμονής. Δεύτερον, απλοποιούμε τις μετακλήσεις εργαζομένων από τρίτες χώρες ώστε να καλύπτονται πραγματικές ανάγκες της οικονομίας. Τρίτον, συνδέουμε την παραμονή όσων λαμβάνουν άσυλο με την εργασία. Αυτό σημαίνει ότι κάποιος που δικαιούται προστασία δεν συγκεντρώνεται σε ήδη πιεσμένες γειτονιές της Αθήνας. Δεν πηγαίνει να μείνει στα Πατήσια, στον Άγιο Παντελεήμονα και στην Κυψέλη. Τον στέλνουμε σε δομές με προγράμματα κατάρτισης και στη συνέχεια σε θέσεις εργασίας όπου υπάρχει ανάγκη, όπως στον αγροτικό τομέα, στον τουρισμό και στις κατασκευές. Με τον νέο νόμο μειώνουμε τον χρόνο παραμονής όσων δεν δικαιούνται άσυλο και περιορίζουμε τη συγκέντρωση σε συγκεκριμένες περιοχές της Αθήνας, ώστε να υπάρξει πραγματική αποφόρτιση.
Στον νέο νόμο αυστηροποιείται το πλαίσιο για τις ΜΚΟ. Κάποιες διαμαρτύρονται, λέγοντας πως καθίσταται ποινικά κολάσιμο ακόμη και το να είναι κάποιος μέλος τους. Ποια είναι πλέον τα όρια της δράσης τους;
Να είμαστε ξεκάθαροι. Δεν ποινικοποιείται η ανθρωπιστική δράση, ποινικοποιείται η παράνομη δράση. Θέλουμε ΜΚΟ που λειτουργούν με διαφάνεια, με κανόνες και με λογοδοσία. Όποιος είναι νόμιμος και καθαρός δεν έχει κανένα πρόβλημα και τίποτα να φοβάται. Όποιος όμως συνδράμει τα κυκλώματα διακινητών θα έχει συνέπειες. Πρέπει επίσης να τελειώσει ο μύθος ότι μιλάμε μόνο για εθελοντές και ανθρωπιστές. Οι ΜΚΟ είναι επαγγελματικές δομές που έχουν λάβει 360 εκατ. ευρώ από προγράμματα και συμβάσεις. Τα χρήματα αυτά είναι νόμιμα, αλλά όταν κάποιος πληρώνεται από το κράτος ή δραστηριοποιείται μέσα στις δομές του υπουργείου, ο έλεγχος πρέπει να είναι αυστηρός. Παράλληλα, βάζουμε κανόνες στη λειτουργία τους. Καταργούνται οι προνομιακές συμβάσεις χωρίς διαγωνισμό και οι ΜΚΟ θα λειτουργούν όπως όλες οι εταιρείες. Όσες χρηματοδοτούνται από το κράτος ή δραστηριοποιούνται μέσα στις δομές θα εγγράφονται στο μητρώο και θα ελέγχονται αυστηρά. Αυτό είναι θέμα διαφάνειας, ισονομίας και προστασίας του δημόσιου χρήματος.
Η αρχή για τη σφράγιση παράνομων χώρων λατρείας έγινε στον Άγιο Νικόλαο, με ανάκληση άδειας διαμονής του υπευθύνου. Θα ακολουθηθεί η ίδια διαδικασία σε όλη την επικράτεια;
Η θρησκευτική ελευθερία είναι απολύτως σεβαστή και κατοχυρωμένη. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι μπορεί ο καθένας να ανοίγει έναν χώρο λατρείας χωρίς άδειες, χωρίς κανόνες ασφαλείας και χωρίς εποπτεία. Η νομιμότητα ισχύει παντού και για όλους. Όπου η αστυνομία εντοπίζει παράνομους χώρους, θα γίνονται έλεγχοι, θα μπαίνουν λουκέτα και θα εφαρμόζεται ο νόμος. Η εφαρμογή του πλαισίου θα είναι απαρέγκλιτη και θα ανακαλούνται οι άδειες διαμονής όσων λειτουργούν παράνομα τέτοιους χώρους. Αυτό που έγινε στον Άγιο Νικόλαο θα γίνει σε όλη την επικράτεια, σε κάθε παράνομο χώρο λατρείας. Όποιος βρίσκεται στη χώρα με νόμιμα χαρτιά αλλά διαπράττει παράνομη πράξη θα χάνει το δικαίωμα παραμονής στη χώρα και θα απελαύνεται.
Πώς κρίνετε τις τοποθετήσεις της αντιπολίτευσης στη Βουλή για όσα φέρατε; Τι ακριβώς υπερασπίζονται;
Δυστυχώς, βλέπω ότι ένα μέρος της αντιπολίτευσης συνεχίζει να αντιμετωπίζει το μεταναστευτικό ιδεοληπτικά, σαν να μην υπάρχουν όρια, σαν να μην υπάρχει πίεση στις τοπικές κοινωνίες και σαν να μην υπάρχει ανάγκη για κανόνες. Αντί να μιλάμε για ένα σύγχρονο και λειτουργικό πλαίσιο, επιλέγουν να διαστρεβλώνουν τις διατάξεις και να καλλιεργούν φοβικά σενάρια. Για παράδειγμα, λένε ότι ποινικοποιείται η συμμετοχή σε ΜΚΟ, κάτι που δεν ισχύει. Η διάταξη αφορά μόνο την περίπτωση που κάποιος συμμετέχει σε διακίνηση μεταναστών και η ιδιότητά του αποτελεί επιβαρυντική περίσταση, όπως συμβαίνει και με άλλες ιδιότητες στο ποινικό δίκαιο.
