Γιατί κάθε χτύπημα στο πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν κινδυνεύει να είναι απλώς… προσωρινό,
αν δεν καταστραφεί το εργοστάσιο εμπλουτισμού ουρανίου που βρίσκεται σε βάθος σχεδόν 90 μέτρων
Η εγκατάσταση Fordow δεν είναι απλώς ένα ακόμη εργοστάσιο εμπλουτισμού ουρανίου. Είναι το στρατηγικό αποκούμπι της Τεχεράνης, το τελευταίο καταφύγιο του πυρηνικού της προγράμματος σε περίπτωση συνολικής επίθεσης.
Όπως γράφει o Bασίλης Σκουλαράκος στην εφημερίδα «Political» είναι χτισμένο κάτω από ένα βουνό κοντά στην ιερή πόλη Κομ, σε βάθος που εκτιμάται ότι ξεπερνά τα 80-90 μέτρα, το εργοστάσιο είναι θωρακισμένο με ενισχυμένο σκυρόδεμα, προστατευμένο από αντιαεροπορικές άμυνες και σχεδιασμένο να αντέχει ακόμη και τις πιο εξελιγμένες συμβατικές βόμβες.
Πρόκειται για εγκατάσταση κρίσιμης σημασίας για το Ιράν, όχι μόνο λόγω του τεχνολογικού της εξοπλισμού αλλά κυρίως επειδή αποτελεί το πιο δυσπρόσιτο και καλά προστατευμένο σημείο του ιρανικού
πυρηνικού προγράμματος. Αν δεν χτυπηθεί, το Ιράν διατηρεί την ικανότητα να παράξει πυρηνικό όπλο.
Τι μπορεί να προκαλέσει
Σύμφωνα με το Institute for Science and International Security, το Ιράν θα μπορούσε, αν λάβει την πολιτική απόφαση, να μετατρέψει το εμπλουτισμένο ουράνιο που διαθέτει σήμερα σε υλικό για την κατασκευή έως και εννέα πυρηνικών βομβών και να το κάνει αυτό μέσα σε μόλις τρεις εβδομάδες.
Το πρώτο κρίσιμο όριο των 25 κιλών ουρανίου οπλικής καθαρότητας μπορεί να επιτευχθεί μέσα σε δύο με τρεις μέρες από τους φυγοκεντρωτές του Fordow.
Πρόκειται για ένα οπλοστάσιο ικανό να μεταβάλει δραστικά την ισορροπία ισχύος στην περιοχή και να φέρει το Ιράν ένα βήμα πριν από την «πυρηνική αποτρεπτική ισχύ», μια εξέλιξη που το Ισραήλ έχει δηλώσει επανειλημμένως ότι δεν πρόκειται να επιτρέψει.
Πώς μπορεί να χτυπηθεί
Αυτό ακριβώς ρώτησε και ο Ντόναλντ Τραμπ στη στρατιωτική ηγεσία των ΗΠΑ. Η απάντηση είναι: δύσκολα! Το Fordow είναι ουσιαστικά απρόσβλητο από όλα τα γνωστά ισραηλινά όπλα. Το μόνο οπλικό σύστημα
που θεωρείται ικανό να πλήξει αποτελεσματικά την εγκατάσταση είναι η αμερικανική GBU-57/B, γνωστή και ως Massive Ordnance Penetrator (MOP). Μια «βόμβα-καταστροφέας υπόγειων οχυρών», βάρους 13,6 τόνων, την οποία μπορούν να μεταφέρουν μόνο τα αμερικανικά βομβαρδιστικά B-2.
Ακόμη και αυτή όμως πιθανότατα δεν επαρκεί από μόνη της. Σύμφωνα με έκθεση του Royal United Services Institute, η MOP μπορεί να διαπεράσει έως και 61 μέτρα ενισχυμένου σκυροδέματος, τουλάχιστον 20 μέτρα λιγότερο από το βάθος του Fordow.
