Η ταινία «Παπαφλέσσας» του 1971 δεν ήταν απλώς μια ακόμα ιστορική ταινία. Ήταν μια υπερπαραγωγή που έβαλε φωτιά στον ελληνικό κινηματογράφο, τόσο για το τεράστιο κόστος της όσο και για την επική αναπαράσταση της Ελληνικής Επανάστασης του 1821.
Με κεντρικό ήρωα τον ιερέα και αγωνιστή Γρηγόριο Δικαίο, γνωστό ως Παπαφλέσσα, η ταινία μας ταξιδεύει από την κήρυξη της επανάστασης στον Μοριά μέχρι τον ηρωικό θάνατο του Παπαφλέσσα στο Μανιάκι το 1825, σε μια εποχή όπου η ελευθερία κατακτιόταν με θάρρος και αυτοθυσία.
Τοποθεσίες που εντυπωσιάζουν
Τα γυρίσματα έγιναν κυρίως σε αυθεντικά τοπία, με κεντρικό σημείο τα ιστορικά Αμπελάκια Λάρισας, στις πλαγιές του Ολύμπου κοντά στα Τέμπη. Τα πέτρινα αρχοντικά, τα στενά σοκάκια και το ξωκλήσι του Προφήτη Ηλία πρόσφεραν μοναδική ατμόσφαιρα και αυθεντικότητα.
Επιπλέον, σκηνές γυρίστηκαν στο Πήλιο (Μακρινίτσα), στον Βόλο και στα Γιάννενα, με περισσότερους από 2.000 κομπάρσους και στρατιώτες της εποχής να συμμετέχουν. Ο υπερσύγχρονος εξοπλισμός από τη Γαλλία διασφάλισε την υψηλή ποιότητα των γυρισμάτων, που διήρκεσαν 3-4 μήνες.
Οι πρωταγωνιστές και οι προκλήσεις τους
Ο Δημήτρης Παπαμιχαήλ χρειαζόταν δύο ώρες για το μακιγιάζ, ενώ η Κάτια Δανδουλάκη αναγκάστηκε να γυρίζει σκηνές πάνω σε άλογο με 9 βαθμούς μυωπία, ακολουθώντας τις σημαίες του συνεργείου για να μην χαθεί. Η αφοσίωση των ηθοποιών έδωσε ζωντάνια και ρεαλισμό στις σκηνές μάχης και στις προσωπικές στιγμές των ηρώων.
Το αστρονομικό κόστος
Η παραγωγή της Φίνος Φιλμ σε συμπαραγωγή με τον Τζέιμς Πάρις, σε σκηνοθεσία Ερρίκου Ανδρέου, κόστισε 12.000.000 δραχμές – δηλαδή περίπου 3-6 φορές πάνω από τον μέσο προϋπολογισμό ελληνικής ταινίας της εποχής. Μια πραγματική υπερπαραγωγή, συγκρίσιμη ακόμα και με ξένες παραγωγές της δεκαετίας του ’70.
Κριτική και αντίκτυπος
Η ταινία σημείωσε 297.817 εισιτήρια, κατατάσσοντάς την 10η ανάμεσα σε 90 ταινίες της σεζόν 1971-1972. Στο 12ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης απέσπασε βραβείο Καλύτερης Σκηνοθεσίας και Αρτιότερης Παραγωγής, ενώ η ερμηνεία του Παπαμιχαήλ θεωρείται από πολλούς ως η κορυφαία της καριέρας του.
Παρά τις θετικές κριτικές, υπήρξαν και γιουχαΐσματα από κάποιους θεατές, αλλά η ταινία παραμένει εμβληματική για τη μουσική του Κώστα Καπνίση, την ιστορική πιστότητα και την προσπάθεια αναβίωσης ενός κρίσιμου κεφαλαίου της νεότερης ελληνικής ιστορίας.