Το ίδιο γίνεται και με τη ρύθμιση για τα ασυνόδευτα ανήλικα, όπου καταργείται ένα καθεστώς που λειτούργησε ως πόλος έλξης, ενώ στην πράξη ελάχιστοι έκαναν χρήση του. Εμείς υπερασπιζόμαστε κάτι πολύ απλό και καθαρό. Τη νομιμότητα, την ασφάλεια και την κοινωνική συνοχή. Λέμε ξεκάθαρα ότι άσυλο παίρνει όποιος το δικαιούται και εργάζεται. Όποιος έρχεται νόμιμα τού διευκολύνουμε τη ζωή. Όποιος έρχεται παράνομα και δεν δικαιούται προστασία επιστρέφει. Αυτό είναι το δίκαιο, αυτό ζητά η κοινωνία και αυτή είναι η πολιτική που εφαρμόζουμε.
Θα επιτύχει η Νέα Δημοκρατία μια νέα αυτοδυναμία στις εκλογές, όταν αυτές προκηρυχθούν;
Αυτό θα το αποφασίσει ο ελληνικός λαός. Η Νέα Δημοκρατία δεν αντιμετωπίζει τις εκλογές με όρους επικοινωνίας, αλλά με όρους ευθύνης και αποτελέσματος. Επιλέγουμε να λέμε αλήθειες και να παίρνουμε δύσκολες αποφάσεις, ακόμη κι όταν έχουν πολιτικό κόστος. Στο μεταναστευτικό, για παράδειγμα, δεν χαϊδεύουμε αυτιά. Βάζουμε κανόνες, προστατεύουμε τα σύνορα και την κοινωνία και εφαρμόζουμε πολιτικές που έχουν αποτέλεσμα. Αυτή είναι η πολιτική μας συνολικά, με έμφαση στη σταθερότητα, τη σοβαρότητα και τη συνέχεια στη διακυβέρνηση. Ο πρωθυπουργός έχει ξεκαθαρίσει ότι στόχος είναι μια σταθερή αυτοδύναμη κυβέρνηση, γιατί η χώρα χρειάζεται καθαρή εντολή και πολιτική σταθερότητα. Πιστεύω ότι ο κόσμος εκτιμά αυτή τη στάση και θέλει λύσεις με αποτέλεσμα και όχι πειράματα. Αν συνεχίσουμε με συνέπεια και υπευθυνότητα, η εμπιστοσύνη των πολιτών θα επιβεβαιωθεί και στην κάλπη.
Πόσο σκοπεύετε να επιταχύνετε τη διαδικασία εξέτασης των αιτημάτων ασύλου; Και πώς θα βοηθηθεί η Κρήτη που δέχθηκε πίεση το τελευταίο διάστημα;
Η ταχύτητα στις διαδικασίες είναι το κλειδί. Όσο πιο γρήγορα εξετάζεις ένα αίτημα ασύλου, τόσο πιο γρήγορα ξεχωρίζεις ποιος δικαιούται προστασία και ποιος όχι. Αυτό βοηθά και το κράτος και τις τοπικές κοινωνίες, γιατί δεν δημιουργούνται γκρίζες καταστάσεις και παρατεταμένη πίεση. Στόχος μας είναι η επιτάχυνση των διαδικασιών με πιο αυστηρά και ξεκάθαρα χρονοδιαγράμματα, ώστε οι αποφάσεις να βγαίνουν γρήγορα και να εφαρμόζονται.
Για την Κρήτη η κατεύθυνση είναι σαφής. Δεν θέλουμε να δημιουργηθεί μόνιμη κατάσταση πίεσης. Με την τροπολογία που κατατέθηκε, δημιουργούνται δύο προσωρινοί χώροι κράτησης στα Χανιά και στο Ηράκλειο, υπό την αρμοδιότητα του υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου, ούτως ώστε να μπορούμε να δίνουμε στις συγκεκριμένες περιοχές, αντισταθμιστικά οφέλη. Εκεί θα γίνονται άμεσα η καταγραφή και ο διαχωρισμός όσων εισέρχονται παράνομα, ανάμεσα σε όσους προέρχονται από εμπόλεμες ζώνες και μπορεί να δικαιούνται άσυλο και σε όσους δεν δικαιούνται προστασία.
Παράλληλα, έχει ήδη ανακοινωθεί από τον πρωθυπουργό η δημιουργία κλειστής μόνιμης δομής στο νησί, ώστε να υπάρχει οργανωμένη διαχείριση και να μην επιβαρύνονται οι τοπικές κοινωνίες. Το μήνυμα είναι καθαρό. Όσοι δικαιούνται άσυλο θα μεταφέρονται σε δομές όπου θα μαθαίνουν ελληνικά και θα εκπαιδεύονται για να μπουν στην αγορά εργασίας και όσοι δεν δικαιούνται θα επιστρέφουν πίσω.