Ορισμένοι αναλυτές θεωρούν πως θα απαιτούνταν πολλαπλά πλήγματα στο ίδιο σημείο για να διαρραγεί η προστασία του εργοστασίου, κάτι που καθιστά την επιχείρηση εξαιρετικά πολύπλοκη, χρονοβόρα
και στρατιωτικά ριψοκίνδυνη.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες, οι στρατιωτικοί αξιωματούχοι του Πενταγώνου απάντησαν στον Τραμπ πως οι βόμβες τύπου MOP έχουν θεωρητικά τη δυνατότητα να πλήξουν το συγκρότημα. Ωστόσο, η αποτελεσματικότητά τους σε πραγματικές συνθήκες μάχης παραμένει άγνωστη, καθώς δεν έχουν χρησιμοποιηθεί ποτέ σε επιχειρησιακό περιβάλλον, αλλά μόνο σε δοκιμές.
Γιατί είναι το «κλειδί» της σύγκρουσης
Η διαφορά του Fordow από τις άλλες εγκαταστάσεις, όπως το Νατάνζ, δεν είναι ποσοτική αλλά στρατηγική. Αν το Νατάνζ μπορεί να πληγεί και να υπονομευτεί (όπως συνέβη φέτος, σύμφωνα με το Ισραήλ), το Fordow μπορεί να επιβιώσει και αυτό σημαίνει ότι το Ιράν δεν μπορεί ποτέ να θεωρηθεί πως έχει πραγματικά ηττηθεί
αν η συγκεκριμένη εγκατάσταση μείνει ανέπαφη.
Επιπλέον το Fordow αποτελεί το τελευταίο «όριο». Αν δεχτεί ισχυρό πλήγμα, η Τεχεράνη ενδέχεται να αποχωρήσει πλήρως από τη Συνθήκη Μη Διάδοσης Πυρηνικών Όπλων (NPT) και να προχωρήσει στην ταχεία κατασκευή βόμβας. Επομένως η ύπαρξή του είναι ταυτόχρονα ασπίδα και απειλή – εργαλείο αποτροπής και μηχανισμός εκβιασμού.
Η σημασία για το Ισραήλ και τη Δύση
Για το Τελ Αβίβ το Fordow δεν είναι απλώς στρατιωτικός στόχος. Είναι ο πυρήνας της ιρανικής απειλής, η εγκατάσταση που αν δεν καταστραφεί, αφήνει πάντα ανοικτή την πιθανότητα η Τεχεράνη να φτάσει στην πυρηνική ισχύ. Είναι με άλλα λόγια το «σημείο μηδέν» της σύγκρουσης Ισραήλ
– Ιράν.
Η σημασία του δεν περιορίζεται στη Μέση Ανατολή. Μια πυρηνική Ισλαμική Δημοκρατία θα άλλαζε ριζικά τη γεωπολιτική ισορροπία στην περιοχή, θα ενίσχυε «δορυφόρους» του Ιράν, όπως η Χεζμπολάχ και οι Χούθι, ενώ θα πίεζε τις χώρες του Κόλπου να επανεξετάσουν τις στρατηγικές τους, πιθανώς οδηγώντας σε πυρηνικό ανταγωνισμό.
Επομένως, το Fordow θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως τελευταίο κάστρο του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος, το οποίο όσο παραμένει όρθιο, η Τεχεράνη παραμένει δυνητικά πυρηνική δύναμη.
Κάθε χτύπημα που παρακάμπτει το Fordow είναι σημαντικό, αλλά ενδέχεται να είναι μόνο προσωρινό. Αντίθετα, ένα ισχυρότατο χτύπημα στο Fordow θα μπορούσε να αλλάξει το παιχνίδι ή ακόμη και να πυροδοτήσει το τέλος του. Και αυτή ακριβώς είναι η ουσία: το Fordow δεν είναι απλώς ένας στόχος. Είναι το πραγματικό σημείο
καμπής στην κλιμάκωση μεταξύ Ιράν και Ισραήλ.
