Το 1959, δίπλα στον εκρηκτικό Έλβις Πρίσλεϊ, που με τον πηγαίο ερωτισμό του ηλεκτρίτιζε το κοινό και κυρίως τις έφηβες της Αμερικής, υπήρχε ένας άλλος ήρωας του ροκ εν ρολ. Πιο ήσυχος, πιο εσωστρεφής, με κοκκάλινα γυαλιά και καθαρό βλέμμα: ο Μπάντι Χόλι.
Ένας νέος που δεν βασίστηκε στο sex appeal, αλλά στο ταλέντο, στη δημιουργικότητα και στη μουσική του ευφυΐα. Ένας καλλιτέχνης που άλλαξε τη ροκ λίγο πριν αυτή απογειωθεί.
Η πορεία του κόπηκε απότομα σαν σήμερα, πριν από 67 χρόνια, σε ένα τραγικό αεροπορικό δυστύχημα. Για τους Αμερικανούς, ήταν «η μέρα που πέθανε η μουσική».
Οι τρεις νέοι που δεν πρόλαβαν να μεγαλώσουν
Στη μοιραία πτήση χάθηκαν:
- ο 22χρονος Μπάντι Χόλι,
- ο 17χρονος Ρίτσι Βάλενς,
- και ο 28χρονος The Big Bopper (Τζάιλς Πέρι Ρίτσαρντσον).
Ήταν τρεις από τις πιο ελπιδοφόρες φωνές της δεκαετίας του ’50. Ο θάνατός τους συγκλόνισε τη νεολαία των Ηνωμένων Πολιτειών και άφησε ένα τεράστιο κενό στη μουσική σκηνή.
Τραγούδια όπως το «Peggy Sue», το «La Bamba» και το «Chantilly Lace» έγιναν διαχρονικά σύμβολα μιας εποχής που έφυγε πρόωρα.
Από την τραγωδία στον μύθο του «American Pie»
Δώδεκα χρόνια αργότερα, ο Ντον ΜακΛιν θα μετατρέψει τη συλλογική μνήμη σε τραγούδι.
Το θρυλικό American Pie μιλά για τη χαμένη αθωότητα της δεκαετίας του ’50 και για «την ημέρα που πέθανε η μουσική», μετατρέποντας το δυστύχημα σε πολιτισμικό σύμβολο.
Μέσα από τη νοσταλγία του, ο ΜακΛιν τίμησε τους τρεις νέους που δεν πρόλαβαν να γράψουν το επόμενο κεφάλαιο της ιστορίας τους.
Ο άνθρωπος που άλλαξε τη ροκ πριν εκραγεί
Ο Μπάντι Χόλι δεν ήταν απλώς ένας τραγουδιστής. Ήταν:
- τραγουδοποιός,
- συνθέτης,
- ενορχηστρωτής,
- και frontman του συγκροτήματός του.
Σε μια εποχή όπου οι περισσότεροι καλλιτέχνες ερμήνευαν ξένα τραγούδια, εκείνος έγραφε μόνος του μουσική και στίχους – κάτι εξαιρετικά σπάνιο τότε.
Το αποτύπωμά του επηρέασε βαθιά:
- τους The Beatles,
- τους The Rolling Stones,
- τον Μπρους Σπρίνγκστιν.
Ακόμη και ο Μπομπ Ντίλαν, στα 17 του, είχε παρακολουθήσει συναυλία του Χόλι δύο ημέρες πριν από το δυστύχημα.
Στη διάλεξή του για το Νόμπελ Λογοτεχνίας το 2016, θυμήθηκε εκείνη τη στιγμή:
«Με κοίταξε στα μάτια και μου μετέδωσε κάτι που δεν μπορούσα να εξηγήσω. Μου έφερε ρίγος».
Κακός σχεδιασμός και ακραίος καιρός
Τον χειμώνα του 1959, οι τρεις μουσικοί περιόδευαν σε επαρχιακές πόλεις, με εξαντλητικό πρόγραμμα και θερμοκρασίες υπό το μηδέν.
Τα λεωφορεία ήταν παγωμένα, χωρίς θέρμανση. Ο Βάλενς και ο Ρίτσαρντσον είχαν γρίπη. Ο ντράμερ του Χόλι υπέφερε από κρυοπαγήματα.
Μετά από συναυλία στο Κλίαρ Λέικ της Αϊόβα, έπρεπε να ταξιδέψουν 600 χιλιόμετρα μέχρι το Μουρχεντ της Μοντάνα. Αποφάσισαν να νοικιάσουν ένα μικρό μονοκινητήριο αεροσκάφος.
Στην πτήση μπήκαν:
- ο Χόλι,
- ο Ρίτσαρντσον λόγω ασθένειας,
- και ο Βάλενς, που κέρδισε τη θέση του στο «κορώνα-γράμματα».
Λίγο πριν απογειωθούν, ειπώθηκε ένα μακάβριο αστείο που έμελλε να μείνει στην ιστορία.
Λίγα λεπτά μετά τη μία τα ξημερώματα, το αεροσκάφος χάθηκε από τα ραντάρ.
Το τέλος, λίγα χιλιόμετρα από το αεροδρόμιο
Το πρωί, οι έρευνες αποκάλυψαν τη συντριβή μόλις 10 χιλιόμετρα από το αεροδρόμιο. Το φτερό είχε χαράξει αυλάκι στην παγωμένη γη.
Και οι τέσσερις επιβαίνοντες –μαζί και ο πιλότος– σκοτώθηκαν ακαριαία.
Η έρευνα έδειξε:
- ανεπαρκή εμπειρία του πιλότου σε ενόργανη πτήση,
- έλλειψη ενημέρωσης για την κακοκαιρία,
- περιορισμένη πιστοποίηση της εταιρείας,
- μηδενική ορατότητα, χιόνι και ισχυρούς ανέμους.
Ήταν ένα δυστύχημα που μπορούσε να είχε αποφευχθεί.
Η κληρονομιά που δεν χάθηκε ποτέ
Παρότι έφυγε μόλις στα 22 του, ο Μπάντι Χόλι πρόλαβε να αλλάξει την πορεία της σύγχρονης μουσικής.
Έδειξε ότι ένας νέος μπορεί:
- να γράφει μόνος του,
- να ορίζει τον ήχο του,
- να μην υποτάσσεται στη μόδα,
- να αφήνει αποτύπωμα χωρίς υπερβολές.
Σήμερα, περισσότερο από έξι δεκαετίες μετά, το όνομά του παραμένει ζωντανό.
Και κάθε φορά που ακούγεται το «American Pie», η μνήμη επιστρέφει σε εκείνη τη νύχτα του 1959 —
στη νύχτα που, για μια ολόκληρη γενιά, πέθανε η μουσική.
