Οι άσπρες τρίχες, συχνά το πρώτο σημάδι γήρανσης, ίσως κρύβουν περισσότερα από όσα πιστεύαμε! Νέα μελέτη του Πανεπιστημίου του Τόκιο αποκαλύπτει ότι το γκριζάρισμα, μπορεί να λειτουργεί ως βιολογική άμυνα κατά του καρκίνου.
Σύμφωνα με τα ευρήματα που δημοσιεύτηκαν στο «Nature Cell Biology» τα μελανοκυτταρικά βλαστοκύτταρα (McSCs) που παράγουν τη χρωστική, θυσιάζονται όταν υφίστανται σοβαρή βλάβη στο DNA, μειώνοντας έτσι τον κίνδυνο καρκινογένεσης.
Με άλλα λόγια, το γκριζάρισμα των μαλλιών ίσως αποτελεί ορατή ένδειξη ενός αόρατου μηχανισμού αυτοπροστασίας του οργανισμού.
Ιάπωνες ερευνητές υπό την καθοδήγηση της καθηγήτριας Emi Nishimura και του αναπληρωτή καθηγητή Yasuaki Mohri μελέτησαν την αντίδραση των μελανοκυτταρικών βλαστοκυττάρων (McSCs) σε διαφορετικές μορφές κυτταρικού στρες.
Ανακάλυψαν ότι όταν το DNA τους υποστεί σοβαρή βλάβη, τα κύτταρα ενεργοποιούν μια διαδικασία που ονομάζεται senescence-coupled differentiation ή «seno-differentiation»: σταματούν να διαιρούνται και διαφοροποιούνται μόνιμα, με αποτέλεσμα τη μείωση της χρωστικής και την εμφάνιση γκρίζων μαλλιών.
Η διαδικασία αυτή ελέγχεται από την οδό p53–p21, έναν κεντρικό μηχανισμό προστασίας που αποτρέπει τη μετατροπή κατεστραμμένων κυττάρων σε καρκινικά.
Όπως επισημαίνει η Nishimura, η μελέτη αναδεικνύει ότι το γκριζάρισμα και το μελάνωμα δεν είναι τυχαία φαινόμενα, αλλά αντιπροσωπεύουν διαφορετικές αντιδράσεις των βλαστοκυττάρων στο στρες.
Η ίδια μελέτη κατέγραψε όμως μια ανησυχητική διαπίστωση: όταν τα McSCs εκτεθούν σε καρκινογόνους παράγοντες όπως:
- υπεριώδη ακτινοβολία UV-B,
- η χημική ουσία DMBA (7,12-διμεθυλβενζ(α)ανθράνιο), τότε δεν ενεργοποιούν τη διαδικασία αυτοθυσίας.
Αντίθετα, συνεχίζουν να πολλαπλασιάζονται, συσσωρεύοντας μεταλλάξεις που δυνητικά οδηγούν σε μελάνωμα. Αυτό συμβαίνει επειδή το μικροπεριβάλλον τους παράγει το μόριο KIT ligand, το οποίο “μπλοκάρει” τη seno-differentiation και ενθαρρύνει την επιβίωση και επέκταση των κυττάρων, ακόμη και όταν αυτά έχουν βλάβες.
Οι ερευνητές εξηγούν ότι αυτό το δίπολο (αυτοθυσία έναντι επικίνδυνης επιμονής) αποτελεί το κλειδί για την κατανόηση του πώς συνδέεται το γκριζάρισμα των μαλλιών με τον κίνδυνο ανάπτυξης καρκίνου του δέρματος.
Τι σημαίνουν αυτά τα ευρήματα για τον άνθρωπο
Παρότι η έρευνα πραγματοποιήθηκε σε ποντίκια, τα ευρήματα έχουν σημαντικές προεκτάσεις:
- Υποστηρίζουν τη θεωρία ότι η γήρανση και η αντικαρκινική άμυνα είναι αλληλένδετες
- Η “φθορά” σε ορισμένα κύτταρα μπορεί να είναι η φυσική τιμή που πληρώνουμε για να αποφύγουμε καρκινογενέσεις.
